Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2011/5927 K.2012/3035

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında 123 ada 70 parsel sayılı 49.284,89 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu nedeniyle Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ..., satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabülüne ve çekişmeli taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile fen bilirkişisi raporunda (A) ve (C) harfleriyle gösterilen kısımların davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazın niteliği ile ilgili olarak 3 kişilik uzman ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmamış, çekişmeli taşınmaz üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve zilyetliğin süresi yöntemince araştırılmamış, keşifte dinlenen mahalli bilirkişi ve tanıkların beyanları soyut içerikli ve yetersiz olduğu gibi tespit bilirkişilerinin duruşmada dinlenmesi de doğru olmayıp ayrıca mahkemenin kabulü ziraatçi bilirkişi raporuyla çelişmektedir.

Eksik araştırma ve uygulamaya dayalı olarak karar verilmesinde isabet bulunmamaktadır. Sağlıklı sonuca varılabilmesi için; mahallinde, mahalli bilirkişileri, tespit bilirkişileri, taraf tanıkları ve 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu huzuruyla keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, üzerinde ekonomik amaca uygun zilyetlik sürdürülüp sürdürülmediği, bu şekilde kullanımın hangi tarihte başladığı, kime ait olduğu,

kimden kime nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, davacı tarafın dayandığı 29.09.1983 tarihli satış senedi keşif sırasında mahalli bilirkişiler yardımıyla zemine uygulanarak dava konusu taşınmazı kapsayıp kapsamadığı belirlenmeli, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, keşif sonucu 3 kişilik ziraat mühendislerinden oluşan bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliğiyle ilgili olarak toprak yapısı, bitki örtüsü, eğimi, öncesinin ne olduğu,

ekonomik amaca uygun kullanılıp kullanılmadığı hususlarında ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, yine fen bilirkişisine keşfi ve uygulamayı takibe imkan verir rapor ve kroki düzenlettirilmeli, deliller değerlendirilirken davacının tutunduğu satış senedinde yazılı miktar ve sınırlar göz önünde tutulmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.