Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/12517 K.2013/11441

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "davanın tescil davası olması sebebi ile MK 713/4 maddesi gereği usulünce ilan yapılması, çekişmeli taşınmaz üzerindeki zilyetlik durumunun belirlenmesi, muris ... açısından da zilyetlik araştırması yapılması, davacılar tarafından dava konusu edilen taşınmazın, tescilli komşu parseller ve kamulaştırma alanında kalıp kalmadığı hususunun araştırılması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile çekişmeli taşınmazın bilirkişi raporunda (A-1) ile gösterilen kısmının miras payları oranında davacılar adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.

Mahkemece, kadastro sırasında tescil harici bırakılan taşınmazın imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı ve tarımsal amaçlı zilyetliğe ne zaman başlandığı, imar ihyanın tamamlanması ile dava tarihine kadar 20 yıla ulaşan tarımsal amaçlı zilyetliğin bulunup bulunmadığı belirlenmediği gibi, TMK 713/4 de düzenlenen ilan şartlarına da uyulmamış, bozma ilamında belirtildiği halde muris ... açısından belgesiz araştırması yapılmamıştır.

Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca, doğru sonuca varılabilmesi için, öncelikle Mahkemece muris ...'nin zilyetliğe dayalı olarak taşınmaz elde edip etmediği hususu Tapu ve Kadastro Müdürlükleri ile Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğü'nden sorulmalı, TMK 713/4 maddesi uyarınca ilan yaptırılmalı, bundan sonra davacıların dava konusu yerdeki zilyetliğinin belirlenebilmesi açısından, mahkemece, tespit ve dava tarihinden öncesine ait (1955-1965-1985 ve 2010) dört ayrı zamanda çekilmiş hava fotoğrafları bulundukları yerden getirtilerek,

dosya arasına konulmalı, bundan sonra çekişmeli taşınmaz başında, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi kurulu ve aynı yöntemle belirlenecek taraf tanıkları ile üç kişilik ziraatçi bilirkişi kurulu ve teknik bilirkişi ve harita ve fotogrometri mühendisi huzuru ile yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı hususunda maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alındıktan sonra,

ziraat bilirkişisi kurulu ve harita ve fotogrometri mühendisi olan bilirkişilerden oluşan bilirkişi kuruluna hava fotoğraflarının stereoskopik aletle incelemesi yaptırılarak öncelikle çekişme konusu taşınmazın yerinin hava fotoğrafında gösterilmesi, daha sonra niteliğinin, kullanım süresinin ve ne zaman kullanılmaya başlandığının belirlenmesine çalışılmalı, taşınmazın imar ihya gerektiren yerlerden olması halinde imar ihyaya ne zaman başlandığı ve ne zaman tamamlandığı,

imar ihyanın tamamlandığı tarihten dava tarihine kadar Kadastro Kanunu 14. ve 17. maddelerinde düzenlenen koşulların oluşup oluşmadığı tespit edilmeli, tanık ve diğer bilirkişi sözleri uzman bilirkişilerin raporuyla denetlenmeli, çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde yapılan kamulaştırma çalışmalarına ilişkin evraktan da yararlanılmak sureti ile kamulaştırmanın yapıldığı tarihte taşınmazın kimin zilyetliğinde olduğu ve bu çalışmalar sırasında çekişmeli taşınmazın niteliğinin ne olarak belirlendiği üzerinde durulmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle sonucuna göre karar verilmelidir.