Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2016/1902 K.2017/3490

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı ... Petrol Cihazları San. ve Tic. A. Ş. vekili ile davalı ... tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan ayıplı mal ve montajı nedeniyle uğranılan zararın tazminine ilişkin olup, mahkemenin kısmen kabul kararı, davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, akaryakıt tesisi işletmecisi olan davacının, dava dışı ... Petrol Ürünleri Paz. San. Tic. Dağıtım A.Ş. (...) ile yaptığı anlaşma gereğince davalı ... Petrol Cihazları San. ve Tic. A. Ş.'den temin edilen ve davalı ... Petrol Cihazları San. ve Tic. A.

Ş.'nin yetkili servisi olan diğer davalı tarafça montajı yapılıp teslim edilen ve tank kapaklarının montajının hatalı yapılmasından dolayı akaryakıt tanklarına su sızması nedeniyle tank içindeki mazotun kullanılmaz hale geldiği, bu nedenle zarara uğradığı iddia edilerek, oluşan zararın davalılardan tahsili talep edilmiş olup; davalı ...

A.Ş. vekilince ayıp ihbarının süresinde olmadığı, davacı ile akdî ilişkisi olmadığını, zamanaşımının dolduğunu davanın reddine karar verilmesini talep etmiş, diğer davalı ... ise ayıp ihbarının usulüne uygun süresinde yapılmadığını, gerekli inceleme ve hesaplamanın konusunda uzman kişilerce yapılmadığı gerekçesiyle davanın reddini talep etmiş, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar davalılarca temyiz edilmiştir.

İş sahibi davacı, sözleşme konusu malın ayıplı ifası nedeniyle uğradığı zararı talep etmiş, davalılar ise akdî ilişkiyi kabul etmemiştir. Taraf sıfatı, bir başka deyişle husumet ehliyeti; dava konusu hak ile kişiler arasındaki ilişkiyi ifade eder. Sıfat, bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, dava konusu hakkın sahibini, davalı sıfatı ise dava konusu hakkın yükümlüsünü

belirler. Uygulamada davacı sıfatı, aktif husumeti, davalı sıfatı ise pasif husumeti karşılayacak şekilde kabul edilmektedir. Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise, davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyor ise o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının tayininde olduğu gibi maddi hukuka göre belirlenir.

Taraf sıfatı bu anlamda, defi değil itiraz niteliğinde olup; taraflarca süreye ve davanın aşamasına bakılmaksızın her zaman ileri sürülebileceği gibi taraflar ileri sürmemiş olsalar bile mahkemece re'sen nazara alınmalıdır. Somut olayda davacı iş sahibi, akaryakıt istasyonunu faliyete geçirmek üzere ... Petrol Ürünleri Paz. San. Tic. ve Dağıtım A.Ş. (...) ile 20.06.2006 tarihinde sözleşme imzalamıştır.

Anılan sözleşme gereği istasyonda kullanılacak akaryakıt pompaları ve dalgıç pompalarını temin etmekle yükümlü olan ...'dir. Apet, davalı imalâtçı şirket ... Petrol Cihazları San. ve Tic. A. Ş.'den dava konusu malları satın almış ve ... Petrol Cihazları San. ve Tic. A. Ş. ile akdî ilişki içinde olan diğer davalı servisçe de montajı yaptırılmıştır.

Davacı iş sahibi ile davalılar arasında dosya kapsamı itibariyle akdî ilişki olmadığı sabit olup, ayrıca davacı vekilinin 30.10.2007 havale tarihli dilekçesinin 2. madde 2. paragrafında da davacının davalılarla akdî ilişkisi olmadığı kabul edilmiştir. Taraflar arasında akdî ilişki kurulmamış olduğundan davanın her iki davalı yönünden, husumetten reddi gerekirken kabulü yerinde olmamıştır. Açıklanan nedenlerle kararın bozulması uygun bulunmuştur.