Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2009/3811 K.2009/3772

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 104 ada 426 ve 427 parsel sayılı 802.52 ve 5148,76 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğundan davalı hazine adına tespit edilmiştir. Davacılar, yasal süresi içinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve vergi kaydına dayanarak dava açmışlardır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazların kadastro tespitinin iptali ile 10.10.2007 tarihli bilirkişi rapor ve krokisinde (A) harfi ile gösterilen kısmın davacı ..., (B) harfi ile gösterilen kısmın davacı ..., (C) harfi ile gösterilen kısmın davacı ..., (D) harfi ile gösterilen kısmın davacı Sadife Çitgez, (E) harfi ile gösterilen kısmın davacı ..., F harfi ile gösterilen kısmın davacı ..., (G) harfi ile gösterilen kısmın davacı Hüriye Süzgün adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece çekişmeli taşınmazın tarım arazisi olduğu ve davacılar yararına zilyetlikle yer edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Dosyada bulunan ziraatçı bilirkişi raporu taşınmazın niteliği hususunda yeterli açıklamayı içermediği gibi raporda taşınmazın bazı bölümlerinin kayalık ve çok dik olduğundan bahsedilmiş, mahkemece yapılan gözlemde de taşınmazın bir kısmının taşlık ve aşırı eğimli olduğu belirlenmiş ancak bu bölümler fen bilirkişisine işaretlettirilerek krokide gösterilmemiştir.

Doğru sonuca varılabilmesi için, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle, taraf tanıkları ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu huzuruyla keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın öncesinin ne olduğu, taşınmaz üzerindeki zilyetliğin başlangıcı, sürdürülüş biçimi, etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, 3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan önceki ziraatçı bilirkişi raporunu da irdeler şekilde taşınmazın niteliği (eğimi, toprak yapısı, bitki örtüsü, su tutma kapasitesi), kullanım durumu ile ilgili olarak ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, alınacak raporda taşınmazların ziraata müsait olmayan taşlık bölümleri belirlenerek bu bölümler krokide gösterilmeli,

mahkeme hakimi tarafından mahallinde yapılan keşifte tutanağa aktarılan gözlemde tespit edilen hususlar irdelenmeli, taşınmazların ormana sınır olması dikkate alınarak eski tarihli memleket haritası, amenajman planı ve hava fotoğrafları uygulanmak sureti ile zilyetlikle edinmeye elverişli yerlerden olup olmadığı ve davacıların iktisaba elverişli zilyetliklerinin bulunup bulunmadığı araştırılmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.