Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/1825 K.2016/2622

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sırasında ...Köyü çalışma alanında bulunan 183 ada 47 parsel sayılı 21.780,22 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kamu orta malı niteliğinde mera vasfıyla sınırlandırılarak özel siciline kaydedilmiştir. Davacı ... tapu kaydı, irsen intikal ve kazandırıcı zamanışımı zilyetliğine, davacılar ... ve ... ise irsen intikal ve kazandırıcı zamanışımı zilyetliğine dayanarak ayrı ayrı dava açmışlardır. Mahkemece dava dosyaları birleştirilerek yapılan yargılama sonucunda davanın reddine, çekişmeli taşınmazın mera vasfıyla sınırlandırılmasına ve özel siciline kaydına karar verilmiş; hüküm, davacılar ..., ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

1- Davacılardan ...'nin çekişmeli 183 ada 47 parsel sayılı taşınmazın, teknik bilirkişinin 02.05.2013 havale tarihli raporu ekinde (A), (E) ve (İ) harfleri ile gösterilen bölümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde; dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

2- Davacılardan ...'nin 183 ada 47 parsel sayılı taşınmazın, teknik bilirkişinin 02.05.2013 havale tarihli raporu ekinde (B) ve (F) harfleri ile gösterilen bölümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde; dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz eden ...'den alınmasına,

3- Davacı ...'nin teknik bilirkişinin 02.05.2013 havale tarihli raporu ekinde (H) harfi ile davacı ...'nin aynı bilirkişi raporu ekinde (G) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde; teknik bilirkişi raporuna ekli krokide (H) ve (G) harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümlerinin, çekişmeli 183 ada 47 parsel sayılı taşınmazların içinde olmayıp taşınmazın kuzeyinde bulunan...Deresinin yatağı içinde bulunduğu tüm dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

3402 sayılı Kadastro Yasası'nın 25. maddesi uyarınca, Kadastro Mahkemesinin görevi, hakkında tutanak düzenlenen taşınmazlarla sınırlı olup, kadastro tutanağı düzenlenmeyen yerler hakkında açılacak davalar genel mahkemelerin görevine girmektedir. Görev hususu kamu düzenine ilişkin olup, re'sen göz önüne alınması gerekir.

Hal böyle olunca; mahkemece, tespit harici bırakılan bu taşınmaz bölümleri yönünden Mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, davacıların temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulüyle hükmün BOZULMASINA,

4- Davacılardan ...'in çekişmeli 183 ada 47 parsel sayılı taşınmazın teknik bilirkişinin 13.12.2013 havale tarihli raporu ekinde (A), (B) ve (C) harfleri ile gösterilen bölümlerine yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde. Mahkemece davacı ...'in dayandığı tapu kaydının çekişmeli taşınmaza uymadığı ve meraların zilyetlikle edinilemeyeceği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuştur.

Davacı ... irsen intikal, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ve 14.04.1954 tarih 23 sıra numaralı tapu kaydına dayanmış olmasına rağmen tapu kaydı tesisinden itibaren bulunduğu yerden getirtilerek yöntemine uygun biçimde uygulanmamış, mahallinde yapılan keşifte yalnızca tapu kaydının sınırlarının okunmasıyla yetinilmiş, tapu kaydının sınırlarında okunan yönlerin zeminde bulunup bulunmadığı yerel bilirkişi sözleri ile denetlenmemiş, bu nedenle tapu kaydı uygulaması soyut nitelikle kalmıştır.

Eksik araştırma, inceleme ve uygulamaya dayalı olarak karar verilemez.

Sağlıklı sonuca ulaşılabilmesi için; davacı ...'in dayandığı 14.04.1954 tarih 23 sıra numaralı tapu kaydı tesisinden itibaren tüm tedavülleri ve kadastro sırasında uygulanmış ise uygulandığı taşınmazlara ait kadastro tespit tutanaklarının onaylı örnekleri ile birlikte bulundukları yerlerden getirtilerek dosya içine konulmalı, daha sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan aynı köy ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, jeoloji mühendisi bilirkişi,

teknik bilirkişi ve üç kişilik ziraat mühendislerinden oluşacak bilirkişi kurulu katılımıyla keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında davacının dayandığı tapu kaydı uygulanıp kapsamı belirlenmeli, tapu kaydının sınırları yerel bilirkişilere zeminde tek tek göstertilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, tespite aykırı sonuca varılması halinde tespit bilirkişilerinin tanık sıfatıyla dinlenilmeleri gerektiği düşünülmeli, bu şekilde davacının dayandığı tapu kaydının çekişmeli taşınmaz bölümlerini kapsayıp kapsamadığı kesin olarak belirlenmelidir.

Taşınmazın temyize konu bölümlerinin, kısmen ya da tamamen tapu kaydının kapsamı dışında kalması halinde, davacının zilyetliğe de dayanmış olması nedeniyle yerel bilirkişi ve tanıklardan komşu parsellerle birlikte geniş kapsamlı değerlendirme yapılmak suretiyle dava konusu yerin öncesinin geleneksel biçimde kullanılan kadim mera niteliğinde olup olmadığı, geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, zaman içinde sınırlarında genişleme olup olmadığı,

çekişmeli taşınmaz bölümleri ile mera parseli arasında ayırıcı unsur bulunup bulunulmadığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, yerel bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanakları ve dayanakları ile denetlenmeli, teknik bilirkişiye uygulanan tapu kaydının kapsadığı alanı gösterir ve keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmeli, 3 kişilik uzman ziraat bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliğiyle ilgili ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı,

jeolog bilirkişisinden çekişmeli taşınmaz bölümlerinin heyelana açık olup olmadığı ve niteliği konusunda eski ziraat bilirkişi raporlarını da irdeler bilimsel verilere dayanan rapor alınmalı, rapora çekişmeli taşınmaz bölümlerinin her yönünden tüm özelliklerini gösterir şekilde çekilecek fotoğrafları eklenmeli, bundan sonra toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

.