Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2017/6204 K.2018/779

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; “komşu 41 parsel sayılı taşınmaza ilişkin kesinleşmiş dava dosyasındaki bulgular da göz önünde bulundurulmak suretiyle tespit maliki davalı yararına zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin ayrıntılı şekilde araştırılması” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, dava konusu 40 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... ... mirasçıları vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, davalı yararına zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleşmediği gerekçesiyle yazılı olduğu şekilde karar verilmiş ise de, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır. Dava konusu 40 parsel sayılı taşınmaz 31.07.1953 tarih ve 78 sayılı tapu kaydı ile ... Yeri Mevkii 1937 tarih ve 2/44 sayılı vergi kaydı esas alınarak davalı ... ... adına tespit edilmiştir.

Hal böyle olmasına rağmen mahkemece tespite esas tapu ve vergi kayıtları yöntemince mahalline uygulanmamış ve söz konusu kayıtların çekişmeli taşınmazı kapsayıp kapsamadıkları araştırılmamıştır.

Öte yandan, mahkemece uyulmasına karar verilen bozma ilamında, çekişmeli taşınmazın aynı mevkideki diğer parsellere uygulanan Temmuz 1953 tarih ve 89 sayılı tapu kaydının kapsamı dışında kaldığı, bu nedenle de komşu 41 parsel sayılı taşınmaza ilişkin dava dosyası da getirtilmek suretiyle ayrıntılı şekilde zilyetlik araştırması yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece, biri bozma öncesinde, diğeri de bozma sonrasında olmak üzere mahallinde iki defa keşif yapılmış olup, her iki keşifte dinlenen tanık ve yerel bilirkişiler genel olarak çekişmeli taşınmazın öncesinin...’ye ait olduğunu, onun 1949 yılında vefat etmesinden sonra taşınmazın mirasçısı ... tarafından kullanıldığını, ...

Noterliği’nin 26.09.1960 tarih ve 6129 yevmiye sayılı noter satış vaadi sözleşmesiyle ...’nin kendi adına asaleten küçük çocuğu Süreyya’ya velayeten çekişmeli taşınmazı tespit maliki ... ...’e satarak zilyetliğini teslim ettiğini, satın aldığı tarihten bugüne kadar da taşınmazın tespit maliki ... ... tarafından kullanıldığını beyan etmişlerdir.

Hal böyle olmasına rağmen mahkemece iş bu dosyadaki yerel bilirkişi ve tanık beyanlarına değil komşu 41 parsel sayılı taşınmaza ilişkin dava dosyasında dinlenen tanık ve yerel bilirkişilerin beyanlarına itibar edilmiş, bu beyanlara neden üstünlük tanındığının gerekçesi de karar yerinde açıklanmamıştır. Böylesine eksik ve yetersiz bir incelemeye dayalı olarak karar verilemez.

Hal böyle olunca mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek 3 kişilik yerel bilirkişi kurulu, tespit bilirkişileri ve taraf tanıkları ile fen ve ziraat bilirkişilerinin katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Taşınmaz başında yapılacak keşifte, tespite esas 31.07.1953 tarih ve 78 sayılı tapu kaydı ile Eğrek Yeri Mevkii 1937 tarih ve 2/44 sayılı vergi kaydı tesislerinden itibaren tüm tedavülleriyle birlikte ayrı ayrı okunup hudutları yerel bilirkişilerce zeminde tek tek göstertilmeli, bilirkişilerin gösteremediği hudutların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, fen bilirkişisine, yerel bilirkişi ve tanıkların gösterdiği hudutlar haritasında tek tek işaretlettirilmeli, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli,

tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde tanık sıfatıyla tespit bilirkişileri dinlenilmeli, daha sonra fen bilirkişisine uygulanan tapu ve vergi kayıtlarının kapsadığı alanı gösterir ve keşfi takibe imkan verir ayrıntılı kroki düzenlettirilmeli, yerel ve tespit bilirkişileri ile taraf tanıklarından, çekişmeli taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden kime nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri hangi hakka istinaden kullanıldığı,

zilyetliğin nizasız ve fasılasız şekilde sürdürülüp sürdürülmediği hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, beyanlar arasında çelişki oluştuğu takdirde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeli, çelişkinin giderilememesi halinde ise hangi beyana neden üstünlük tanındığının gerekçesi karar yerinde açıklanmalı, ziraat bilirkişisinden çekişmeli taşınmazın niteliği, toprak yapısı, bitki örtüsü ve zilyetliğin sürdürülüş şekli hususlarında ayrıntılı ve fotoğraflı keşfi denetlemeye elverişli rapor aldırılmalı,