Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/10615 K.2019/5279

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Kadastro sonucu ... İlçesi, ...

Köyü çalışma alanında bulunan 107 ada 8 ve 11 parsel sayılı 82,69 ve 123,23 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, tapu kaydı nedeniyle Hazine adına, 107 ada 12 parsel sayılı 2.638,83 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ise, beyanlar hanesine tutanağa ek krokide (A) harfi ile gösterilen binanın köy halkı tarafından kullanıldığı, (B) harfi ile gösterilen binanın ..., (C) harfi ile gösterilen binanın ... , (D) harfi ile gösterilen ahırın ... , (E) harfi ile gösterilen ahırın ... , ... ve ... ait olduğu şerhi yazılarak, tapu kaydı nedeniyle Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

Davacılar ... ve arkadaşları, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak taşınmazın ayrı ayrı bölümlerine yönelik tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 107 ada 8 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile ... mirasçıları ..., ... ve ... adlarına.

107 ada 11 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile ... ile ... mirasçıları ..., ..., ..., ..., ..., ... adlarına; çekişmeli 107 ada 12 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi ...

10.11.2015 tarihli rapor ve krokisinde (B) harfi ile gösterilen 35,93 metrekare olarak belirtilen bölümünün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı ... adına, (C) harfi ile gösterilen 42,47 metrekare olarak belirtilen bölümünün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile ... mirasçıları ..., ... adına, (D) harfi ile gösterilen 29,74 metrekare olarak belirtilen bölümünün davalı adına olan tapu kaydının iptali davacı ... ve ... mirasçıları ..., ..., ..., ..., ..., ... adına, (E) harfi ile gösterilen 42,60 metrekare olarak belirtilen bölümünün davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı ... ve ... mirasçıları ..., ...,

... mirasçıları ..., ..., ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi ile katılma yoluyla yargılama gideri ve vekalet ücretine yönelik olarak davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmaz bölümleri üzerinde davacılar yararına ayrı ayrı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla mülk edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Çekişmeli taşınmazlar tapu kaydı nedeniyle Hazine adına tespit ve tescil edilmiş olup, taşınmazlara komşu 101 ada 9, 10; 107 ada 7, 13 ve 14 parsel sayılı taşınmazların da tapu kaydı nedeniyle Hazine adına tespit ve tescil edildikleri dosya arasındaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Ne varki mahkemece, çekişmeli taşınmazlar ile komşu taşınmazların tapu kayıtları tesisinden itibaren tedavülleri ile birlikte dosya arasına getirtilmemiş ve tespite esas tapu kayıtları ile komşu tapu kayıtlarının hudutları mahalli bilirkişi ve tanıklardan sorularak, çekişmeli taşınmazların tapu kaydı kapsamında kalıp kalmadıkları belirlenmemiştir.

Ayrıca davacılar, dava dilekçesi ile kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayandıkları ve keşifte alınan beyanlar ile taşınmazların davacılara murislerinden intikalen geldiği belirlendiği halde, davacıların aktif dava ehliyetinin bulunup bulunmadığı hususunda araştırma ve inceleme yapılmamıştır. Bu şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için, mahkemece öncelikle, çekişmeli taşınmazlar ile komşu taşınmazların tespitine dayanak tapu kayıtları tesisinden itibaren tüm tedavülleri ve varsa kroki ve haritası ile birlikte mahalli Tapu Müdürlüğü ve Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Arşiv Dairesi Başkanlığından ayrı ayrı sorulup getirtilmeli, tapu kayıtlarının ve tedavüllerinin kadastro sırasında revizyon görüp görmedikleri merciinden sorularak,

varsa revizyon gördüğü taşınmazlara ait kesinleşme durumunu gösterir şekilde onaylı kadastro tutanak örnekleri ve tutanakları kesinleşmiş ise tapu kayıtları istenmeli, bundan sonra taşınmazların başında, fen bilirkişisi ile yerel bilirkişi ve tanıkların katılımı ile yeniden keşif yapılmalı ve bu keşifte, tapu kaydında yazılı sınırlar yerel bilirkişilere tek tek sorulup belirlenmeli ve teknik bilirkişiden, gösterilen sınırları krokisinde işaretlemesi ve keşfi takibe imkan verir rapor düzenlemesi istenmeli, yerel bilirkişi ve tanık sözleri ile teknik bilirkişi raporu, komşu parsel tutanakları ve dayanağı olan kayıtlarla denetlenmeli,

böylece tapu kayıtlarının kapsamı kesin olarak belirlenmelidir.

Çekişmeli taşınmazların kayıt kapsamında kalmadığının anlaşılması halinde davacılardan, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin kendilerine ne suretle intikal ettiği hususunda açıklama istenmeli, davacıların intikal ve taksim, bağış, satın alma vs. gibi nedenlerden birine dayanmaları durumunda, bu iddialarını kanıtlamaları için kendilerine süre ve imkan verilmeli, bu şekilde davacıların aktif dava ehliyetlerinin bulunduğu sonucuna varılması halinde, tespit tarihine kadar zilyetlikle iktisap koşullarının davacılar yararına oluşup oluşmadığı tartışılarak sonucuna göre bir hüküm kurulmalıdır.