Yargıtay 16. Ceza Dairesi E.2018/1581 K.2018/2166

Tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma veya el değiştirme, toplantı ve yürüyüşlere silah veya 23. maddede belirtilen aletlerle katılma, silahlı terör örgütüne üye olma ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarından şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonucunda, Van Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 23/11/2017 tarihli ve 2014/4918 soruşturma, 2017/6297 esas, 2017/1749 sayılı iddianamenin iadesine dair Van 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 04/12/2017 tarihli ve 2017/346 iddianame değerlendirme sayılı kararına yönelik itirazın reddine ilişkin mercii Van 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 29/01/2018 tarihli ve 2017/804 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 4. Ceza Dairesinin 15/12/2017 tarihli ve 2017/19261 esas, 2017/28180 sayılı ilamında da belirtildiği üzere,

5271 sayılı CMK'nın elektronik işlemler başlıklı 38/A maddesinde yer alan,

"(1) Her türlü ceza muhakemesi işlemlerinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılır. Bu işlemlere ilişkin her türlü veri, bilgi, belge ve karar, UYAP vasıtasıyla işlenir, kaydedilir ve saklanır.

(2) Kanunlarda gösterilen istisnalar hariç olmak üzere, dosyalar güvenli elektronik imza kullanılarak UYAP’tan incelenebilir ve her türlü ceza muhakemesi işlemi yapılabilir.

(3) Bu Kanun kapsamında fiziki olarak hazırlanması öngörülen her türlü belge ve karar elektronik ortamda düzenlenebilir, işlenebilir, saklanabilir ve güvenli elektronik imza ile imzalanabilir.

(4) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlar diğer kişi veya kurumlara elektronik ortamda gönderilir. Güvenli elektronik imza ile imzalanarak gönderilen belge veya kararlar, gerekmedikçe fiziki olarak ayrıca düzenlenmez ve ilgili kurum ve kişilere gönderilmez.

(5) Elektronik imzalı belgenin elle atılan imzalı belgeyle çelişmesi halinde UYAP’ta kayıtlı olan güvenli elektronik imzalı belge geçerli kabul edilir.

(6) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlarda, mühürleme işlemi ile kanunlarda birden fazla nüshanın düzenlenmesini öngören hükümler uygulanmaz.

(7) Zorunlu nedenlerle fiziki olarak düzenlenmiş belge veya kararlar, yetkili kişilerce taranarak UYAP’a aktarılır ve gerektiğinde ilgili birimlere elektronik ortamda gönderilir.

(8) Elektronik ortamdan fiziki örnek çıkartılması gereken hallerde tutanak veya belgenin aslının aynı olduğu belirtilerek hâkim, Cumhuriyet savcısı veya görevlendirilen yetkili kişi tarafından imzalanır ve mühürlenir.

(9) Elektronik ortamda yapılan işlemlerde süre gün sonunda biter.

(10) Yargı birimlerinin ihtiyaç duyduğu nüfus, tapu, adlî sicil kaydı gibi dış bilişim sistemlerinden UYAP vasıtasıyla temin edilen bilgi, belge ve kayıtlar, zorunlu olmadıkça ayrıca fiziki olarak istenilmez. UYAP’tan dış bilişim sistemlerine gönderilen bilgi ve belgeler ayrıca zorunlu olmadıkça fiziki ortamda gönderilmez.

(11) Ceza muhakemesi işlemlerinin UYAP’ta yapılmasına dair usul ve esaslar, Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir" şeklindeki,

5271 sayılı Kanunu’nun 174. maddesinde yer alan,

"(1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;

a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen,

b) Suçun sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,

c) Önödemeye veya uzlaşmaya tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaşma usulü uygulanmaksızın düzenlenen, İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir.

(2) Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.

(3) En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.

(4) Cumhuriyet savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez.

(5) İade kararına karşı Cumhuriyet savcısı itiraz edebilir." şeklindeki düzenlemeler karşısında,

Somut olayda, Van Cumhuriyet Başsavcılığınca söz konusu soruşturma iddianamenin 23/11/2017 tarihinde UYAP sisteminden düzenlenerek mahkemesine tevdii edilmesi sonrası dosya içerisinde bulunan safahat kaydından da anlaşılacağı üzere, mahkemece yasal süre geçtikten sonra 13/12/2017 tarihinde iddianamenin iadesi imza ve onay yapılmak suretiyle Van Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca, Van 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 29/01/2018 tarihli ve 2017/804 değişik iş sayılı kararının bozulmasının istenilmesi arz ve dosya birlikte takdim olunmuştur.

OLAY

Tehlikeli maddeleri izinsiz olarak bulundurma veya el değiştirme, toplantı ve yürüyüşlere silah veya 23. maddede belirtilen aletlerle katılma, silahlı terör örgütüne üye olma ve görevi yaptırmamak için direnme suçlarından şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonucunda, Van Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 23.11.2017 tarihli ve 2014/4918 soruşturma, 2017/6297 esas, 2017/1749 sayılı iddianame Van 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 04.12.2017 tarihli ve 2017/346 iddianame değerlendirme sayılı kararı ile iade edilmiştir. İade kararına karşı Van Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan itiraz Van 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 29.01.2018 tarihli ve 2017/804 değişik iş sayılı kararı ile reddedilerek kesinleşmiştir.

İade kararının kanunun öngördüğü 15 günlük süre içinde verilmediği ileri sürülmüş olup incelenen dosya kapsamından, Van Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 2017/1749 sayılı idddianame 24.11.2017 tarihinde iddianamenin değerlendirilmesi defterine kayıt edildiği, Mahkemece 04.12.2017 tarihinde 2017/346 sayı ile iddianamenin iadesine karar verilmiş ise de; UYAP doküman imzalama kaydına göre 13.12.2017 tarihinde elektronik imzaların tamamlandığı anlaşılmaktadır.

KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNE İLİŞKİN UYUŞMAZLIĞIN KAPSAMI

İddianamenin iadesi için öngörülen yasal süre ve bu sürenin tespitinde elle atılan imzalı belgeye mi yoksa elektronik imzalı belgeye mi itibar edileceğine ilişkindir.

HUKUKSAL DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık konusu ile ilgili yasal düzenleme aşağıdaki gibidir.

5271 sayılı Kanunu’nun 174. maddesinde yer alan,

"(1) Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;

a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen,

b) Suçun sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,

c) Önödemeye veya uzlaşmaya tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaşma usulü uygulanmaksızın düzenlenen, İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığına iadesine karar verilir.

(2) Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.

(3) En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.

(4) Cumhuriyet savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez.

(5) İade kararına karşı Cumhuriyet savcısı itiraz edebilir." şeklindeki düzenlemeler karşısında,

5271 sayılı CMK'nın elektronik işlemler başlıklı 38/A maddesinde;

"(1) Her türlü ceza muhakemesi işlemlerinde Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) kullanılır. Bu işlemlere ilişkin her türlü veri, bilgi, belge ve karar, UYAP vasıtasıyla işlenir, kaydedilir ve saklanır.

(2) Kanunlarda gösterilen istisnalar hariç olmak üzere, dosyalar güvenli elektronik imza kullanılarak UYAP’tan incelenebilir ve her türlü ceza muhakemesi işlemi yapılabilir.

(3) Bu Kanun kapsamında fiziki olarak hazırlanması öngörülen her türlü belge ve karar elektronik ortamda düzenlenebilir, işlenebilir, saklanabilir ve güvenli elektronik imza ile imzalanabilir.

(4) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlar diğer kişi veya kurumlara elektronik ortamda gönderilir. Güvenli elektronik imza ile imzalanarak gönderilen belge veya kararlar, gerekmedikçe fiziki olarak ayrıca düzenlenmez ve ilgili kurum ve kişilere gönderilmez.

(5) Elektronik imzalı belgenin elle atılan imzalı belgeyle çelişmesi halinde UYAP’ta kayıtlı olan güvenli elektronik imzalı belge geçerli kabul edilir.

(6) Güvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlarda, mühürleme işlemi ile kanunlarda birden fazla nüshanın düzenlenmesini öngören hükümler uygulanmaz.

(7) Zorunlu nedenlerle fiziki olarak düzenlenmiş belge veya kararlar, yetkili kişilerce taranarak UYAP’a aktarılır ve gerektiğinde ilgili birimlere elektronik ortamda gönderilir.

(8) Elektronik ortamdan fiziki örnek çıkartılması gereken hallerde tutanak veya belgenin aslının aynı olduğu belirtilerek hâkim, Cumhuriyet savcısı veya görevlendirilen yetkili kişi tarafından imzalanır ve mühürlenir.

(9) Elektronik ortamda yapılan işlemlerde süre gün sonunda biter.

(10) Yargı birimlerinin ihtiyaç duyduğu nüfus, tapu, adlî sicil kaydı gibi dış bilişim sistemlerinden UYAP vasıtasıyla temin edilen bilgi, belge ve kayıtlar, zorunlu olmadıkça ayrıca fiziki olarak istenilmez. UYAP’tan dış bilişim sistemlerine gönderilen bilgi ve belgeler ayrıca zorunlu olmadıkça fiziki ortamda gönderilmez.

(11) Ceza muhakemesi işlemlerinin UYAP’ta yapılmasına dair usul ve esaslar, Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir". şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir.

Somut olayda; Van Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen iddianame 24.11.2017 tarihinde Van 5. Ağır Ceza Mahkemesine verildiği, ıslak imzalı iddianamenin değerlendirme kararına göre 04.12.2017 tarihinde iade kararı verildiği, UYAP kayıtlarına göre iade kararının 13.12.2017 tarihinde verilmiş olduğu, dolayısıyla tarih bakımından her iki karar arasında çelişki bulunduğu, CMK’nın 38/A-5 bendine göre elektronik imza ile ıslak imza arasındaki çelişkinin elektronik imza tarihine göre giderileceği yönündeki emredici hükme göre, iade kararının 15 günlük yasal süre geçtikten sonra verilmiş olması nazara alınarak Van 1. Ağır Ceza Mahkemesince itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken, reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunduğundan kanun yararına bozma talebi kabul edilmiştir.