Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/7839 K.2019/1877

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: Kadastro sonucunda, .... Köyü çalışma alanında bulunan 289 ada 43 parsel sayılı 2.478.91 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, tapu kaydı ve taksime dayanılarak davalı ... adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı ..., tapu kaydı ve zilyetliğe dayanarak çekişmeli taşınmazın bir bölümü hakkında tapu iptali ve tescil istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmaz bölümünün davalı tarafın tutunduğu kadastro tespitine esas tapu kaydının kapsamında kaldığı ve taşınmazların sınırını oluşturduğu iddia edilen eski duvarın da hafriyat altında bulunması sebebiyle tespitinin yapılamadığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş ise de, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm vermeye yeterli değildir.

Şöyle ki, davacı ve davalı taşınmazlarının her ikisi de kadastro sırasında farklı tapu kayıtlarına dayanılarak tespit edilmiş olmalarına ve uyuşmazlık da çekişmeli taşınmazların arasındaki sınırdan kaynaklanmasına rağmen mahkemece tespite esas tapu kayıtları ilk tesislerinden itibaren tüm tedavülleri ve varsa haritalarıyla birlikte getirilip yöntemine uygun şekilde mahalline uygulanmamış, keşif sırasında yerel bilirkişi ve tanıklardan tapu kayıtlarının kapsamı ve sınırlarıyla ilgili herhangi bir bilgi alınmamış, fen bilirkişisi tarafından dosya üzerinden yapılan incelemeyle tapu kayıtlarının kapsamları tespit edilmeye çalışılmıştır.

Bu şekilde eksik ve yetersiz bir incelemeye dayalı olarak karar verilemez.

Hal böyle olunca, doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle, taraflara ait taşınmazların kadastro tespitlerine esas tapu kayıtları ilk tesislerinden itibaren tüm tedavülleri ve varsa oluşumlarına ilişkin belge ve haritalarla birlikte dosya arasına getirtilmeli, söz konusu tapu kayıtlarının revizyon durumları araştırılarak revizyon gördükleri taşınmazlara ait kadastro tespit tutanakları ve dayanakları ile davalı iseler dava dosyaları temin edilmeli,

tapu kayıtlarının revizyon gördüğü tüm taşınmazları ve bu taşınmazları dıştan çevreleyen komşu parselleri bir arada gösterir birleşik kroki ve komşu parsellere ait kadastro tespit tutanakları ile dayanakları getirtilmeli, kadastro tespit tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait farklı tarihlerde çekilmiş üç adet hava fotoğrafı ile yüksek çözünürlüklü uydu fotoğrafları ilgili kurumlardan temin edilerek dosyaya eklenmeli, dosya bu şekilde keşfe hazır hale getirildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen,

davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile fen ve harita mühendisi bilirkişilerin katılımıyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte; öncelikle çekişmeli taşınmazların kadastro tespitlerine esas tapu kayıtları yöntemince mahalline uygulanarak kapsamları 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 20. maddesi gereğince varsa haritalarına göre belirlenmeli, tapu kayıtlarının haritalarının bulunmaması veya uygulama kabiliyetinin olmaması durumunda ise, hudutlarının yerel bilirkişilerce zeminde tek tek gösterilmesi istenilmeli, bilirkişilerin gösteremediği sınırların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, teknik bilirkişiye uygulanan tapu kayıtlarının kapsadıkları alanları gösterir ve keşfi takibe imkan verir ayrıntılı rapor düzenlettirilmeli,

yerel bilirkişi ve tanıklardan çekişmeli taşınmazlar arasındaki sınırın neresi olduğu, sınırda önceden duvar bulunup bulunmadığı, duvarın sınır teşkil edip etmediği, ne zaman kim tarafından yapılıp hangi tarihte hafriyat altında kaldığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, beyanlar arasında çelişki oluştuğu takdirde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeli,

kadastro tespit tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait farklı tarihlerde çekilmiş üç adet hava fotoğrafı ile yüksek çözünüklüklü uydu fotoğrafları üzerinde harita mühendisi bilirkişiye stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak taşınmazların sınırında bulunduğu iddia edilen duvarın yeri ve taşınmazların ortak sınırı tespit edilmeye çalışılmalı, yapılacak değerlendirme sırasında tapu kapsamında kalan yerlerin zilyetlikle iktisap edilemeyeceği ve aynı yere ilişkin hukuki değerini koruyan birden fazla tapu kaydının bulunması halinde önceki tarihli tapu kaydına değer verilmesi gerektiği dikkate alınmalı,

taşınmazlar arasındaki ortak sınır duraksamasız şekilde saptanmalı, bundan sonra da toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece bu hususlar göz ardı edilerek ve eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, davacı ...’un temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz karar harcının talep halinde temyiz edene iadesine,