Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2019/1662 K.2021/5432

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle.

"Mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hüküm vermek için yeterli olmadığı, taşınmazlar başında keşif yapılmadan, 'her ne kadar davalı ... dosya arasında bulunan 2009/512 (Bozma sonrası 2011/645 Esas) sayılı dava dosyasındaki 18.02.2010 tarihli celse beyanında, 19.05.1971 tarihli satış senedi altında bulunan imzanın kendisine ait olduğu ve senede konu yerlerin dava konusu taşınmazlar olduğu, ancak senetteki satış bedelinin kendisine ödenmediği savunmasında bulunmuş ise de;

senet içeriğine göre satış bedelinin ödendiğinin anlaşıldığı' gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, satış nedeniyle zilyetliğin davacı yana devredilip devredilmediği hususunun araştırılmadığı belirtilerek, çekişmeli taşınmazlar başında mahalli bilirkişi ve taraf tanıkları eşliğinde keşif yapılması, yapılacak keşifte zilyetliğin kadastro tespit tarihine kadar zilyetliğin kim tarafından ne zamandan beri ve ne şekilde sürdürüldüğü,

satış ile birlikte dava konusu taşınmazların zilyetliğinin davacı yana devredilip devredilmediği hususları tereddütsüz olarak saptandıktan sonra sonucuna göre bir karar verilmesi" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 118 ada 8, 120 ada 12, 104 ada 78 parsellerin davalı ... adına kayıtlı tam hissesinin, 115 ada 66 parselin davalı ... adına kayıtlı 2/64 hissesinin iptali ile davacılar adına miras hisseleri oranında tesciline karar verilmiş; hüküm, davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yargıtay bozma ilamına uyulduğu halde, bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozma ilamına uyulmakla, taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin tam ve eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Hükmüne uyulan bozma ilamına göre, içeriği davalı tarafça kabul edilen senet sonrası çekişmeli taşınmazlarda zilyetliğin davacı tarafa devredilip devredilmediği hususunun açıklığa kavuşturulması gereğine değinildiği halde Mahkemece, her bir taşınmaz başında ayrı ayrı keşif yapılmaksızın, mahalli bilirkişi ve tanıklardan genel beyanlar alınmış, buna göre, mahalli bilirkişiler ... ve ... göstermiş oldukları bina ve karşısındaki bahçenin davacı yanca kullanıldığını, mahalli bilirkişi ... tüm taşınmazların davacı yanca kullanıldığını;

tanıklar ise, evin kullanımının davacı tarafta olduğunu beyan etmiş olup, bu haliyle beyanlar arasında çelişki oluştuğu halde, söz konusu çelişkiler giderilmediği gibi, hangi taşınmazlarda zilyetliğin devredildiği hususu da şüpheden uzak şekilde belirlenmemiştir. Bu nedenle yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için Mahkemece mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek üç kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile fen bilirkişinin katılımıyla her bir taşınmaz başında ayrı ayrı keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşifte dinlenilecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, her bir taşınmaz için, kadastro tespit tarihine kadar zilyetliğin kim tarafından ne zamandan beri ve ne şekilde sürdürüldüğü,

satış ile birlikte dava konusu taşınmazların zilyetliğinin davacı yana devredilip devredilmediği hususları tereddütsüz olarak saptanmalı ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.