Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2019/1148 K.2021/3802

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle.

"Davacı tarafa Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesini davaya dahil etmesi için süre verilmesi, taraf koşulu tamamlandığı takdirde; dava tarihinden 20-30 yıl öncesine ait 3 ayrı dönemde çekilmiş stereoskopik hava fotoğraflarının Harita Genel Müdürlüğü’nden tarihleri açıkça yazılmak suretiyle istenilmesi, çekişmeli taşınmaz hakkında fen bilirkişisi tarafından düzenlenen rapor ve haritanın bir örneğinin de gönderilerek ... taşınmazın bulunduğu bölgede baraj, sulama kanalı ve benzeri nedenlerle kamulaştırma çalışmalarının yapılıp yapılmadığı, kamulaştırma haritasının düzenlenip düzenlenmediği,

davacıya çekişmeli taşınmaz hakkında kamulaştırma bedelinin ödenip ödenmediğine dair kayıt, belge ve haritalar getirtilip dosyaya konulduktan sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve davacı tarafın bildirmiş olduğu tanıklarla 3 kişilik ziraat mühendisleri kurulu ve jeodezi ve fotogrametri uzmanının katılımıyla keşif yapılması ve yapılacak bu keşifte dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı,

taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması halinde imar-ihyaya konu edilip edilmediği, edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği, ekonomik amaca uygun zilyetliğin ne zaman başladığı hususlarının sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılması; ziraat mühendisleri kurulundan, çekişmeli taşınmazın toprak yapısı ile komşu parsellerin toprak yapısı mukayese edilmek suretiyle, taşınmazın toprak yapısını ve niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınması,

rapora taşınmazın değişik yönlerinden çekilmiş, komşu taşınmazlar ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde renkli fotoğraflarının eklenmesinin istenilmesi; hava fotoğrafları üzerinde jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiye stereoskop aletiyle inceleme yaptırılarak, çekişme konusu taşınmazın hava fotoğraflarında gösterilmesi suretiyle, bu yerin önceki ve şimdiki niteliğinin ne olduğunun, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının, zilyetliğin ne şekilde sürdürüldüğünün belirlenmesi,

ayrıca temin edilebilecek en eski uydu fotoğrafı ile kadastro paftası ve çekişmeli taşınmaz ile ve varsa kamulaştırma haritasını çakıştırarak raporunda göstermesinin istenilmesi.

Tapu Müdürlüğünden belgesiz zilyetlik yolu ile davacının taşınmaz edinmiş olup olmadığının araştırılıp, 3402 sayılı Kanun'un 14. maddesinde de öngörülen miktar sınırlarının dikkate alınması ve bundan sonra iddia ve savunma çerçevesinde tüm delillerin birlikte değerlendirilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, çekişmeli taşınmazın 29.11.2017 tarihli teknik bilirkişi krokisinde (A), (B) ve (C) harfleri ile gösterilen sırasıyla 6.294.05, 1.464,27 ve 15.422,31 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz bölümlerinin davacıya ait olduğunun tespitine, aynı krokide (D) harfi ile gösterilen 7.838,36 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz bölümü hakkında açılan davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, mahkemece hükmüne uyulan bozma kararında açıklandığı gibi işlem yapılıp sonucuna göre hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı ve davalı ... vekilllerinin yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle çekişmeli (B), (C), (D) ve (A2) bölümleri hakkındaki usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz eden davacıdan alınmasına,

2- Davalı ... vekilinin, teknik bilirkişi raporunda (A1) harfiyle gösterilen taşınmaz bölümüne ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Mahkemenin önceki tarihli hükmüyle çekişmeli taşınmaz bölümünün teknik bilirkişi raporunda (A1) harfiyle gösterilen bölümü bakımından, davacının davanın atiye bırakılması yönündeki talebi doğrultusunda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ve bu hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmediğinden kesinleşmiş olup, bu bölüm yönünden davalı ... lehine usuli kazanılmış hak oluşmuştur.