Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2009/3846 K.2009/3753

Taraflar arasında kadastro tesbitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 109 ada 17, 19 ve 20 parsel sayılı 14025.74, 8786.11 ve 1527,04 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, toprak tevzi komisyonu çalışmaları sonunda oluşmuş tapu kayıtları nedeniyle davalı Hazine adına tesbit edilmiştir. Davacılar ..... ve ...., yasal süresi içinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ve çekişmeli parsellerin davacılar adına müştereken tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

1- Mahkemece çekişmeli 109 ada 20 parsel sayılı taşınmaz yönünden davacı taraf yararına edinme koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de mahkemenin kabul ve değerlendirmesi dosya içeriğine uygun bulunmamaktadır. 109 ada 20 parsel sayılı taşınmazın tamamı 109 ada 1 parsel sayılı mera parseli içinde kaldığı gibi, mahallinde yapılan keşif sonrası dosyaya sunulan uzman ziraatçi bilirkişi raporuna göre de mera özelliğindeki yerlerdendir. Hal böyle olunca çekişmeli 109 ada 20 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline karar vermek gerekirken yazılı şekilde payları oranında davacılar adına tescile karar verilmiş olması isabetsiz, davalı Hazine temsilcisinin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile bu taşınmazla ilgili hükmün BOZULMASINA,

2- Mahkemece çekişmeli 109 ada 17 ve 19 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davacı taraf yararına edinme koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmazların sınırları içinde bulunduğu Kaynaklı Köyünde çalışma yapan 60 numaralı Toprak Komisyonu tarafından, çekişmeli taşınmazların 1963 yılından önceki 5-15 yıl içinde devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden açıldıkları açıklanmak suretiyle belirtmeleri yapılmış ve davalı Hazine adına 02.01.1964 tarih 116 ve 118 numaralı tapular oluşturulmuştur.

Çekişmeli taşınmazlar, 109 ada 1 parsel sayılı mera olarak tespit edilip sınırlandırılmış taşınmazın sınırları içinde kalmaktadırlar.

Mahkemece mahallinde yapılan keşifte çekişmeli taşınmazların öncesini bilemeyecek yaşta olan 1957 yılı doğumlu tespit bilirkişisi ile 1953 doğumlu yerel bilirkişi dinlenilmek suretiyle karar verilmiş ise de, davalı Hazinenin tapuları 02.01.1964 tarihinde oluştuğuna göre, çekişmeli taşınmazların davacılar adına tescillerine karar verilebilmesi için, davacılar tarafından 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 46/1. maddesi uyarınca 02.01.1964 gününden önce adlarına edinme koşullarının oluştuğunun kanıtlanması zorunludur.

Eksik araştırma, inceleme ve uygulama ile karar verilmez.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için, mahkemece mahallinde tüm kadastro tespit bilirkişileri ile halen hayatta bulunan, toprak tevzi komisyonu çalışmalarına katılmış bilirkişi ve ihtiyar heyeti üyeleri, komşu ve köylerde oturan, davada yararı bulunmayan elverdiğince yaşlı kişiler arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve tarafların aynı nitelikteki kişiler arasından bildirecekleri taraf tanıkları, ziraat mühendislerinden oluşturulacak bilirkişi kurulu ve uzman fen bilirkişisi hazır olduğu halde yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte, çekişmeli taşınmazların öncelerinin ne olduğu, Hazine adına tapuların oluştuğu tarihten önce hangi tarihten beri kimler tarafından, ne surette kullanıldıkları, meradan açılmış olup olmadıkları, bitişik mera taşınmazları ile ne surette ayrıldıkları, zilyetlik süresinin tapu kaydının oluştuğu tarihe dek edinmeye yeterli süreye ulaşıp ulaşmadığı,

kimden kime nasıl intikal ettikleri gibi hususlar tek tek sorulup saptanmalı, beyanlar arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı, belirtmelik belgelerine aykırı sonuçlara ulaşılması halinde sağ olan belirtmelik tanıkları, tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tespit bilirkişileri dinlenilerek aykırılıkların giderilmesine çalışılmalı;

keşfe katılacak ziraatçi bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların tarımsal niteliklerini, çekişmeli taşınmazlar üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresi ile çekişmeli taşınmazların komşu mera parselinden ne şekilde ayrıldığını bildirir ayrıntılı rapor alınmalı, alınacak rapora, üzerine uzman fen bilirkişi tarafından çekişmeli taşınmazların zemin üzerindeki sınırları işaretlenen, çekişmeli taşınmazları değişik yönlerden ve bir bütün olarak gösteren ayrı ayrı çekilmiş fotoğraflar eklenmeli, fen bilirkişisinden de keşfi ve uygulamaları izlemeye,