Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2019/1903 K.2020/4304

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kurtalan İlçesinde 1959 yılında yapılan kadastro sırasında Hatma Köyü çalışma alanında bulunan 17 ve 18 parsel sayılı 440.000,00 ve 772.000,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kaçak ve yitik kişilerden kanunlar uyarınca Hazineye kalan yerlerden olduğundan söz edilerek Hazine adına tespit edilmiş; yapılan itirazların Kadastro Komisyonunca reddi üzerine komisyon kararı 22.03.2004 tarihinde kesinleştirilerek tapuya tescil edilmiştir.

Davacı ... tarafından, miras yoluyla gelen hakka dayanılarak, taşınmazların ... oğulları ... ve ...’dan kaldığı, yapılan taksimle kendisine düştüğü iddiasıyla, adına tescili istemiyle Asliye Hukuk Mahkemesinde ayrı ayrı dava açılmış, davaların birleştirilerek yapılan yargılama sırasında mürdahiller ... ve Nafiye Toymaz, miras yoluyla gelen hakka dayalı olarak payları oranında, müdahiller ... ve arkadaşları ise, davacı ile aynı nedene dayanarak davacı ile birlikte eşit hisselerle taşınmazların adlarına tescili istemiyle davaya katılmışlardır.

Asliye Hukuk Mahkemesince, taşınmazlara ilişkin Kadastro Komisyonu kararının usulüne uygun tebliğ edilmediği ve bu nedenle tespitlerin kesinleşmediği gerekçesiyle mahkemenin görevsizliğine ve dosyanın Kadastro Mahkemesine aktarılmasına dair verilen karar, Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 28.11.2011 tarih ve 2011/2662-6344 Esas, Karar sayılı ilamı onanarak kesinleşmekle, dava dosyası Kadastro Mahkemesine gönderilmiştir.

Kadastro Mahkemesince verilen komisyon kararının ilgililerine tebliği için dosyanın Kadastro Müdürlüğüne iadesine ilişkin 31.10.2013 tarihli karar, Dairemizin 28.01.2014 tarih ve 2013/13095 - 2014/211 Esas, Karar sayılı ilamıyla; "komisyon kararının askı ilanı suretiyle tüm ilgililere tebliği için Kadastro Müdürlüğüne yazı yazılarak sonucunun beklenilmesi, dava açılması halinde dava dosyalarının birleştirilerek davaya devam edilmesi" gereğine değinilerek bozulmuştur.

Bozma ilamına uyularak Kadastro Mahkemesince yapılan yargılama sonunda davacı ile müdahiller ... ve arkadaşlarının davasının kabulüne, müdahil davacılar ... ve arkadaşlarının davasının aktif dava ehliyeti yokluğundan usulden reddine, çekişmeli 17 ve 18 parsel sayılı taşınmazların ortak miras bırakan Reşo oğlu... Bingöl mirasçıları adına hükümde gösterilen payları oranında tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararda yazılı gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve çekişmeli 17 ve 18 parsel sayılı taşınmazların kaçak ve yitik kişilerden Hazine'ye intikali gereken taşınmazlardan olduğunun ispat edilememiş olmasına göre, davalı Hazine vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir.

Ancak, çekişmeli taşınmazlara uygulanan ve taşınmazları kapsadığı kabul edilen 1936 tarih 18 nolu 2 hektar 50 ar yüzölçümündeki vergi kaydı, sınırlarının “kendi tarlası, karaç ve hazine” okuması nedeniyle gayri sabit hudutlu olup, kapsamı miktarıyla sınırlı olduğundan, miktarından fazlası kazandırıcı zamanışımı zilyetliğine dayalı olarak kazanılabilecektir.

Tespit günü olan 1959 tarihi itibariyle de, diğer koşulların varlığı halinde bir kişinin belgesiz zilyetlikten her bir parça taşınmazda 100 dönüm miktarında mülk edinmesi mümkün bulunmaktadır.

İddianın öne sürülüş biçimi ile dosya içindeki evraklardan muris ...'nun 1945 yılında öldüğünün ve terekesinin el birliği halinde mülkiyet hükümlerine tabi olduğunun anlaşılmasına göre, muris...'nun tüm mirasçıları her taşınmazda belgesiz zilyetlikten toplamda 100 dönüm miktarında yeri iştirak halinde kazanabileceklerdir.

Hal böyle olunca; çekişmeli 17 parsel sayılı taşınmazın kuzeyinde yol ve devamında yine muris adına tespit edilen 16 parselin bulunduğu ve bu haliyle vergi kayıt miktarının belirlenmesinde 17 parselin kuzeyindeki yolun sabit sınır olarak kabul edilmesi gerektiği anlaşılmakla, Mahkemece, 2 hektar 50 ar (25 dönüm) vergi kaydı miktarı ile 100 dönüm zilyetlikten kazanılabilecek miktar olmak üzere toplam 125 dönümlük kısmın 17 parselin kuzey sınırından başlamak üzere belirlenmesi; dava konusu 18 parselde ise, davacı Mevlüt Bingöl ile müdahiller ..., Nafiye Toymaz ve müdahiller ... ve müştereklerine tercih hakkı tanınarak,

zilyetlikten edinilebilecek 100 dönümlük bölümün payları oranında muris... mirasçıları adına, taşınmazların geri kalan kısımlarının ise ifraz edilerek davalı Hazine adına tesciline karar verilmesi gerekirken, taşınmazlarının tamamı üzerinde... mirasçıları lehine kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla kazanma koşullarının oluştuğu gerekçesiyle yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup, davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, yasal koşullar gerçekleştiğinde kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,