Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2020/116 K.2020/2355

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Dava, eser sözleşmesi ilişkisinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacı taraf talebinde özetle; müvekkili ile davalı ... İnş. Turizm Tarım Gıda Sanayi İth. İhr. ve Tic. Ltd. Şti. arasında 13.07.2006 tarihli sözleşmenin akdedildiğini, sözleşme gereğince 3 No’lu hakediş tutarından sahil kısmı boru tecrübesi nedeniyle 17.000,00 TL’nin emanete alınarak kalan kısmının ödendiğini, davalı firmanın borcu çıkması ihtimaline binaen alınan paranın emanette tutulduğunu, davalı tarafından söz konusu 17.000,00 TL’nin tahsili için ...

İcra Müdürlüğü’nün 2009/36 Esas sayılı dosyası ile kendilerine karşı icra takibinde bulunulduğunu, takibin kesinleştiğini, davacının takip alacağını diğer davalı ...’a devrettiğini, davalı şirketin kesin hakedişine göre 1.959,07 TL borcu bulunduğunu ayrıca SGK’ya toplam 30.093,88 TL prim borcu bulunduğunu belirterek davalılara karşı borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.Davalılar yazılı olarak cevap vermemişler, yargılama aşamasında davalı yüklenici beyanında özetle;

davacıya karşı 1.959,07 TL borcu bulunmasına karşılık 17.000,00 TL’nin ödenmemesinin hukukla bağdaşmayacağını belirterek davanın reddini talep etmiş, diğer davalı ... ise yargılama aşamasındaki beyanı ile; takip konusu alacağı vekâlet ücretine karşılık temlik aldığını, davacının kötü niyetli olarak 17.000,00 TL’yi ödemediğini, geçici kabulün yapılmış olması nedeniyle paranın ödenmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama neticesinde; davalılardan ... İnş. Turizm Tarım Gıda Sanayi İth. İhr. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden husumet yokluğu nedeniyle, davalı ... yönünden ise davanın esastan reddine karar verilmiş, verilen karara karşı davacı tarafça süresinde temyiz yoluna başvurulmuştur.

Dosya kapsamına göre; davacı ile davalı yüklenici ... İnş. Turizm Tarım Gıda Sanayi İth. İhr. ve Tic. Ltd. Şti. arasında, ... Köyü içme suyu inşaatının yapılmasına ilişkin 13.07.2006 tarihli sözleşme imzalanmış, bu sözleşme gereğince 3 No’lu hakediş düzenlenerek hakediş bedeli olan 248.405,44 TL’den kanuni kesintiler yapıldıktan sonra 237.985,04 TL’den de sahil kısmının boru tecrübesi nedeniyle 7.000,00 TL emanete alınarak kalan 220.985,04

davalı yükleniciye ödeme yapıldığı ve bu ödeme sonrasında kesin hesap incelemesi yapıldığı ve kesin hakedişe göre de KDV dahil olmak üzere davalı yüklenicinin 1.959,07 TL borcu bulunduğu da tarafların kabulündedir. Taraflar arasında ihtilâf hususu, davacı tarafından kesilen ve emanete alınan 17.000,00 TL’nin ödenmemesinin yerinde olup olmadığı hususundadır.

Dosyaya ibraz edilen belgelerin incelenmesinde; davalı yüklenicinin taraflar arasındaki sözleşme konusu iş nedeniyle SGK’ya 16.768,71 TL asıl borç, 13.325,17 TL gecikme faizi olmak üzere toplam 30.093,88 TL borcu bulunduğu, yüklenicinin söz konusu iş nedeniyle davacıda teminatının bulunmadığı da anlaşılmaktadır. 5510 sayılı Kanun’un 90. maddesi gereğince; işverenlerin hakedişleri, kuruma idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının olmaması kaydıyla ödenir.

Yine borçlar kanununun 81. maddesi gereğince; karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, bir taraf edimini ifa etmeden karşı taraftan ediminin ifasını isteyemez. Buna kısaca ödemezlik defii denilmektedir. Ödemezlik defi hakkı gereğince davacının, yüklenicinin SGK prim borcu nedeniyle elinde tuttuğu paranın istenmesine karşı çıkması mümkündür.

Zira, bu ilişki nedeniyle, bu kesinti dışında, elinde teminat bulunduğuna dair davalı yüklenicinin ve temlik alanının bir ispatı da bulunmamaktadır. Davalı yüklenicinin prim borcunun bulunduğu da sabittir. Yüklenicinin bu borcuna karşılık elinde tuttuğu para nedeniyle ödemezlik definde bulunma hakkı vardır ve bunu kullanmıştır.

6098 sayılı TBK’nın 188/1 maddesi gereğince, borçlu devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu savunmaları devralana karşı da ileri sürebileceğinden, yargılama sırasında tedbirin kaldırılması sonrasında istirdat davasına dönüşen davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Davalı ... İnş. Turizm Tarım Gıda Sanayi İth. İhr. ve Tic. Ltd. Şti. icra takibi yapmış ve davacının akdî ilişkide bulunduğu yüklenici olarak takip konusu alacağını diğer davalıya temlik etmiştir. Davacının akdî ilişkide bulunduğu yükleniciye karşı davasını yöneltmesi yerinde olup, davalı şirket hakkındaki davanın da husumetten reddi doğru olmamıştır. Mahkemece yapılacak iş; tüm dosya kapsamına göre, her iki davalıya karşı yöneltilen dava yönünden, yargılama devam ederken yapılan ödeme nedeniyle istirdat davasına dönüşen dava nedeniyle, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bozulması uygun bulunmuştur.