Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/7546 K.2017/7390

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "uyuşmazlığın çözümünde hava fotoğraflarından yararlanılması, taşınmazın niteliğinin ve kullanım süresinin, taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetlik başlangıç tarihinin belirlenmesi, taşınmazın yakındaki yamula barajı dolgu ya da etki alanında kalıp kalmadığının araştırılması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulü ile.

255 ada, 277 parsel sayılı taşınmaz içerisinde fen bilirkişisi İsa Yeşilkaya tarafından ibraz edilen 08.09.2014 tarihli raporda mavi ile boyalı (A) ile gösterilen toplam 3.995,27 metrekarelik kısmın tapusunun iptali ile davacı Karip oğlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline, karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davaya konu taşınmazın öncesinde davacının anne tarafından dedesi ...'ya ait olup bağ olarak kullanıldığı, onun ölümünden sonra davacının dayısı ...'ya intikal ettiği ve aynı şekilde kullanıldığı sonrasında yaklaşık 15-20 sene kadar önce davacının burayı dayısından satın alarak bitişiğinde bulunan kendisine ait taşınmazla birleştirmek suretiyle tarım arazisi olarak kullanmaya devam ettiği, davacının önceki maliklerle birlikte dava tarihinden geriye doğru zilyetliğinin nizasız ve fasılasız olarak 20 yılın çok üzerinde olduğu,

taşınmazın tarım arazisi niteliğinde olduğu ve zilyetlikle tescil şartlarının davacı yararına oluştuğu gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de yapılan inceleme ve araştırma hüküm vermeye yeterli değildir.

Hükmüne uyulan Yargıtay bozma ilamında, "ziraat mühendisi, kadastro fen elemanı, jeodezi veya fotogrametri mühendisinden oluşacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulu marifetiyle tespit tarihine göre 20–30 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının getirtilip stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak taşınmazın niteliğinin ve kullanım süresinin ne zaman kullanılmaya başlandığının ve taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetlik başlangıç tarihi ayrı ayrı belirlenmesi uyuşmazlığın çözümünde ...

Kadastro Mahkemesi'nin 2004/31 ve ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2008/124 Esas sayılı dava dosyalarından yararlanılması" gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozmaya uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozmada işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Mahkemece, bozma sonrası yapılan keşif zaptında keşfe jeodezi veya fotogrametri mühendisi ...'un katıldığı bildirilmiş olmasına rağmen hava fotoğrafları aynı isimli jeoloji mühendisince uygulanmış, yetersiz ziraat bilirkişi raporu ile yetinilmiş, taşınmazın yamula barajı dolgu ya da etki alanında kalıp kalmadığı ve taşınmazın niteliği kesin olarak belirlenmemiştir. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için; öncelikle 16.09.2014 tarihli bilirkişi raporuna göre dava dosyası arasında bulunan hava fotograflarının çekişmeli taşınmazı kapsamadığı hususu gözetilerek, tespit tarihine göre 20–30 yıl öncesine ait ve iki ayrı tarihte çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğrafları getirtilmeli, bundan sonra ziraat mühendisi, kadastro fen elemanı, jeodezi veya fotogrametri mühendisinden oluşacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulu, yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile keşif yapılmalı, taşınmazın niteliğinin ve kullanım süresinin ne zaman kullanılmaya başlandığının belirlenmesine çalışılmalı,

tanık ve bilirkişi sözleri ilmi esaslara göre hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, taşınmaz üzerinde imar-ihya işlemlerine başlandığı ve tamamlandığı tarih ile tarımsal amaçlı zilyetlik başlangıç tarihi ayrı ayrı belirlendikten sonra iddia ve savunma çerçevesinde değerlendirilme yapılmalı, ... Kadastro Mahkemesi'nin 2004/31 Esas sayılı kadastro dosyası getirtilmeli, ...

Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2008/124 Esasıyla dosyasındaki keşif zaptı, bilirkişi raporu ve beyanlarının bu yönde taşınmazı kimi neyi okuduğu araştırılmalı, taşınmazın yakındaki yamula çalışması alanında ya da etki alanında kalıp kalmadığı araştırılmalı, toprağın yapısı 5403 sayılı Yasanın 8. maddesi uyarınca sınıflandırılarak saptanmalıdır.