Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2018/4901 K.2021/2930

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle.

"Mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hüküm vermek için yeterli olmadığı belirtilerek, taşınmazın bulunduğu yerde varsa mera tahsis kararının, ekleri ve haritalarıyla birlikte getirtilmesi, dosya ikmal edildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve aynı yöntemle belirlenecek taraf tanıkları ile 3 kişilik ... mühendisleri bilirkişi kurulu ve fen bilirkişinin katılımıyla keşif icra edilmesi, varsa mera tahsis kararı ve haritalarının uygulanıp kapsamlarının belirlenmesi,

mera tahsisi yoksa, geleneksel biçimde kullanılan kadim mera olup olmadığının araştırılması, mahkemenin taşınmazın konumuna ve niteliğine ilişkin gözleminin tutanağa geçirilmesi, taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar ve ihyaya konu edilip edilmediği, imar ve ihyaya konu edilmiş ise, ihyanın hangi tarihte başlayıp, ne zaman bitirildiği,

zaman içinde sınırlarında mera yönünden genişleme olup olmadığı hususlarının tanık ve yerel bilirkişilerden sorulması, ... mühendisleri bilirkişi kurulundan taşınmazın niteliğini belirleyen rapor alınması, fen bilirkişisine keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, çekişmeli taşınmazların konumlarını yan kesit krokisi ile gösteren rapor ve harita düzenlettirilmesi ve dava konusu taşınmazların kıyı kenar çizgisi içerisinde bulunup bulunmadığı araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, davacılar ... ve ... ile müdahil ...’in davalarının kabulüne, çekişmeli 107 ada 11 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespit tutanağının kısmen iptali ile 21.02.2018 tarihli fen bilirkişi raporunda (A1) harfiyle gösterilen 959,52 metrekarelik kısmın davacılar ... ve ... adına eşit pay oranıyla, aynı raporda (A2) harfiyle gösterilen 959,52 metrekarelik kısmın müdahil ... adına tesciline, aynı bilirkişi raporunda (B) harfiyle gösterilen 1.569.118,10 metrekarelik kısmın ise tespit gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş;

hüküm, davacı ... vekili ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ...’nın temyiz itirazları yerinde değildir.

Davalı Hazinenin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince. Mahkemece, çekişmeli taşınmaz bölümleri üzerinde, davacı gerçek kişiler ve müdahil yararına zilyetlikle iktisap koşullarının oluştuğu gerekçesiyle yazılı olduğu şekilde karar verilmiş ise de, varılan sonuç dosya kapsamına uygun bulunmamaktadır.

Taşınmazın zilyetlikle kazanılabilmesi için, öncelikle zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden olması, 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 17. maddeleri uyarınca, emek ve para harcanmak suretiyle imar-ihya edilerek tarıma elverişli hale getirilmesi ve bu işlemlerin tamamlanmasından sonra kazanmayı sağlayacak zilyetlik süresinin geçmesi zorunludur.

Somut olayda, dosya içerisinde bulunan ziraatçi bilirkişi raporuna ekli fotoğraflardan, dava konusu taşınmaz bölümleri üzerinde davacılar ile müdahilin herhangi bir kullanımının olmadığı, taşınmaz bölümleri üzerinde yer yer kayalık ve taşlık bölümler ile kendiliğinden yetişen söğüt ve kavak ağaçlarının bulunduğu, taşınmaz bölümlerinin imar-ihyaya muhtaç yerlerden olduğu, taşınmaz bölümleri üzerinde herhangi bir tarımsal faaliyette bulunulmadığı ve bu haliyle taşınmaz bölümlerinin imar-ihya işlemlerinin tamamlanmadığı anlaşılmaktadır.