Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2007/5098 K.2007/4848

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 102 ada 68 parsel sayılı 5035.83 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine, yasal süresi içinde taşınmazın meraya sınır teşkil etmesi nedeniyle zilyetlik yolu ile iktisap edilemeyeceğinden, mera olarak sınırlandırılması istemi ile dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine ve çekişmeli parselin tespit gibi davalı ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece taşınmazın kamu orta malı niteliğinde mera olmadığı, mera ile bütünlük arzetmediği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmazın etrafında mera vasfı ile orta malı olarak sınırlandırılan 102 ada 82 sayılı mera parselinin bulunduğu, ancak itiraz edildiğinden mera parselinin kesinleşmediği, yine aynı şekilde şahıslar adına tespit edilen aynı adada bulunan komşu 102 ada 63, 67, 69 sayılı parsellerin de tespitlerine itiraz edildiği Kadastro Mahkemesinde dava açıldığından tespitlerinin kesinleşmediği dosyaya getirtilen tutanaklardan ve verilen bilgiden anlaşılmaktadır.

Dosya içinde bulunan krokiden niza konusu taşınmazlar ile etrafındaki komşu parselleri 102 ada 82 sayılı mera parselinin ortasında bulunmaktadır.

Taşınmazların niteliğinin doğru olarak belirlenebilmesi, yargılamanın kısa zamanda az masrafla sonuçlandırılması ve varılacak sonucun doğru olması için taşınmazın etrafında bulunan 102 ada 82 sayılı mera parseli ile aynı adada bulunan ve davalı bulunan komşu parselle ilgili tüm dava dosyalarının birleştirilmesinde zaruret bulunmaktadır. Mahkemece bu husus nazara alınmadan yargılama yapılıp davanın sonuçlandırılması doğru değildir.

Öncelikle 102 ada 82 sayılı mera parseli ile aynı adada yer alan davalı bulunan tüm taşınmazlarla ilgili dava dosyaları birleştirilmeli, bundan sonra birleştirilen taşınmazları dıştan çevreleyen komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ile dayanağı olan belgeler getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen komşu köylerde ikamet edip davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi, aynı yönteme göre belirlenecek taraf tanıkları teknik ve uzman bilirkişiler huzuru ile keşif icra edilmelidir.

Arazinin başında icra edilecek keşif sırasında taşınmazın niteliği, intikali ve tasarrufu hususunda maddi olaylara dayalı bilgi alınmalı özellikle arazinin kamu orta malı mera niteliğini taşıyıp taşımadığı ve meradan açılıp açılmadığı araştırılmalı, tespite aykırı sonuca varıldığı takdirde tespit bilirkişileri tanık sıfatı ile dinlenip uzman ziraat bilirkişi veya mühendisler kurulundan rapor alındıktan sonra toplanan deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.