Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/3200 K.2016/7408

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "davalılar ... tarafından taşınmazların murislerinin zamanında taksim edildiği, taksimde davacı tarafın murisinin bu taşınmazlardaki payına karşılık başka bir yerde bulunan arazideki paylarını vermek sureti ile takas yapıldığının ileri sürüldüğü; davacıların paylaşım yapıldığı yönünde bir iddiaları olmadığı gibi esasen davanın da tapu kaydındaki paylarının adlarına tescili istemine yönelik olduğu, bu durumda ispat yükünün paylaşmaya dayanan tarafa düştüğü belirtilerek,

sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için taşınmaz başında yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ile aynı yönteme göre belirlenecek taraf tanıkları hazır olduğu halde yeniden keşfin yapılması, keşif sırasında yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından, taşınmazların tapu kayıt malikleri Hüseyin oğulları ...ile bunların mirasçıları arasında yöntemine uygun olarak paylaşılıp paylaşılmadığı ve bu konudaki bilgilerinin neye dayalı olduğunun sorulup saptanması,

yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmazların tüm tapu malikleri ve mirasçılarının katılımı ile paylaşıma konu edilip edilmediği, konu edilmiş ise paylaşımın ne zaman yapıldığı, çekişmeli taşınmazların paylaşımda kime isabet ettiği, paylaşımdan sonra mirasçılar arasında payların takas edilip edilmediği, takas edilmiş ise hangi taşınmazlardaki payların takasa konu oldukları, taraflar arasında geçerli bir trampa olup olmadığı, varsa trampa edilen taşınmazın kimin adına tespit edildiğinin etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılması,

sağ olmaları halinde önceki keşiflerde dinlenen yerel bilirkişi ve tanıklar da yeniden dinlenilmek suretiyle beyanları arasındaki çelişkinin giderilmeye çalışılması ve sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 118 ve 119 parsel sayılı taşınmazlarının kadastro tespitlerinin iptali ile 118 parsel sayılı taşınmazın tamamı, 119 parsel sayılı taşınmazın 1/4 hissesinin payları gösterilmek suretiyle davacıların mirasçıları adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, dahili davalılar ... ve arkadaşları, ..., ... vekili tarafından temyiz edilmiştir

Mahkemece davalılarca takas iddiasının kanıtlanamadığı, ayrıca tapulu yerlerin zilyetlikle iktisabının da mümkün olmadığı gerekçesi ile yazılı şekilde karar verilmiştir. Bozma ilamına uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Mahkemece davalılar Feride ve Mevlüde Selim'in davacı tarafın murisinin bu taşınmazlardaki payına karşılık başka bir yerde bulunan arazideki paylarını vermesi sureti ile kendi murisleri ile takas yapıldığını ileri sürmüş olması nedeniyle ispat yükünün paylaşmaya dayanan davalı tarafa düştüğüne ilişkin bozma ilamına uyulduğu halde gerekleri tam olarak yerine getirilmemiş, trampaya dayanan davalı taraftan dava konusu taşınmazlardaki paylara karşılık murislerince hangi taşınmazların davacı tarafa verildiği sorulup, varsa parsel numarası,

kimin adına tespit edildiği ve taşınmaz üzerindeki zilyetliklerinin hangi sebebe dayalı olduğu konusunda delillerini ibraz etmesi için süre verilmeden keşfe gidilmiş ve sonucuna göre karar verilmiş olması nedeniyle yapılan araştırma ve inceleme bozma ilamına uygun değildir.

Bozma ilamının gerekleri tam olarak yerine getirilmeden yetersiz inceleme ile hüküm kurulamaz, o halde mahkemece trampaya dayanan davalı tarafa delillerini bildirmeleri için usulüne uygun süre verildikten sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.