Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/2440 K.2016/6108

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın onanmasına ilişkin yukarda belirtilen ilamın karar düzeltme yolu ile incelenmesi Hazine tarafından süresinde istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı, ... İli ... Köyü çalışma alanında bulunan ve 1984 yılında yapılan kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz hakkında kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak tescil istemiyle, 26.03.2013 tarihinde dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli taşınmazın dosyada (A) ile gösterilen 8.876,61 metrekare ve (C) ile gösterilen 8.411,32 metrekare alanın davacı ... adına tesciline karar verilmiş; hükmün, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi sonucunda onanmasına karar verilmiş, davalı Hazine vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Mahkemece, 17.03.2014 tarihli teknik bilirkişi raporunda (A) ve (C) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümleri yönünden davacı yararına kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile edinme koşullarının gerçekleştiği kabul edilmek suretiyle karar verilmiş ise de; yapılan araştırma ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Davalı Hazine davaya cevabında açık olarak orman iddiasını ileri sürmesine, dinlenilen yerel bilirkişinin de taşınmaz sınırında orman tarif etmesine rağmen orman araştırması yapılmamış, öte yandan hükme dayanak yapılan 1984 tarihli hava fotoğrafı bu konuda uzman jeodezi ve fotogrametri bilirkişi eliyle incelenmemiş, yerine hava fotoğraflarının incelenmesi konusunda uzman olmayan ziraat ve jeolog bilirkişinin rapor içeriğindeki açıklamalar ile yetinilmiştir.

Kaldı ki, Kadastro Müdürlüğü taşınmazın "taşlık" niteliği ile tespit dışı bırakıldığını bildirmesine, buna karşılık dinlenilen yerel bilirkişi ve tanığın bildiklerinden beri tarla olarak kullanıldığını belirtmelerine göre idare yazısı ile alınan beyanlar arasındaki çelişki giderilmemiş, özellikle taşınmazın öncesi itibariyle imar-ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadığı, muhtaç ise imar-ihyanın ne zaman tamamlandığı açık olarak belirlenmemiştir.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için, bir arazinin kullanım süresi ile niteliğini en iyi belirleme yönteminin hava fotoğrafları olduğu gözetilerek dava tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait üç ayrı evreye ilişkin fotoğrafları ...'ndan, aynı tarihler arasında düzenlenen fotoplan, fotometrik ve fotogrametrik paftalar ile dava tarihine yakın tarihte çekilmiş uydu fotoğrafları İl Kadastro Müdürlüğü'nden getirtilmelidir.

Mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişilerle; taraf tanıkları, fen bilirkişi, jeolog bilirkişi, orman bilirkişi, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi ve 3 kişilik ziraat mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında dinlenilecek davada yararı bulunmayan yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından taşınmazın öncesinin ne olduğu, öncesi itibariyle imar- ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadığı, taşınmaz üzerinde zilyetliğin hangi tarihte ve ne zaman başladığı,

zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime ve nasıl intikal ettiği, taşınmaz imar-ihyaya muhtaç yerlerden ise nasıl ve ne şekilde emek ve masraf sarfı ile imar-ihya edildiği, imar-ihyanın ne zaman tamamlandığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı,yakın komşu parsel dayanağı kayıt ve belgeler yerel bilirkişi ve tanıklar eliyle uygulanarak çekişmeli taşınmaz yönünü ne ve kimin yeri olarak okuduğu belirlenmeli, 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliği, zilyetliğin süresi ve şekli konusunda,

taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş ve sınırları işaretlenen fotoğrafları ile desteklenmiş ve önceki bilirkişinin raporunu irdeleyen ayrıntılı rapor alınmalı, orman bilirkişisinden taşınmazın orman vasfında olup olmadığı hususunda rapor alınmalı, fen bilirkişisine keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmeli; jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiye belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelemesi yaptırılarak;

nizaya konu bölümlerin önceki ve şimdiki niteliği, arazinin ekonomik amaca uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle kullanılıp kullanılmadığı ve kullanımın hangi tarihten itibaren olduğu konusunda rapor düzenlettirilmeli, jeolog bilirkişiden nizalı taşınmaz bölümlerinin dere yatağından kazanılıp kazanılmadığı,

derenin aktif olup olmadığı ile taşınmaz bölümlerinin aktif dere yatağı içerisinde kalıp kalmadığı yönünde rapor düzenlettirilmeli, temin edilebilen gereken eski gerekse kadastro tespit tarihine yakın tarihli uydu fotoğrafları değerlendirilmeli, HMK'nın 290/2. maddesi uyarınca birlikte keşfe götürülecek bir fotoğrafçı aracılığıyla taşınmazlar ve çevresinin yakın plan ve panoramik fotoğrafları çektirilip mahkemece onaylandıktan sonra dosya arasına konulmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu yönler göz ardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi kabule göre de davalı Hazine'nin TMK'nın 713/6. maddesi uyarınca adına tescil istemini öne sürdüğü, mahkemeninde teknik bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen bölüme yönelik davayı reddettiği anlaşılmasına rağmen Hazine'nin tescil talebi hakkında olumlu olumsuz hüküm kurulmaması dahi isabetsiz olup, davalı Hazine vekilinin karar düzeltme istemi belirtilen nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile Dairemizin 11.12.2015 tarih 2015/1566-15297 Esas ve Karar sayılı onama kararının kaldırılarak hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA,