Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2020/751 K.2020/1134

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu, ...Köyü çalışma alanında bulunan 105 ada 4, 22, 111 ada 27 ve 114 ada 52 parsel sayılı 9.132.34, 4.459.03, 18.329,66 ve 10.989,93 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden oldukları belirtilerek, davalı Hazine adına tespit ve tescil edilmişlerdir.

Davacı ..., irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, 114 ada 52 parsel sayılı taşınmazın bir bölümüne yönelik olarak muris ... mirasçıları adına tescili istemiyle; davacılar ... ve ... ise, tüm taşınmazlara yönelik olarak, tapu kaydı, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, tapu iptali ve taşınmazların adlarına tescili istemiyle ayrı ayrı dava açmışlardır. Yargılama sırasında .... mirasçıları davaya muvafakat etmişlerdir.

Mahkemece, dava dosyalarının birleştirilmesi suretiyle yapılan yargılama sonunda davacı ...'un davasının kabulüne, çekişmeli 52 parsel nolu taşınmazın fen bilirkişisi raporuna ekli krokide (E) harfi ile gösterilen 1.301,66 metrekarelik kısmının 52 parsel nolu taşınmazdan ifrazı ile Bayıraltı Köyü son parsel numarası ile Hafik Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2007/379 Esas, 2007/337 Karar sayılı veraset ilamındaki hisseleri oranında ... mirasçıları adına tesciline;

davacılar ... ve ...'ın davalarının kısmen kabulüne, çekişmeli 114 ada 52 parsel nolu taşınmazın fen bilirkişi tarafından düzenlenen krokide (B) harfi ile gösterilen 7.832,11 metrekarelik kısmının 52 parsel nolu taşınmazdan ifrazı ile ... Köyü son parsel numarasıyla ve 105 ada 4 ve 22 parsel nolu taşınmazların tapu kaydının iptali ile ...

2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2013/1436 Esas, 2013/1501 Karar sayılı veraset ilamındaki hisseleri oranında... mirasçıları adına tesciline, çekişmeli 111 ada 27 parsel nolu taşınmaz yönünden açılan davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar ... ve ... ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddi ile dava konusu 111 ada 27 parsel sayılı taşınmaz hakkındaki usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

2- Dava konusu 105 ada 4 ve 22 parsel sayılı taşınmazlar ile 114 ada 52 parsel sayılı taşınmazın (B) ve (E) harfleri ile gösterilen bölümlerine ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince. Mahkemece, çekişmeli taşınmazlarda davacılar lehine zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleştiği kabul edilerek yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan inceleme, araştırma ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Taşınmazların evveliyatı, kullanım süresi ile niteliğini ve varsa üzerindeki imar-ihya işlemlerinin tamamlandığı tarihi en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarının incelenmesi olduğu halde, hava fotoğraflarından hiç yararlanılmamış ve mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarının doğruluğu hava fotoğrafları ile denetlenmemiştir.

Öte yandan, ziraatçı bilirkişi raporunda, çekişmeli 114 ada 52 parsel sayılı taşınmaz içerisinde yer alan temyize konu (B) ve (E) harfleri ile gösterilen bölümlerin sınırlarının belirgin olmadığı belirtildikten sonra, bu bölümlerin ana taşınmaz olan 114 ada 52 parsel sayılı taşınmazdan toprak yapısı, fiziki durumu ve mevcut bitki örtüsü ile farklılık gösterdiği ifade edilmek suretiyle raporun kendi içinde çelişki oluşturulduğu halde bu çelişki giderilmemiş, yine ziraatçı raporunda çekişmeli 105 ada 4 ve 22 parsel sayılı taşınmazların niteliği ve üzerlerinde sürdürülen zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve süresi açıklanmaksızın,

öncesinde tarım arazisi olarak kullanıldığının belirtilmesi ile yetinilmesine rağmen, bu rapor esas alınmak suretiyle hüküm kurulması cihetine gidilmiştir. Böylesine eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulması usul ve yasaya uygun düşmemektedir.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için mahkemece öncelikle, kadastro tespit tarihinden (2006) geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ilişkin farklı tarihlerde çekilmiş en az 3 adet stereoskopik hava fotoğrafı ile temin edilebilen en eski tarihli uydu fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı’ndan getirtilerek dosyaya konulmalı, daha sonra mahallinde elverdiğince yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile üç kişilik ziraatçı bilirkişi kurulu,

fen bilirkişisi ve jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşifte yukarıda belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelemesi yaptırılmalı, bu inceleme sırasında temin edilebilen en eski tarihli uydu fotoğraflarından yararlanılmalı ve bu şekilde çekişmeli taşınmazların önceki ve şimdiki niteliğinin, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığının, varsa imar-ihya çalışmalarının tamamlanma tarihinin, zilyetliğin sürdürülüş şeklinin ve süresinin belirlenmesine çalışılmalı;

tanık ve yerel bilirkişilerden, taşınmazların önceki durumları, kime ait oldukları, kimden kime nasıl intikal ettikleri, kim tarafından ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldıkları ve üzerlerindeki imar-ihya çalışmalarının hangi tarihte tamamlandığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi beyanları bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli, beyanları arasındaki çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle yöntemince giderilmeye çalışılmalı;

taşınmazların kadastro paftasındaki konumu bilgisayar programı aracılığıyla ölçekleri eşitlenmek suretiyle uydu ve hava fotoğraflarına aktarılmalı; üç kişilik ziraatçı bilirkişi kurulundan, önceki zirai raporu da irdeler şekilde çekişmeli taşınmaz bölümlerinin nitelikleri, toprak yapıları, zirai faaliyete konu olup olmadıkları, zilyetliğin kimden kime ne zaman geçtiği ve hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü, kullanım sınırlarının oluşup oluşmadığı ve komşu parseller ile dava konusu taşınmaz bölümleri arasında nitelik farkı bulunup bulunmadığı hususlarında, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı gerekçeli rapor alınmalı;

dava konusu taşınmazların tüm yönlerinden çekilmiş fotoğrafları dosya arasına konulmalı; fen bilirkişisine, keşfi takibe ve denetlemeye imkan verir ayrıntılı rapor ve kroki düzenlettirilmeli ve bundan sonra da toplanmış ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.