Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/2208 K.2012/6871

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu; GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında Büyükaltunbulak Köyü çalışma alanında bulunan 181 ada 19 parsel sayılı 15.006,15 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, malikinin belirlenmemesi nedeniyle davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ..., tapu kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne ve çekişmeli parselin davacının murisi ... ...'nın mirasçıları adına tesciline karar verilmiş; hüküm davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davacının dayandığı, tapu kaydının davalı taşınmazın tespitine dayanak olan tapu kaydı olduğu, davalı parsele revizyon gördüğü halde sehven Hazine’ye yazıldığı gerekçesi ile keşif yapılmaksızın hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmazın tespit tutanağında 8.6.1994 tarih 8 numaralı tapu kaydı gösterildiği halde taşınmaz maliki belirlenemediğinden Hazine adına tespit edilmiş, davacı ayrı tapu kaydına dayanarak dava açmıştır.Uyuşmazlık taşınmazın mülkiyetine ilişkin olduğuna göre taşınmaz başında keşif yapılması ve delillerin taşınmazın başında incelenip, değerlendirilmesi zorunludur.

Hal böyle olunca, sağlıklı sonuca varılabilmesi için; taraflardan iddia ve savunmalarıyla ilgili deliller istenmeli, davacı dayanağı olan tapu kaydı, varsa haritası ve oluşum belgeleri ile tesisinden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte getirtilmeli; bu kaydın revizyon görüp görmediği tekrar sorulmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanağını oluşturan belgeler de getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde, yaşlı ve yöreyi iyi bilen şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler yardımı ve fen ve ziraatçı bilirkişi aracılığıyla keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında varsa, davacı tarafın dayanağı olan tapu kaydının haritası uygulanıp kapsamı 3402 sayılı Kadastro Yasası'nın 20/A maddesi gereğince haritasına göre belirlenmelidir. Ancak tapu kaydının krokisi zemine uygun değilse ve uygulama kabiliyeti yok ise tapu kaydının sınırlarına itibar edilmelidir.

Bu amaçla tapu kaydı ihdasından itibaren tüm tedavülleriyle okunup kayıtlarda yazılı hudutlar yerel bilirkişilere zeminde göstertilmeli, yerel bilirkişilerin zeminde gösterdiği hudutlar teknik bilirkişiye harita üzerinde işaretlettirilmelidir. Kayıtlarda yazılı olup yerel bilirkişiler tarafından zeminde gösterilemeyen hudutların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı ve bu suretle kaydın kapsamı duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespit edilmelidir.

Keşif sırasında dinlenecek yerel bilirkişi ve taraf

tanıklarından, tapu kayıtlarının ihdası, intikali, intikal sırasında hudutlarda ve miktarda değişiklik varsa bu değişikliğin nedeni, hudutların arz ettikleri özelliklerle taşınmazın kim tarafından, ne zamandır, ne sıfatla ve ne şekilde kullanıldığı konusunda maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalıdır.

Yerel bilirkişi ve tanıkların kayıtların uygulanması ve taşınmazın tasarrufu hususundaki beyanlarının zemine uygunluğu, komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli; beraberde götürülecek teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir keşfi takibe imkan verir gerekçeli kroki ve rapor alınmalı, ziraat mühendisi bilirkişiden arazinin niteliği, toprak yapısı hakkında ayrıntılı ve gerekçeli bilgi alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.