Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2011/2673 K.2012/4344

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ... Köyünün 75, 76 ve 157 sayılı parselleri irsen intikal, tapu kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ve arkadaşları adına payları oranında tespit edilmiştir. .. Köyünün 54 parsel sayılı 184.000 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ise, Asliye Hukuk Mahkemesinde dava konusu olduğundan söz edilerek malik hanesi açık bırakılmak suretiyle tespit edilmiştir.

75 ve 76 sayılı parseller hakkında itirazı Kadastro Komisyonunca red edilen davacı Hazine taşınmazların devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu, tespit tapusunun uymadığı, uysa bile kaydın gayrisabit hudutlu olduğu iddiasına dayanarak dava açmıştır.

Davacı ... ve arkadaşları tarafından ... ve arkadaşları aleyhine Asliye Hukuk Mahkemesinde açtığı men'i müdahale davası ile davacı ... ve ... tarafından ... ve arkadaşları aleyhine açtığı tescil davası davaya konu olan parseller hakkında tutanak düzenlenmiş olması nedeniyle Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır.

Kadastro Mahkemesinde çekişmeli parsellerin tutanakları ile dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda davacıların davasının reddi ile çekişme konusu 75, 76 ve 157 sayılı parsellerin tespit gibi tespit malikleri adına ve ölü olanların mirasçıları adına payları oranında tesciline, 54 sayılı parselin ise ölü tapu malikleri ... oğlu İsa ve diğerleri adına yazılmak suretiyle malik hanesinin doldurulmasına ve adlarına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili, davacı (davalı) ... ve davacı (davalı) ..., ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişme konusu ... Köyünün 75, 76 ve 157 sayılı parsellerin tek parça olduğu ve ... 1289 tarih 130 sıra nolu tapu kaydının, ... Köyünün 54 sayılı parseline ise ...

1289 tarih ve 138, 139, 140, 141, 142, 143, 144 ve 145 sıra numaralı tapu kayıtlarının aynen uyduğu, sınırlarının sabit olduğu ve değişmediği, ..'nın dayanmış olduğu gayrimenkul satış vaadi senedinin usulüne uygun olmadığı kabul edilmek suretiyle tapu ve tespit malikleri adına tescil kararı verilmiş ise de ; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır.

Kadastro tespitinde çekişmeli taşınmazlardan 75, 76 ve 157 sayılı parsellere malik tespiti yapılmış ise de esasen tüm çekişmeli parseller tespitten önce açılan meni müdahale ve tescil davaları nedeniyle malik haneleri 3402 sayılı Yasa'nın 30. maddesi gereğince hukuken boştur ve resen malik araştırması yapılması gerekmektedir.

Mahkemece tapu uygulaması ve harici taksim konusunda yeterli olmayan beyanlara itibar edilmiş, taşınmazlara uyduğunu kabul ettiği tapu kayıtları zemine tek tek uygulanarak hangi tapu kaydının taşınmazların hangi bölümüne uyduğu ve kapsamları ayrı ayrı belirlenmemiştir.

Davacı ... ve ...'nın dayandığı 03.02.1975 tarihli gayrimenkül satış vaadi senedi noterlikçe tanzim edilmemesi ve kanunun öngördüğü şartları ihtiva etmemesi nedeniyle geçersiz ve tespit tarihine kadar da 10 yıllık süre geçmediğinden itibar edilmemesi doğru ise de;

davacı ... ve ...'nın Asliye Hukuk Mahkemesi de bu senede dayanarak açtığı ve 1975/499 Esas sayılı dosyasında görülen tescil davasında davalılar tapu maliki ... oğlu ... ve ... oğlu ... mirasçısı ... mirasçıları ..., ..., ..., ..., .. ve ...'ın kabul beyanları değerlendirilmemiş, ... adına Diyarbakır Sulh Hukuk Mahkemesinin 1976/980 Esas, 1977/73 Karar sayılı ilamı ile tapu malikleri Şehmus ve ... ... mirasçısı ... 'in, ... ve arkadaşları adına Diyarbakır 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1975/541 Esas, 1975/430 Karar sayılı ilamı ile tapu malikleri ... ve ... ... mirasçısı ... ve ...'in,

... adına Diyarbakır Asliye Hukuk Mahkemesinin 1974/1312 Esas, 1974/669 Karar sayılı ilamı ile tapu maliki ... mirasçısı ... mirasçılarından ..., ... .., ..., ... ve ..'nın tapudaki miras yoluyla intikal eden payları hükmen kesinleşen ilamlar ile tescil edildiği halde mahkeme ilamları nazara alınmamış, ...'nın (ve müştereklerinin) hükmen devraldığı payların ve tekabül edebileceği yerlerin değerlendirmesi yapılmıştır.

Tapu kaydı maliki ... oğlu ... ve ... oğlu ... mirasçısı ... ... oğlu ... olduğu mirasçılarının ise ...'nin baba adı hükmen ... ... oğlu ... olarak düzeltilmesi nedeniyle ..., ... ve ... olduğu tespitte de ... ... oğlu ... 'e pay verildiği halde bu payın tapu maliki mirasçısı olmayan ... oğlu ... ve ... oğlu ... mirasçıları adına tescil kararı verilmesi de doğru değildir.

Doğru sonuca varılabilmesi için tarafların dayandığı ve tespit tutanağında uygulanan tüm tapu kayıtları tesisinden itibaren tüm tedavüller kayıtları ve taşınmazlara komşu bulunan tüm parsellerin kadastro tespit tutanaklarının onaylı suretleri ile dayanağı kayıtlar getirtilerek dosya ikmal edildikten sonra taşınmazlar başında yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, fen ve ziraat bilirkişilerin katılımı ile keşif yapılmalı, tapu kayıtları yerel bilirkişi yardımı ve fen bilirkişi eli ile hudutları tek tek gösterilerek zemine uygulanmalı, yerel bilirkişilerce gösterilen hudutlar fen bilirkişi krokisinde işaretlenmeli,

kayıt kapsamları ayrı ayrı belirlenmeli, fen bilirkişisinden keşfi takibe imkan verir ve kayıtlarının hudutlarını ve her bir tapu kaydının kapsamını ayrı ayrı gösterir krokili rapor alınmalı, kayıt uygulanmasında komşu parsellerin dayanak kayıtlarından yararlanılması, yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların öncesinin kime ait olduğu, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı,

tapu malikleri mirasçılarının taksim yapıp yapmadıkları, taksime uygun ayrı ayrı bölümler halinde kullanılıp kullanılmadığı hususlarında ayrıntılı ve olaylara dayalı bilgi alınmalı, ziraat bilirkişisinden taşınmazların toprak yapısı, niteliği ve zilyetlikle mülk edinmeye elverişli yerlerden olup olmadıkları yönünde bilimsel verilere dayalı rapor alınmalı, her bir tapu kaydının kapsamı, taksim durumu ve zilyetlik araştırılarak belirlenmeli, mahkeme ilamları ile tapu kaydı maliklerinden hükmen tescil edilen hisseler nazara alınmalı, tapu maliki mirasçıları Hüseyin Bakırtan, ... , ...,

... ve ...'ın mahkeme önündeki kabul beyanları hisseleri yönünden değerlendirilmeli, buna göre çekişmeli parsellerin dosyada bulunan tapu maliklerinin veraset ilamları da nazara alınarak kim adına ve hangi hisseler oranında tescil edileceği belirlenerek infaza elverişli açık sicil oluşturulmalıdır.