Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/9104 K.2018/2482

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... sonucu ... Köyü çalışma alanında bulunan 103 ada 57 parsel sayılı 122.604,33 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kimsenin mülkiyet iddiasında bulunmaması nedeniyle ham toprak vasfıyla ... adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ... miras yoluyla gelen hakka ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın bir bölümüne karşı tapu iptali ve tescil istemiyle dava açmış, keşif sırasında dava dışı 103 ada 22 parsel içerisinde kalan bir bölüm yeri de göstererek kendisine ait olduğunu belirtmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, 103 ada 57 parsel içinde yer alan ve fen bilirkişilerinin 03.07.2014 tarihli raporunda (A) harfi ile gösterilen 13.303,92 metrekere yüzölçümündeki taşınmaz bölümü ile, 103 ada 22 parsel içerisinde yer alan aynı raporda (B) harfi ile gösterilen 3.984,14 metrekarelik bölümün bu parsellerden ayrılarak tapu kayıtlarının iptali ile ayrı parsel numaraları verilmek suretiyle çayır vasfı ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; davacı yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile edinme koşullarının oluştuğu gerekçe gösterilerek davanın kabulü yolunda hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme karar vermeye yeterli bulunmamaktadır. Keşifte dinlenen tüm yerel bilirkişi ve tanık beyanlarına göre çekişmeli taşınmazın davacının dedesinden babası ... ile amcası... kaldığı ve bu kişilerce birlikte kullanıldığı anlaşılmaktadır.

Ancak; mahalli bilirkişilerden ... ve davacı tanığı... taşınmazın davacının murisi ... tarafından üçüncü bir şahıs olan ... ...’a satıldığı, daha sonra amcası ... tarafından geri alındığı ve taşınmazın davacı tarafından kiraya verilmek suretiyle kullanıldığını beyan etmiş; davacı tanığı ... taşınmazı 3 yıldır davacıdan kiralayarak kullandığını bildirmiş, mahalli bilirkişi İbrahim Altun ise taşınmazı...’in çayırı olarak bildiğini açıklamıştır.

Bu durum karşısında, mahkemece çekişmeli taşınmazın davacıya ne suretle intikal ettiği duraksamaya yer vermeyecek bir biçimde saptanmamış; davacının aktif dava ehliyeti olup olmadığı açıkça belirlenmeden sadece ... mirasçılarının davaya muvafakat vermesi yeterli görülmüş olduğu gibi;

yöntemine uygun hava fotoğrafı incelemesi yaptırılmamış, ziraat bilirkişisinden taşınmazın niteliği ve taşınmaz üzerindeki zilyetliğin başlangıcı ve sürdürülüş biçimi konusunda ayrıntılı rapor alınmamış ve keşif sırasında çekilen fotoğraflar üzerine davacı adına tesciline karar verilen taşınmaz bölümlerinin sınırlarının işaretlenmemiş olması nedeniyle, yapılan araştırma ve inceleme de hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca doğru sonuca varılabilmesi için;tespit tarihten geriye doğru en az 15-20-25 yıl öncesine ait üç ayrı evreye ilişkin hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan, komşu taşınmazların tespit tutanakları ve varsa dayanak kayıtları tüm tedavülleri ile birlikte Tapu Müdürlüğünden getirtilerek dosya arasına konulmalı ve ardından taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında dinlenilecek davada yararı bulunmayan yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından, taşınmazın öncesinin ne olduğu, taşınmaz üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime ve nasıl intikal ettiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı,beyanlar doğrultusunda davacının aktif dava ehliyeti olup olmadığı hususu araştırılmalı, 103 ada 57 parsel sayılı taşınmazın davacıya hukuki bir nedenle geçtiğinin belirlenmesi,

başka bir ifade ile aktif dava ehliyetinin bulunduğunun anlaşılması halinde komşu taşınmazların varsa dayanak kayıtlarının nizalı taşınmaz yönünü ne okuduğu belirlenmeli, fen bilirkişisinden keşfi takibe imkan verir rapor alınmalı, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişiye hava fotoğrafları ve temin edilebilen en eski uydu fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılmalı, HMK'nın 290/2. maddesi uyarınca birlikte keşfe götürülecek bir fotoğrafçı aracılığıyla taşınmaz ve çevresinin yakın plan ve panoramik fotoğrafları çektirilip,

davacının talep ettiği taşınmaz bölümleri fotoğraflarda işaretlenmeli ve fotoğraflar mahkemece onaylandıktan sonra dosya arasına konulmalı, 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazın niteliği ile ilgili ayrıntılı rapor alınmalı ve ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Eksik incelemeyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de.