Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2010/3067 K.2011/790

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 142 ada 2 parsel sayılı 843.37 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, irsen intikal, taksim, satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle Mustafa oğlu ... adına tespit edilmiştir. Davacı ... Köyü Tüzel Kişiliği temsilcisi ..., yasal süresi içinde çekişmeli taşınmazın Ermeni Mezarlığı olduğu ve zilyetlikle kazanılamayacağı iddiasına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine ve çekişmeli parselin tespit gibi tesçiline karar verilmiş; hüküm, davacı ... Köyü Tüzel Kişiliği temsilcisi ... tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın faal mezarlık olmadığı, çok uzun yıllardan beri mezarlık işlevini yitirdiği, davalının bayi tarafından kullanıldığı ve davalı yararına zilyetlikle edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilerek davanın reddine karar verilmiş ise de; mahkemenin kabul ve değerlendirmesi dosya içeriğine uygun bulunmamaktadır.

3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14. maddesi ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 713. maddesi uyarınca tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazın zilyetlikle kazanılabilmesi için o taşınmazın davasız (nizasız) ve aralıksız en az yirmi yıl süreyle malik sıfatıyla zilyetlik altında bulundurulması zorunludur.

Dosya ekinde bulunan Kangal Asliye Ceza Mahkemesinin 09.06.2005 tarih ve 2003/39 Esas; 2005/221 Karar sayılı dosyasının incelenmesi sonucunda; davacıların bayii olan babaları Mustafa Memiş’in sübut bulan mezarlığı zapt ve işgal eylemine uyan 765 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 513/2. maddesi delaletiyle 513/1. maddesi uyarınca mahkumiyetine karar verildiği ve kararın temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Dosyada bulunan 08.01.2010 tarihli uzman fenni bilirkişi ... tarafından düzenlenmiş rapora göre; anılan Asliye Ceza Mahkemesi dosyasında eski mezarlık yeri olduğu kabul edilen yer, çekişmeli taşınmazın (A) harfi ile gösterilen bölümünü oluşturmaktadır.

Asliye Ceza Mahkemesinin anılan kararının kesinleşmesi ile, çekişmeli taşınmaza zilyet olan kişi aleyhine niza oluşacağından o tarihe kadar işlemiş zilyetlik süresinin her ne kadar iktisap için iyiniyet gerekmiyor ise de artık malik sıfatıyla zilyetlikten söz edilemeyeceği için kesileceğinin kabulü zorunludur. Asliye

Ceza Mahkemesinin anılan mahkumiyet kararının kesinleşme tarihinden, kadastro tespit gününe kadar da yasada öngörülen yirmi yıl zilyetlik süresi geçmemiştir. Hal böyle olunca, çekişmeli taşınmazın Kangal Asliye Ceza Mahkemesinin mahkumiyet kararına konu bölümü üzerinde sürdürülen zilyetliğin suç teşkil ettiği ve artık davalının malik sıfatıyla zilyetliğinden söz edilemeyeceğinden davalı yararına edinme koşulunun bu nedenle oluşmadığı kabul edilerek bu bölümün davacı ...