Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/12201 K.2014/9682

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kullanım kadastrosu sonucu ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 164 ada 5 parsel sayılı 308,06 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine 6831 sayılı Yasa'nın 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı, taşınmaz ve üzerindeki 2 adet kargir binanın 1980 yılından beri davacı "... oğlu ..." ve dava dışı müştereklerinin kullanımında olduğu şerhi verilerek bahçe niteliği ile davalı Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ..., ... kızı olduğu halde tapu kaydına adının "... oğlu ..." olarak yazıldığını öne sürerek, düzeltilmesi istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın muhdesat bilgileri kısmında yer alan "... oğlu ..." ibaresinin "... kızı ..." olarak düzeltilmesine karar verilmiş; hüküm, davalı Tapu Müdürlüğüne izafeten Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

HMK’nın 320/1. maddesi uyarınca, basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde, dosya üzerinden karar verilmesi mümkünse taraflar duruşmaya çağrılmadan sadece dilekçe ve delilleri dikkate alınarak karar verilebilir. Ancak, Hukuk Genel Kurulunun 26.6.2013 tarih, 2013/18-18 Esas, 2013/891 Karar sayılı kararında da ifade edildiği gibi, "kişi için yeni bir hukuki statü doğuran" hukuki işlemlerde duruşma açılmadan evrak üzerinde karar verilmesi mümkün bulunmamaktadır.

Somut olayda dava, tapu kütüğünün beyanlar hanesinde yazılı zilyetlik şerhine yönelik olup, tapu kütüğünün beyanlar hanesinde değişiklik meydana getiren, taşınmaz maliki Hazinenin mülkiyet hakkını ilgilendiren, davacı ile şerh sahibi davalının aynı kişi olup olmadığı hususunun yöntemince araştırılmasını gerektiren bir davadır. Bu tür bir davanın, kişi için yeni bir hukuki statü doğurduğu konusunda tereddüt bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca mahkemece, bu yönler gözetilmeksizin duruşma açılmadan evrak üzerinden karar verilmesinde isabet bulunmamaktadır. O halde mahkemece doğru sonuca ulaşılabilmesi için, duruşma açılmalı, taraf delilleri toplanılmalı, davacı ile tapu kütüğünün beyanlar hanesinde adı geçen şerh sahibinin aynı kişi olup olmadığı yönetimce araştırılmalı ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Diğer taraftan, beyanlar hanesinde düzeltme yapılmasını gerektiren bu tür davaların kayıt maliki olan Hazine'ye yöneltilmesi zorunludur. Davanın, taraf sıfatı bulunmayan Tapu Müdürlüğü'ne yöneltilmiş bulunması da doğru değildir. Ancak bu husus, temsilcide yanılgı mahiyetinde bulunduğundan, mahkemece, kayıt maliki Hazine davaya dahil edilmek suretiyle işin esasına girilmelidir.