Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2017/443 K.2020/1237

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle.

“Önceki bozma ilamına uyulmuş olmakla beraber yapılan araştırma ve incelemenin hüküm vermeye yeterli olmadığı belirtilerek; tüm komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ve dayanağı olan belgeler ile en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları getirtilip dosya tamamlandıktan sonra, taşınmaz başında yeniden yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, tespit bilirkişileri ve üç kişiden oluşacak ziraatçı bilirkişi kurulunun katılımı ile keşif yapılması, keşifte yerel bilirkişiler, tespit bilirkişileri ve taraf tanıklarından dava konusu taşınmazların öncesinin ne olduğu,

nitelikleri, intikalleri, tasarrufları, zilyetliğin ne kadar zamandır terkedildiği ve uzun süredir toprak işlemesi yapılmayan taşınmazlarda zilyetliğin ne şekilde iktisaba elverişli olarak sürdürüldüğü hususlarında somut kanıtlara dayalı ayrıntılı bilgi alınması, bilirkişi ve tanık sözlerinin komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmesi, önceki keşfe aykırı sonuca ulaşılması halinde hazır bulundurulacak önceki keşifte dinlenilmiş yerel bilirkişiler dinlenilmek suretiyle aykırılıklarının giderilmesine çalışılması,

zilyetliğin başlangıcı ve sürdürülüşü konusundaki beyanları denetlemek açısından en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarından yararlanılarak taşınmazların ne olarak gösterildiği üzerinde durulması, zilyetlikle birleşmeyen vergi kaydına değer verilemeyeceğinin göz önünde tutulması, teknik bilirkişiye uygulanan keşfi takibe imkan verir kroki düzenlettirilmesi, taşınmazların nitelikleri konusunda komşu parsellerle karşılaştırmalı biçimde mahkemece yapılacak gözlemin keşif tutanağına geçirilmesi, çekişmeli taşınmazların nitelikleri değerlendirilirken komşu parsellerin nitelikleri üzerinde durulması,

keşfe katılacak ziraatçı bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların tarımsal niteliklerini bildirir ve zilyetlikle edinilebilecek yerlerden olup olmadıklarını açıklar, komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi içerir, önceki keşifler sonrası düzenlenmiş ziraatçı bilirkişi raporlarına göre doğabilecek çelişkileri irdeler şekilde ayrıntılı ve çekişmeli taşınmazların değişik yönlerden çekilecek fotoğrafları ile desteklenmiş rapor alınması,

yine çekişmeli 106 parsel sayılı taşınmazın kadastral haritadaki miktarı ile fen bilirkişi raporunda yazılan miktarı arasındaki çelişki giderilmek suretiyle sonucuna göre karar verilmesi” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı ... ve davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davalı taraf yararına temyize konu 106 ve 112 sayılı parseller üzerinde ve 116 sayılı parselin fen bilirkişi raporunda (A4) olarak gösterilen kısmında zilyetlik yoluyla edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Ancak, dosya kapsamında yer alan ziraatçı bilirkişi raporunda, dava konusu taşınmaz bölümlerinin tarım arazisi niteliğinde olmadığı belirtilmiş olup, rapora ekli fotoğrafların da bu hususu doğruladığı anlaşılmaktadır.

Yine yerel bilirkişi ve tanık beyanlarından, taşınmazların evvelinde davalıların miras bırakanı tarafından kullanılıyor olmakla beraber, miras bırakanın 1967 tarihinde ölümünden sonra dava konusu taşınmazlar üzerinde ekonomik yarar sağlayan zilyetliğin bulunmadığı anlaşılmakta olup, harita mühendisi Farhat Kızılkaya imzalı uydu fotoğrafı görüntüsünden de dava konusu taşınmazlarla çevresinde yer alan ve tarım arazisi niteliğinde olmaması nedeniyle hazine adına tespitleri kesinleşen taşınmazlar arasında farklılık bulunmadığı görülmektedir.