Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/10223 K.2018/2799

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... sırasında, ... Köyü çalışma alanında bulunan 254 ada 10, 262 ada 53 ve 262 ada 70 parsel sayılı 4.931.01, 7.298.35 ve 3.275.08 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği, miras yoluyla gelen hak, taksim, satın alma ve hibeye dayanılarak davalıların murisi ... adına tespit edilmiştir.

Davacı ... ve arkadaşları, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve miras yoluyla gelen hakka dayanarak; davacı ... ise, miras yoluyla gelen hakka dayanarak ayrı ayrı dava açmışlardır. Yargılama sırasında asli müdahiller ... ve arkadaşları, miras yoluyla gelen hakka dayanarak davaya katılmışlardır.

Mahkemece dosyaların birleştirilmesi suretiyle yapılan yargılama sonunda davacı ... ile asli müdahiller ... ve arkadaşları tarafından açılan davaların kısmen kabulüne, davacılar ... ve arkadaşları tarafından açılan davanın reddine, dava konusu 254 ada 10 parsel sayılı taşınmazın ... tespitinin iptali ile tamamı 336 hisse itibar edilerek 84’er hissenin davalılar ... ve ... adına, 28’er hissenin ise davacı ... ile asli müdahiller ... ve arkadaşları adına ayrı ayrı tapuya tesciline, dava konusu 262 ada 53 ve 70 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi davalılar adına tapuya tesciline karar verilmiş;

hüküm, davacılar ... ve ... vekili, davacı ... vekili, asli müdahiller ... ve arkadaşları vekili ile davalılar vekili tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun bulunan 262 ada 53 ve 70 sayılı parsel sayılı taşınmazlara ilişkin hükmün ONANMASINA,

2- Çekişme konusu 254 ada 10 parsel sayılı taşınmaza yönelik temyiz itirazlarına gelince; dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak, 3402 sayılı ...

Kanunu'nun 19. maddesine göre, taşınmaz mal üzerinde malikinden başka bir kimseye ve paydaşlardan birine ait muhtesat mevcut ise bunun sahibi, cinsi, ihdas tarihi ve iktisap sebebi belirtilerek tutanağın ve kütüğün beyanlar hanesinde gösterilmesine karar verilir.

Dava konusu 254 ada 10 parsel sayılı taşınmaz ... çalışmaları sonucunda iki adet ev, ahır ve arsası niteliği ile tespit edilmiş olup, yerel bilirkişi ve tanık beyanları ile teknik bilirkişi raporlarına göre çekişmeli taşınmaz üzerinde ... tespit gününden evvel yapılan muhtesat niteliğinde iki adet ev ve ahır ile çeşitli meyve ağaçlarının bulunduğu sabittir.

Davalı ..., çekişmeli taşınmaz üzerindeki muhtesatların kendisine ait olduğunu ileri sürerek lehine muhtesat şerhi verilmesini talep ettiği halde Mahkemece bu hususta yeterince araştırma yapılmamış ve 3402 sayılı Yasa'nın 19/2. maddesinin uygulanma koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği karar yerinde tartışılmamıştır. Bu şekilde eksik ve yetersiz bir incelemeye dayalı olarak karar verilemez.

Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için, davada yararı bulunmayan ve yöreyi iyi bilen şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu, tespit bilirkişileri ve taraf tanıkları ile fen, ziraat ve inşaat bilirkişilerinin katılımıyla mahallinde yeniden keşif yapılmalı, çekişmeli taşınmaz üzerindeki tespit gününden evvel yapılmış ev, ahır ve ağaçlar tespit edilmeli, inşaat bilirkişisinden evlerin ve ahırın yaşı ile niteliği konusunda, ziraat bilirkişisinden ağaçların yaşı, adedi ve cinsi konusunda ayrıntılı rapor alınmalı, evlerin, ahırın ve ağaçların yerleri fen bilirkişisine kroki üzerinde işaretlettirilmeli,

yerel bilirkişi, tespit bilirkişisi ve taraf tanıklarından çekişmeli taşınmaz üzerinde bulunan muhtesat niteliğindeki yapı ve ağaçların kim tarafından, ne zaman ve kimin adına yaptırıldığı, özellikle de muhtesatların murisin sağlığında mı yoksa muris öldükten sonra mı yaptırıldığı, murisin sağlığında yaptırılmış ise muris adına mı yoksa davalı tarafından kendi adına mı yaptırıldığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, bundan sonra 3402 sayılı Yasa'nın 19/2. maddesinin uygulanma koşulları değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.