Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/17995 K.2018/3202

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... sırasında ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan temyize konu ... ada ..., ..., ... ada ... parsel sayılı sırasıyla 784.197.79, 25.766.36 ve 112.265,03 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden oldukları belirtilerek ham toprak vasfıyla davalı ... adına tespit edilmiştir.

Davacılar ... ve müşterekleri, çekişmeli ... ada ... ve ... ada ... parsel sayılı taşınmazlar hakkında kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği iddiasına, davacılar ... ve müşterekleri, ... ada ... parsel sayılı taşınmaz hakkında irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği iddiasına ve davacı ... ve ... ise ... ada ... parsel sayılı taşınmaz hakkında kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği iddiasına dayanarak ayrı ayrı dava açmışlardır.

Mahkemece dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonunda davacı ... ve müştereklerinin davasının kabulüne, diğer davacıların davasının ise reddine, çekişmeli ... ada ... ve ... ada ... parsel sayılı taşınmazların ... tespitlerinin iptali ile ..., ... ve ... adlarına tapuya kayıt ve tesciline, ... ada ... parsel sayılı taşınmazın ise tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacılar ... ve müşterekleri vekili, davacılar ... ve ... ile davalı ... temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

1 – Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacılar ... ve müşterekleri vekili ile davacılar ... ve ...’ın yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle ... ada ... parsel sayılı taşınmaz hakkındaki usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz eden davacılardan alınmasına,

2 – Davalı ... temsilcisinin ... ada ... ve ... ada ... parsel sayılı taşınmazlara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince. Mahkemece, ... tespit tarihine kadar davacılar yararına 3402 sayılı ... Kanunu'nun 14 ve 17. maddelerinde düzenlenen zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır.

Taşınmaz başında yapılan keşifte alınan beyanlar taşınmazın öncesinin kime ait olduğu, davacılara kimden ne şekilde intikal ettiği ve zilyetliğin ne zamandan beri ve ne şekilde sürdürüldüğü hususlarını açıklama yönünden soyut ve yetersiz olduğu gibi bir kısım tanık beyanında, taşınmazın davacılara kayınpederleri ...’dan kaldığı belirtildiği halde taşınmazın davacılara bu kişiden hangi hukuki nedenle (satış, hibe vs.) ve hangi tarihte intikal ettiği üzerinde durulmamış, çekişmeli taşınmazların niteliği ile bu taşınmazlar üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve süresi yöntemince araştırılmamış,

uyuşmazlığın çözümünde hava fotoğraflarından da yararlanılmamıştır. Eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca, doğru sonuca ulaşılabilmesi için tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ilişkin en az 3 adet stereoskopik hava fotoğrafı Harita Genel Komutanlığından getirtilerek dosya arasına konulmalı, bundan sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi ve taraf tanıkları, 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulu, serbest çalışan jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişi ve fen bilirkişisi aracılığıyla yeniden mahallinde keşif yapılmalı; yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu,

kimden kime nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, taşınmazın davacılara kayınpederlerinden intikal ettiğinin belirtilmesi halinde ne zaman ve hangi hukuki nedene dayalı olarak intikal ettiği, taşınmazın öncesinin ne olduğu, taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı;

yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle yöntemince giderilmeli; tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek aykırılıkların giderilmesine çalışılmalı; yerel bilirkişi ve tanık sözleri, komşu taşınmazların ... tutanakları ve varsa dayanaklarını oluşturan kayıtlarla denetlenmeli.

3 kişilik uzman ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazın toprak yapısı ile komşu parsellerin toprak yapısının mukayese edilmesi suretiyle ve çekişmeli taşınmazın toprak yapısı ve niteliği ile üzerindeki bitki örtüsünü belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, rapor ekinde taşınmazı değişik yönlerden çekilmiş komşu taşınmazlar ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde renkli fotoğrafların eklenmesi istenilmeli, yukarıda belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiye stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak;

çekişme konusu taşınmazların hava fotoğraflarında yerleri işaretlenmek suretiyle bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin ne olduğu, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının, zilyetliğin ne şekilde sürdürüldüğünün belirlenmesi istenilmeli, fen bilirkişisinden keşfi izlemeye, yerel bilirkişi ve tanık sözlerini denetlemeye elverişli ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, somut olayın özelliğine göre taşınmazın davacılara kayın pederinden intikal ettiği ( satış, bağış vs. yoluyla) ve davacıların müstakil 20 yıllık zilyetlik süresini tamamlamadığı belirlendiği takdirde,

aynı çalışma alanı içinde belgesizden kazanılabilecek taşınmaz miktarının sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönümü geçemeyeceği göz önüne alınarak davacıların kayın pederleri ... yönünden Tapu, Yazı İşleri ve ...