Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2019/3681 K.2019/7256

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın bozulmasına ilişkin yukarda belirtilen ilamın karar düzeltme yolu ile incelenmesi ... tarafından süresinde istenilmekle; inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 194 ada 19 parsel sayılı 1.709,51 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, mezarlık vasfıyla ... adına tespit ve tescil edilmiş, daha sonra tashihen devir nedeniyle ... adına tescil edilmiştir. Davacı ..., irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, taşınmazın bir bölümüne yönelik tapu iptal ve tescil istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 194 ada 19 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişi tarafından hazırlanan 28.09.2015 tarihli rapor ve ekindeki 5 numaralı krokide (B) harfi ile gösterilen sarı renk ile boyalı 548,99 metrekare yüzölçümündeki bölümün tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline, ... yönünden davanın husumet yönünden reddine karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili ile ... vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 07.03.2019 tarih 2019/880-1523 Esas-Karar sayılı ilamıyla.

Kadastro tespitinden sonra taşınmazı çapa dayalı olarak satın alan kişinin kadastro tespitinden önceki nedene dayanarak hak talep etmesi mümkün olmayıp, hakkının satın aldığı çapla sınırlı olduğunun tartışmasız olduğu, somut olayda; davacı dava dilekçesinde çekişmeli 194 ada 19 parsel sayılı taşınmazın bir bölümü üzerinde zilyet olduğunu ileri sürerek dava açmış ve her ne kadar, keşifte dinlenen yerel bilirkişi ... beyanında, çekişmeli 194 ada 19 parsel sayılı taşınmaz bölümünün davacı tarafından açılarak kendi tarlasına dahil edilmek suretiyle birlikte kullanıldığını beyan etmiş ise de;

davacının, komşu 194 ada 13 parsel sayılı taşınmazın 16/160 payını kadastro tespitinden sonra çapa dayalı olarak 05.10.2006 tarihinde satın aldığı anlaşıldığına göre, davacının satın aldığı payın kadastrodan önceki sebebe dayanarak dava konusu 194 ada 19 parsel sayılı taşınmazın (B) bölümü hakkında kadastroca oluşan tapu kaydının iptali ve adına tesciline yönelik olarak açtığı davanın dinlenme olanağının bulunmadığı,

kaldı ki çekişmeli taşınmaz bölümüne komşu 194 ada 13 parsel sayılı taşınmazın paylı mülkiyet hükümleri uyarınca davacı dışında dava dışı paydaşlar adlarına tapuda kayıtlı olduğuna ve paydaşlar arasında iştirak halinde mülkiyet durumu bulunmadığına göre, davacının diğer paydaşlar adına dava açma hak ve yetkisi de olmadığından,

bu paylara ilişkin davanın aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle 6100 sayılı HMK'nın 114/1-d ve 115/2. maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilmesi gerektiğinin göz ardı edilmesinin de isabetsiz olduğu belirtilmek suretiyle bozulmasına karar verilmiş, bu kez bozma ilamına karşı davacı vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Davacının dava dilekçesi ve yargılama sırasındaki beyanları ve taşınmaz başında yapılan keşifte dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanlarına göre, çekişmeli taşınmaz bölümünün öncesinde davacının kök murisi ...'a ait iken 1991 yılında ölümüyle davacı tarafından tasarruf ve zilyet edilmeye başlandığı, çekişmeli taşınmaz bölümüne komşu 194 ada 13 parsel sayılı taşınmazın tespit tutanağının incelenmesinde 194 ada 13, 14 ve 195 ada 195 parsel sayılı taşınmazların (öncesinde bu üç taşınmaz bir bütün iken) davacının kök murisi ... ile ... mirasçıları adına müşterek mülkiyet hükümlerine göre tespit ve tescil edildiği,

her ne kadar davacı, dayısı ...ın payını kadastro tespitinin kesinleşmesinden sonra tapudan satın almak suretiyle kayden malik olmuşsada, aynı zamanda dava tarihinden önce 2005 yılına ölen annesi ...nın payı yönüyle de ...'nin diğer mirasçılarıyla birlikte (henüz tapuda intikal görmemiş olsada) mülkiyet hakkının bulunduğu açıktır. Bu saptamalar karşısında davacının, kadastro tespitinden önceki sebeplere dayalı olarak dava açtığı anlaşılmaktadır.

Ancak; dosya kapsamına ve alınan beyanlara göre, çekişmeli taşınmazın öncesinde davacının dedesi ...'ın tasarruf ve zilyetliğinde iken ölümyle tüm mirasçılarına kaldığı, mirasçıları arasında usulüne uygun bir taksimin bulunmadığı, zaten davacının da taksim yapıldığı ve kendisine kaldığı yönünde bir iddiasının bulunmayıp, dedesinin ölümüyle kendisinin kullanmaya başladığını iddia ettiğine göre, bu kullanımın tereke (tüm mirasçılar) adına olduğunun kabulü gerekir.

Hal böyle olunca; iştirak halinde mülkiyet hükümleri gereğince, davacının terekeye göre üçüncü kişi konumunda olan davalılara karşı, çekişmeli taşınmaz bölümünün adına tescili istemiyle dava açmasına hukuken olanak bulunmadığından, aktif dava ehliyeti yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken, delillerin takdirinde hataya düşülerek işin esası hakkında yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, hükmün bu nedenle bozulması gerekirken sehven yukarıda ilk paragrafta anlatıldığı sekilde bozulması isabetsiz olup, davacı vekilinin karar düzeltme isteminin bu nedenlerle kabulü ile hükmün az yukarıda anlatıldığı şekilde değişik gerekçe ile BOZULMASINA, aşağıda yazılı karar düzeltme ve temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,