Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/923 K.2015/13795

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., ... Köyü çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümleri hakkında kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece usule ilişkin bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, fen bilirkişileri tarafından tanzim edilen 05.07.2014 tarihli ek raporda (A) harfi ile gösterilen 1.839,84 metrekare yüzölçümündeki bölümün ayrı bir parsel numarası verilerek, (B) harfi ile gösterilen 11.370,52 metrekare yüzölçümündeki bölümün 106 ada 7 parsel sayılı taşınmaza eklenerek, (C) harfi ile gösterilen 3.894,00 metrekare yüzölçümündeki bölümün 113 ada 2 parsel sayılı taşınmaza eklenerek davacı ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümlerinin 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14, 17 ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713. maddeleri uyarınca tescili istemine ilişkindir. Mahkemece, davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma ve inceleme karar için yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece çekişmeli taşınmazların tespit harici bırakılma tarihi ve nedeni Kadastro Müdürlüğünden sorulmamış, yapılan keşfe katılan ziraatçı bilirkişi, 05.07.2014 tarihli ek raporda fen bilirkişi tarafından (A), (B) ve (C) harfleri ile gösterilen çekişmeli bölümlerden ziyade bu bölümlerin bitişiğinde bulanan davacı ve üçüncü kişiler adına tapuda kayıtlı taşınmazlar hakkındaki değerlendirmeyi içerir rapor hazırlamış, denetime imkan vermesi açısından taşınmazın farklı yönlerinden çekilmiş fotoğrafları dosyaya eklenmemiş, davacı adına aynı çalışma alanında belgesizden tespit ve tescil edilen taşınmazların miktarları araştırılmamıştır.

Ayrıca taşınmazın kullanım süresi ile niteliğini ve üzerindeki imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi olan hava fotoğraflarının uzmanı tarafından incelenmesi yönteminden de yararlanılmamıştır. Bir arazinin kullanım süresi ile niteliğini ve üzerindeki imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarıdır. Hava fotoğraflarının en az üç ayrı zamana ilişkin olması gerekir.

Bu konuda sağlıklı bir yargıya ulaşmak için çekişmeli taşınmazın dava tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait stereoskopik hava fotoğraflarının getirtilerek bu fotoğrafların stereoskopla incelenmesi gerekir. Stereoskopik çift hava fotoğrafı, bir stereoskop altında incelendiğinde arazinin üç boyutlu görülmesi, taşınmazın çekim tarihindeki sınırlarının ve niteliğinin belirlenebilmesi, bu yolla ekilemeyen alanların net bir biçimde tespitinin yapılabilmesi

mümkündür. Mahkemece uyuşmazlığın çözüme kavuşturulabilmesi için gerekli bulunan hava fotoğraflarından yöntemine uygun yararlanılmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz. Hal böyle olunca, öncelikle, 06.12.2012 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 6360 sayılı Yasa uyarınca ...

İlinin Büyükşehir Belediyesine dönüştürüldüğü ve büyükşehir belediye sınırlarının ilin mülki sınırları olarak belirlendiği gözetilerek çekişmeli taşınmazın bulunduğu İlçe Belediye Başkanlığı ve ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın davaya dahil edilmesi sağlanmalı, bu yolla taraf koşulu sağlandıktan sonra yasal hasım olan ilgili ilçe Belediye Başkanlığı ve Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın davaya karşı savunma ve delilleri sorulup saptanmalı, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin tespit harici bırakılma tarihi ve nedeni kadastro müdürlüğünden sorulup öncesinin imar-ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadığı gözetilmeli, davacı adına aynı çalışma alanında belgesiz zilyetlik yoluyla tespit ve tescil edilen taşınmaz bulunup bulunmadığı ve miktarı tapu, Kadastro ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüklerinden ayrı ayrı sorulup saptanmalı,

çekişmeli taşınmaz bölümlerinin dava tarihinden geriye doğru yukarıda belirtilen şekilde üç farklı tarihe ait hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilerek dosya arasına konulmalıdır.

Dosya bu şekilde keşfe hazır hale getirildikten sonra; yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, fen bilirkişisi, 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu aracılığı ile yapılacak keşifte; yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların öncesi, niteliği, zilyetliğin başlangıcı, sürdürülüş biçimi ve dava tarihine kadar davacı yararına 20 yıllık kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği süresinin dolup dolmadığı,

05.07.2014 tarihli ek raporda fen bilirkişinin (A) harfi ile gösterdiği bölümün bitişiğinde bulunan 105 ada 13 parsel üçüncü bir kişiye ait olmasına rağmen (A) harfi ile gösterilen bölümün hangi nedenle davacının kullanımında olduğu hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, ziraatçı bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmaz bölümlerinin niteliğini ve üzerindeki bitki örtüsü ile ağaçların yaş, sayı ve cinsini bildirir, komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı değerlendirmeyi içerir, çekişmeli taşınmazların değişik yönlerden çekilecek fotoğrafları ile desteklenmiş ayrıntılı rapor alınmalı,

fen bilirkişisinden ise kadastro tespitinden önce hazırlanan ancak uygulamaya konulmayan kamulaştırma haritaları ile çekişmeli bölümleri birlikte gösterir, ziraatçı bilirkişi raporunu ve keşfi takibe elverişli krokili rapor alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, hava fotoğrafları jeodezi veya fotogrametri uzmanı bilirkişiye tevdi edilerek belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda incelemesi yaptırılmalı,

bu kapsamda çekişme konusu taşınmaz bölümleri hava fotoğraflarında gösterilmeli, bu yerlerin önceki ve şimdiki niteliğinin, imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığının ve tamamlandığının, arazinin kısmen veya tamamen ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine yönelik rapor alınmalı, 3402 sayılı Kanun'un 14. maddesindeki kazanıma esas miktar sınırlamaları da gözetilmeli iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.