Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/8273 K.2017/2275

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... Köyü çalışma alanında bulunan 121 ada 36, 37, 38, 44 parsel sayılı ve sırasıyla ....528.78, ....420.26, ....531.44 ve ....563,97 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlardan 121 ada 36 parsel sayılı taşınmaz devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu, 121 ada 37, 38 ve 44 parsel sayılı taşınmazlar ise zilyedinin terk ettiği belirtilerek Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ..., irsen intikal ve taksime dayanarak tapu iptal ve adına tescil istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulü ile çekişmeli 121 ada 36 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile, fen bilirkişisi İsa Demirci tarafından düzenlenen ....05.2014 tarihli rapor ve krokisinde (36-A) rumuzu ve kırmızı renk ile gösterilen ....988,... metrekarelik kısmın 121 ada 36 parselden ayrılarak "tarla" vasfıyla ve diğer tüm hususları aynı kalmak ve aynı adanın son parsel numarası verilmek suretiyle davacı adına tapuya kayıt ve tesciline,

121 ada 36 parsel sayılı taşınmazın ifraz sonrası kalan ve fen bilirkişi raporunda (36-B) rumuzlu sarı renk ile gösterilen ....540,64 metrekarelik kısmının ise aynı ada-parsel numarası altında ve diğer tüm hususları aynı kalmak suretiyle "....540,64 metrekare" olarak Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline; çekişmeli 121 ada 37 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile,

aynı fen bilirkişisi rapor ve krokisinde (37-A) rumuzu ve kırmızı renk ile gösterilen ....683,... metrekarelik kısmın 121 ada 37 parselden ayrılarak "tarla" vasfıyla, diğer tüm hususları aynı kalmak ve aynı adanın son parsel numarası verilmek suretiyle davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, 121 ada 37 parsel sayılı taşınmazın ifraz sonrası kalan ve fen bilirkişi raporunda (37-B) rumuzlu sarı renk ile gösterilen ....737,04 metrekarelik kısmının ise aynı ada-parsel numarası altında ve diğer tüm hususları aynı kalmak suretiyle "....737,04 metrekare" olarak Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline;

çekişmeli 121 ada 38 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile, aynı fen bilirkişisi rapor ve krokisinde (38-A) rumuzu ve kırmızı renk ile gösterilen ....606,45 metrekarelik kısmın 121 ada 38 parselden ayrılarak "tarla" vasfıyla, diğer tüm hususları aynı kalmak ve aynı adanın son parsel numarası verilmek suretiyle davacı adına tapuya kayıt ve tesciline,

121 ada 38 parsel sayılı taşınmazın ifraz sonrası kalan ve fen bilirkişi raporunda (38-B) rumuzlu sarı renk ile gösterilen ....924,99 metrekarelik kısmının ise aynı ada-parsel numarası altında ve diğer tüm hususları aynı kalmak suretiyle "....924,99 metrekare" olarak Hazine adına, tapuya kayıt ve tesciline; çekişmeli 121 ada 44 parsel sayılı taşınmazın Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile, diğer tüm hususları aynı kalmak suretiyle ve de "tarla" vasfıyla davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, kabulüne karar verilen çekişmeli taşınmaz bölümleri üzerinde davacı yararına zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının oluştuğu gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Taşınmaz başında yapılan keşifte alınan beyanlar soyut nitelikte olup, zirai bilirkişi tarafından verilen rapor da taşınmaz bölümlerinin niteliğini belirlemekten uzaktır.

Çekişmeli taşınmazların niteliği ile bu taşınmazlar üzerindeki zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve süresi araştırılmamış, uyuşmazlığın çözümünde hava fotoğraflarından yöntemince yararlanılmamıştır. Eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulamaz. Hal böyle olunca, doğru sonuca ulaşılabilmesi için dava tarihinden ...-...-... yıl öncesine ilişkin en az ... adet stereoskopik hava fotoğrafı Harita Genel Komutanlığından getirtilmelidir.

Bundan sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişi ve davacı tarafın bildirmiş olduğu tanıklar, Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü Öğretim Üyelerinden seçilecek ... kişilik ziraat mühendislerinden oluşan ziraatçi bilirkişi kurulu serbest çalışan jeodezi ve fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişi aracılığıyla keşif yapılmalı; yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmaz bölümlerinin geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı,

taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı;

... kişilik uzman ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazın toprak yapısı ile komşu parsellerin toprak yapısının mukayese edilmesi suretiyle ve çekişmeli taşınmaz bölümlerinin toprak yapısı ve niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, rapor ekinde taşınmazı değişik yönlerden çekilmiş komşu taşınmazlar ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde renkli fotoğrafların eklenmesi istenilmeli, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiye stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak;

çekişme konusu taşınmaz bölümleri hava fotoğraflarında işaretlenmek suretiyle bu yerlerin önceki ve şimdiki niteliğinin ne olduğu, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının, zilyetliğin ne şekilde sürdürüldüğünün belirlenmesi istenilmeli bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.