Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/3151 K.2013/6206

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi istenilmekle; duruşma için belli edilen gün ve saatte temyiz eden ... vekili Avukat ... ile aleyhine temyiz istenilen ... geldi. Gelenlerin yüzlerine karşı duruşmaya başlandı. Tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmanın bittiği bildirildi. Süresi içinde inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

2613 sayılı Yasa uyarınca yapılan kadastro sırasında 76 ada 130 ve 249 parsel sayılı 25243 ve 72395 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, satınalma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle eşit paylarla ... evlatları ... ve ... adına tespit ve 20.01.1998 tarihinde tescil edilmiştir. Davacı ... vekili 06.09.2006 tarihli dava dilekçesi ile çekişmeli taşınmazlarda davalının hakkı bulunmadığı iddiasına dayanarak dava açmıştır. Mahkemce yapılan yargılama soununda davanın kabulüne ve çekişmeli 76 ada 130 ve 249 parsel sayılı taşınmazlardaki davalı ... adına olan yarı payların iptali ile her iki taşınmazın tamamının davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; dava konusu taşınmazların davacı tarafından satın alındığı kabul edilerek karar verilmiş ise de yapılan araştırma, inceleme ve uygulama karar vermeye yeterli bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazların önceki maliklerinden tespit tutanağında kabul edildiği gibi taraflarca birlikte mi, yoksa davacı tarafından tek başına mı satın alındığı hususundadır.

Mahkemece bu hususun aydınlatılması için yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişi ile tanık sıfatıyla dinlenen davacının oğlunun beyanları olayı aydınlatmaya yeterli bulunmamaktadır. Yine, mahkemece hükme esas alınan 1971 tarihli belge de, satın almaya ilişkin olmayıp, tarla bedelinin ödenmesi taahhüdünü ve yapılan ödemeleri gösteren bir belge niteliğinde olması nedeniyle olayın aydınlatılmasına yeterli bulunmamaktadır.

Yetersiz araştırma, inceleme ve uygulama ile karar verilemez. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. maddesi uyarınca.

"Hakim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kaldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir." Bu amaçla; taraflardan bu uyuşmazlığın çözümü için yeniden tanık ve delil bildirmeleri istenmeli, bildirilecek yeni deliller dosya içine getirtildikten ve tanıklar hazır olduğu halde mahallinde yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte, öncesinde üçüncü kişilere ait olan çekişmeli taşınmazların kim veya kimler tarafından satın alındığı, bu noktada taraflar arasındaki ilişkinin ne olduğu, satın alma bedelinin kim veya kimler tarafından ödendiği; satın alma tarihinden sonra bu taşınmazların kim veya kimler tarafından ve hangi sıfatla kullanıldığı, tespitin üzerinden dava tarihine kadar geçen sürede tespite ve tescile itiraz edilmemesinin nedeninin ne olduğu,

sonraki hangi olaylar nedeniyle bu davanın açıldığı gibi hususları tek tek ve olaylara dayalı olarak sorulup saptanmalı, taraflarca bildirilmesi halinde dayanacakları kayıt ve belgeler mahalline yöntemince uygulanmalıdır. Dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler, gerektiğinde yüzleştirme yapılarak yöntemince giderilmeye çalışılmalıdır.

Keşfe katılacak fen bilirkişisinden, yapılacak keşif ve uygulamaları izleyip denetlemeye olanak verir ayrıntılı rapor alınmalı; bundan sonra, toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek özellikle, davacı tarafından kesinleşmiş kadastro tespitine karşı dava açılmış olması nedeniyle, kadastro tespitin aksi ispat görevinin davacı tarafa ait olacağı göz önüne alınarak ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.