Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/7235 K.2019/1684

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu ... Köyü çalışma alanında bulunan, temyize konu 124 ada 11 ve 125 ada 1 parsel sayılı 39.988,12 ve 7.229,05 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu belirtilerek davalı Hazine adına hamtoprak vasfıyla tespit ve tescil edilmiştir. Davacı ..., irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak 124 ada 11 ve 125 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar hakkında, tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda, 125 ada 1 parsel ve 124 ada 11 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın kabulüne ve davalı adına olan tapu kayıtlarının iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, dava ve temyize konu taşınmazlar üzerinde davacı lehine zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleştiği kabul edilerek, yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Şöyle ki, taşınmazın evveliyatı, kullanım süresi ile niteliğini ve varsa üzerindeki imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarının incelenmesi olduğu halde, mahkemece hava fotoğraflarından yararlanılmamış ve mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarının doğruluğu bu yolla denetlenmemiştir. Eksik ve yetersiz incelemeye dayalı olarak hüküm verilemez.

Hal böyle olunca, mahkemece öncelikle kadastro tespit tarihinden (2007) 15-20-25 yıl öncesine ait farklı tarihlerde çekilmiş en az 3 adet stereoskopik hava fotoğrafı ile temin edilebilen en eski ve yeni tarihli uydu fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı’ndan getirtilerek dosyaya konulmalı, daha sonra mahallinde elverdiğince yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile ziraatçı bilirkişi,

fen bilirkişisi ve jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşifte yukarıda belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğrafları üzerinde jeodezi ve fotogrametri bilirkişisine stereoskop aletiyle inceleme yaptırılmak ve dosya arasında celp edilen uydu fotoğraflarından yararlanılmak suretiyle, çekişmeli taşınmazların önceki ve şimdiki niteliğinin ne olduğunun, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi vasfıyla zilyetliğine ne zaman başlanıldığının ve imar-ihya çalışmalarının hangi tarihte tamamlandığının,

zilyetliğin sürdürülüş şeklinin ve süresinin belirlenmesine çalışılmalı, taşınmazın kadastro paftasındaki konumu bilgisayar programı aracılığıyla ölçekleri eşitlenmek suretiyle uydu ve hava fotoğraflarına aktarılmalı; tanık ve yerel bilirkişilerden, taşınmazların önceki durumları, kime ait oldukları, kimden kime nasıl intikal ettikleri, kim tarafından ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldıkları, üzerlerindeki imar-ihya çalışmalarının hangi tarihte tamamlandığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı,

tanık ve yerel bilirkişi beyanları bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli; ziraat bilirkişisinden önceki raporu da irdeler şekilde çekişmeli taşınmazların nitelikleri, toprak yapıları, zirai faaliyete konu olup olmadıkları, ne şekilde kullanıldıkları, kullanım sınırlarının oluşup oluşmadığı ve komşu parseller ile dava konusu taşınmaz bölümleri arasında nitelik farkı bulunup bulunmadığı hususlarında ayrıntılı rapor alınmalı, dava konusu taşınmazların tüm yönlerinden çekilmiş fotoğrafları dosya arasına konulmalı,

fen bilirkişisine keşfi takibe imkan verir ayrıntılı rapor ve kroki düzenlettirilmeli, bundan sonra da toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.