Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2018/3887 K.2021/836

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "paftasında yol olarak gösterilmekle yetinilen çekişmeli taşınmaz hakkında, kadastro tespit öncesi sebeplere dayanılarak dava açılmasını engelleyen ya da hak düşürücü süre belirleyen yasal düzenleme bulunmadığı açıklanarak, Mahkemece, makul süre içerisinde açılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin isabetsizliğine" değinilmiştir. Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, ... ada 2 parsel ile 163 ada 3 parsel sayılı taşınmazlar arasındaki yol boşluğunun tapusunun iptali ile davacıya ait 163 ada 3 parsel sayılı taşınmaz ilave edilerek tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı olarak açılan TMK'nın 713/1, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14 ve 17. Maddeleri uyarınca tapusuz taşınmazın tescili isteğine ilişkindir. TMK'nın 713. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, tescil davasının Hazine ve taşınmazın bulunduğu köy ya da Belediye Tüzel Kişiliğini hasım göstermek suretiyle açılması gerekir.

Somut olayda dava, Maliye Hazinesi’ ne husumet yöneltilmek suretiyle açılmış olup, hüküm tarihinden önce, 30.03.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6360 sayılı Kanun gereğince çekişmeli taşınmazın bulunduğu Balıkesir Büyükşehir Belediyesinin sınırları il mülki sınırları olarak belirlenmiş, Büyükşehir Belediyesi olan illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde yer alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak,

belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmış ve böylelikle, tescil davalarında taşınmazın bulunduğu ilçe belediyesi ile büyükşehir belediyesi ilgili kamu tüzel kişileri olarak yasal hasım sıfatını kazanmışlardır.

Ne var ki Mahkemece, bu husus gözden kaçırılarak, ilgili kamu tüzel kişileri olarak davada yer almaları gereken, tescili istenen taşınmazın bulunduğu Sındırgı İlçe Belediye Başkanlığı ve Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanlığı' na husumet yöneltilmeksizin hüküm kurulması cihetine gidilmiştir. Bu nedenle davada taraf teşkilinin sağlandığından söz edilemez.

Oysaki, taraf teşkilinin sağlanması kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olup, bu koşul yerine getirilmeden davanın esası hakkında hüküm kurulması hukuken mümkün bulunmamaktadır. Öte yandan, TMK'nın 713/4. Maddesinde belirtilen yasal ilanlar yapılmadan hüküm verilmiş olması da usul ve yasaya uygun düşmemektedir.

Hal böyle olunca. Mahkemece öncelikle davacıya, yasal hasım konumunda bulunan Sındırgı Belediye Başkanlığı ve Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanlığı' na davasını yöneltmesi için süre ve imkan tanınmalı, bu şekilde taraf teşkilinin sağlanması halinde anılan belediyelerden savunma ve delilleri sorulmalı, bildirdikleri takdirde delilleri toplanmalı, bundan sonra, TMK' nın 713/4. maddesinde öngörülen yasal ilanlar da yapılmak suretiyle sonucuna göre bir karar verilmelidir.