Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2016/5561 K.2018/1887

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vâki itirazın iptâli, takibin devamı ve %40 icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kabulüne, itirazın iptâli ile takibin devamına ve asıl alacak üzerinden %40 oranında icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine dair verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı yüklenicinin ... 1. İcra Müdürlüğü'nün 2010/4425 sayılı icra takip dosyasında, davalı iş sahibi aleyhine 28.05.2010 günü başlattığı icra takibinde 252.014,00 TL asıl alacak ve 41.012,69 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 293.026,69 TL alacağın icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa uygulanacak yıllık %27'den az olmamak üzere işleyecek faiziyle tahsili istenmiş; davalı iş sahibi, icra takibine yaptığı itirazında borcun ve fer'ilerinin tamamına itiraz etmiştir.

Davacının icra takibine vâki itiraz üzerine açtığı itirazın iptâli davasında, dava değeri 100.000,00 TL gösterilerek bu tutardan dava başvurma harcı ve peşin harç yatırılmış, dava dilekçesinde, davalının takibe yönelik itirazının iptâli, takibin devamı ve %40 icra inkâr tazminatının tahsili istenmiş; mahkemece işin esası incelenerek alınan bilirkişi raporları ve yapılan yargılama sonucu davanın kabulü ile davalının itirazının iptâline, takibin devamına ve %40 icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, verilen hüküm, davalı iş sahibi vekilince temyiz olunmuştur.

492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre: "Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30'uncu madde hükmü uygulanır (16/4. md.).

Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.). (1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilâm harcının 1/4 ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme

konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK 120/1. maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır.

Yapılan bu açıklamalar doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde; mahkemece icra takip tarihinde yürürlükte olan 1086 sayılı HUMK'nın 74. maddesi ile dava ve karar tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı HMK'nın 26. maddesinde düzenlenen taleple bağlılık ilkesine aykırı biçimde davacının talebi aşılarak harçlandırılmayan ve dava konusu yapılmayan 100.000,00 TL'lik istemi aşan asıl alacak ve işlemiş faizi de kapsayacak şekilde davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.

Mahkemece yapılacak iş; kamu düzeninden olup, taraflarca ileri sürülmese dahi re'sen gözetilmesi gereken harç hususu dikkate alınarak davacıya takip talebindeki asıl alacak ve işlemiş faiz tutarı üzerinden noksan harcı yatırması için süre verilmesi, noksan harçlar tamamlanmadıkça müteakip işlemler yapılamayacağından, şayet noksan harç ikmâl edilirse işin esası incelenip hüküm kurulması,

noksan harç yatırılmaz ise, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca karar verilmesi gerekirken, eksik harç alınmadan işin esası incelenerek davacının alacağının 252.064,00 TL olduğu gerekçesiyle davada harçlandırılan 100.000,00 TL asıl alacak talebini aşmak suretiyle 100.000,00 TL'nin fazlası için ve işlemiş faiz yönünden ise, işlemiş faiz tutarı üzerinden hesaplanacak noksan harç ikmâl ettirilmeden, işlemiş faizi de kapsayacak biçimde davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, kararın temyiz eden davalı yararına bozulması gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle davalı iş sahibinin bozma sebebine göre diğer temyiz itirazları incelenmeksizin, verilen hükmün bozulması uygun görülmüştür.