Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2016/3833 K.2017/3725

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat.....ile davalı vekili Avukat .... geldi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 1.383,31 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine 01.11.2017 gününde oyçokluğuyla karar verildi.

- KARŞIOY -

Dava, idare tarafından ihale sözleşmesi nedeniyle verilen teminat mektubu bedelinin tahsili istemiyle açılmış, mahkemece davanın kabulüne dair verilen hüküm davalı yüklenici vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, müvekkili idare tarafından 13.12.2004 tarihinde açık ihale usulü ile ihalesi verilen Kesikköprü onarım işi ile ilgili olarak 17.1.2005 tarihli kararında ihaleye geçerli teklif veren iki istekli bulunduğunu, ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklifin davalı şirket tarafından verildiğini, 4734 sayılı Kamu İhaleleri Kanunu'nun 40. maddesi uyarınca bu istekliye ihale edilmesi hususunda Genel müdürlük onayına sunulduğunu, ihalenin uygun görülmeyerek 24.1.2005 tarihinde iptâl edildiğini, firmanın kamu ihale kuruluna itirazen şikayet başvurusunda bulunduğunu,

Kamu İhale Kurulu'nun ihalenin iptâline yönelik idarenin 24.1.2005 tarihli işleminin iptâl edilerek iptâl öncesindeki işlemlere kaldığı yerden mevzuata uygun şekilde devam edildiğini, ihaleyi alan firma ihalelerde teklif verme aşamasında ihale dışı bırakılacak ve ihaleye katılmayacak olanlar kapsamında olunmadığına ilişkin taahhütnamenin birinci maddesinde belirtilen bu taahhütnamenin imza tarihinin 13.04.2004 tarihi itibariyle Kamu İhale Kanunu'nun 10. maddesinin son fıkrasının a, b, c, d, e,

g ve i bentlerinde belirtilen durumlarda olunmadığını beyan ve kabul edilerek bu durumlarda değişiklik olması halinde idareye derhal bildirmeyi kabul ve taahhüt ediyoruz, şartına aykırı davrandığını, davacı üzerinde kalan ihalenin iptâline, ihaleye girerken vermiş olduğu taahhütnamenin 3. maddesinde öngörülen müeyyidenin uygulanmasını kabul ediyoruz hükmündeki cezai şart uyarınca ödenmeyen 27.000,00 TL teminat mektubu bedelinin tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı ise, 13.12.2004 tarihinde ihalesi yapılan onarım işine ilişkin kesinleşmiş vergi borcu bulunduğu nedenine dayanılarak yasaklandıklarını, bu yasaklama işleminin 21.06.2005 tarihli resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girdiğini, Ankara 3. İdare Mahkemesi'nin 2005/1311 Esas sayılı dosyada görülen davanın halen devam ettiğini, bu dava sonuçlanmadan teminat bedelinin istenemeyeceğini, davalının Kamu İhale Kurumu'na yapmış olduğu başvuru neticelenene kadar teklif geçerlilik süresinin dolduğunu ve şartnamenin 25. madde hükmüne göre,

Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından müvekkili şirkete teklifin geçerlilik süresinin uzatıp uzatmayacağının sorulduğunu, müvekkilin ise, uzatmayacağını, evrakların iadesini istediğini bildirdiğini, teminat mektubunun hükümsüz kaldığını, teklif süreleri dolmadan süre uzatım istenebilecek iken, idarenin teklif süresinin dolmasından yaklaşık 2 ay sonra uzatım talebi ile geldiğini, bu talebin şartnameye aykırı olduğunu, davacının teminat mektubu bedelini iadesinin zımnen yaptığı uygulamaların hukuka aykırı olduğunu kabul anlamına geldiğini, teklif süresini uzatmadığı halde, değerlendirme dışı bırakılmadığını,

müvekkillerinin kesinleşmiş prim borcu da bulunmadığını, haksız davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Sayın çoğunluk ile aramızdaki uyuşmazlık ihale için verilen geçici teminat mektubu bedelinin iadesi nedeniyle bedelinin istenip istenemeyeceği konusunda toplanmaktadır. Sözleşme henüz imzalanmaması nedeniyle mahkemece yargı yolu yönünden verilen karar Uyuşmazlık Mahkemesi'nce kaldırılmış ve adli yargının görevli olduğu kesinleşmiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık geçici teminat mektubu bedelinin ödenip ödenmeyeceği noktasındadır.

13.12.2004 tarihinde yapılan ihale sonucu iş davalı şirketin uhdesinde kalmış, ne var ki, 24.01.2005 tarihinde Genel Müdürlükçe ihale iptâl edilmiştir. Davalı yüklenici tarafından Kamu İhale Kurumu'na yapılan başvuru sonucu 24.01.2005 tarihli karar iptâl edilmiş ve iptâl öncesindeki işlemlere kaldığı yerden devam edilmesi kararlaştırılmıştır. Ne var ki, ihale üzerinde kalan davalı şirkete teklifin 90 gün olması nedeniyle halen geçerli olup olmadığının

sorulması üzerine şirket tarafından teklifin geçerli olmadığının davalı idareye bildirildiği, böylelikle verilen sürede teklifinden caydığı anlaşıldığından HMK'nın 193. maddesi kapsamında delil sözleşmesi niteliğinde olan idari şartnamenin 25. maddesi uyarınca geçici teminat mektubu bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır. Davalı yüklenicinin teklifin geçerli olmadığı yönündeki irade beyanından sonra sorumlu tutularak geçici teminat mektubu bedelinin tahsili doğru olmayıp, sözleşme öncesi verilmiş bulunan taahhütnameye dayanılarak gelir kaydedilmesi yasal düzenlemelere ve hukuka aykırıdır. Bu sebeple kararın bozulması gerektiğini düşündüğümüzden sayın çoğunluğun onama yönündeki kararına katılamıyoruz.