Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2012/6918 K.2012/11723

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro çalışmaları sırasında Yeşilova Köyü 166 ada 16 ,172 ada 70 ,71 ,173 ada 6, Kalealtı Köyü 203 ada 58 ve 87 parsel sayılı 6505, 16206, 13263, 5543, 26761 ve 18797 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, tapu kaydına dayanılarak Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ... vekili, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak Hazine aleyhinde dava açmış, taşınmazların müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece birleştirme kararı verilerek yapılan yargılama sonunda davanın reddine, tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece keşif masraflarının verilen kesin süre içerisinde yatırılmaması nedeniyle 3402 sayılı Kadastro Kanununun 36 ve HUMK'nun 414. maddeleri gereğince davanın reddine karar verilmiş ise de verilen karar dosya kapsamına uygun bulunmamaktadır. Davaların kısa zamanda sonuçlandırılması, adaletin bir an önce tecellisi için taraflaca veya mahkemelerce yapılması gereken bir kısım adli işlemler süreye bağlanmıştır.

Bilindiği üzere bu sürelerin bazılarını kanun bizzat belirlerken bir kısmını işin özelliğine, tarafların durumlarına göre belirlemesi için hakime bırakmıştır. Kanuni süreler açıkça belirtilen istisnalar dışında kesindir. Bu nedenle kanunun tayin ettiği süreler hakim tarafından azaltılıp çoğaltılamaz. Buna karşın hakimin belirlediği süre ise kesin değildir.

Hakim tayin ettiği süreyi henüz dolmadan azaltıp çoğaltabileceği gibi süre geçtikten sonra da tarafın isteği üzerine yeni bir süre tanıma yoluna da gidebilir.

Ayrıca 3402 sayılı Kadastro Kanununun 36. maddesinin ispat külfeti kendisine düşen tarafa uygulanabilmesi için öncelikle dosyanın keşfe hazır hale getirilmesi, bir diğer ifade ile taraflardan tanık ve diğer delil listelerinin alınması,dayanılan kayıtların getirtilip dosyaya konulması, mahalli bilirkişilerin isimlerinin tespit edilmesi ve dosyada bu yönlerden bir eksikliğin bulunmaması gerekir.

Bundan sonra keşifle ilgili ara kararda hakim, katip, mübaşir, mahalli bilirkişi, taraf tanıkları, uzman bilirkişilere verilecek ücretlerle, vasıta ücreti ve yapılacak tebligatlarla ilgili masraflar kalemler halinde gösterilip, bu ücretlerin temini ve yatırılması için ilgiliye makul bir süre tanınması, ilgiliye tanınacak süre ile keşif günü arasında da mahalli bilirkişiler, taraf tanıkları ve uzman bilirkişilere çıkarılacak davetiye için yine uygun bir sürenin bulunmasına azami özen gösterilmesi gerekmektedir.

Somut olaya gelince;mahkemece keşif masraflarını yatırması için davacı tarafa kesin süre verilmediği halde kesin süre verildiği gerekçesiyle davanın reddedilmesi, keşif ara kararında tanık ve mahalli bilirkişiler için keşif gün ve saatini belirtir meşruhatlı davetiye çıkarılmasına karar verilmesi gereğinin göz ardı edilmesi suretiyle 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 36.maddesine aykırı işlem yapılması isabetsiz olmuştur.