Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2020/8705 K.2020/5529

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Çekişmeli Uşak İli Eşme İlçesi ...Köyü'nde bulunan.

113 ada 1 parsel sayılı 4.596,24 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde davalı ... adına, 113 ada 2 parsel sayılı 10.000,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde davalı ... adına, 113 ada 3 parsel sayılı 2.200,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde davalı ... adına, 113 ada 4 parsel sayılı 3.900,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz bağ niteliğinde davalı ... adına, 113 ada 5 parsel sayılı 4.100,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz bağ niteliğinde verasete iştirak hükümlerine göre davalılar ..., ... ve ... adlarına,

113 ada 7 parsel sayılı 245.437,73 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz orman niteliğinde Hazine adına, 119 ada 70 parsel sayılı 5.800,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde verasete iştirak hükümlerine göre davalılar ..., ..., ... ve ... adlarına, 119 ada 71 parsel sayılı 4.700,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 72 parsel sayılı 6.800,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde 1/2 hisse ile davalılar ... ve ... adlarına, 119 ada 73 parsel sayılı 3.500,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde davalı... adına,

119 ada 74 parsel sayılı 6.135,08 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 75 parsel sayılı 343,82 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kapalı yol niteliğinde Hazine adına, 119 ada 76 parsel sayılı 2.933,03 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde ...adına, 119 ada 77 parsel sayılı 2.831,89 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 78 parsel sayılı 5.872,23 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla ve kavaklık niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 79 parsel sayılı 3.719,66 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla ve kavaklık niteliğinde davalı ... adına,

119 ada 80 parsel sayılı 316,28 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kavaklık niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 81 parsel sayılı 3.469,16 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla ve kavaklık niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 82 parsel sayılı 250,39 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kavaklık niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 83 parsel sayılı 4.091,88 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla ve kavaklık niteliğinde davalı ... adına, 119 ada 84 parsel sayılı 2.686,85 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tarla ve kavaklık niteliğinde davalı ... adına,

119 ada 94 parsel sayılı 2.424.780,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz orman niteliğinde Hazine adına tapuda kayıtlıdır.

Davacı Hazine vekili dava dilekçesi ile, ...Köyü 1937 tarih 574 sayılı mera kaydının sınırları doğusu Mehmet Yılmaz, batısı Kocadere, kuzeyi dere, güneyi çukur tarla olup, geniş bir alanı kapsadığını, ...Köyü 1937 tarih ve 574 sayılı mera kaydının kapsamında kalan 113 ada 1, 2, 3, 4, 5 ve 7 parseller ile 119 ada 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 83, 84 ve 94 parsel sayılı taşınmazların tapu kayıt ve tescilleri hukuki sayılamayacağını, tapu kayıt ve tescillerinin iptaliyle mera vasfıyla sınırlandırılmalarına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece; taşınmazların orman bilirkişisi raporunda 3116 sayılı Kanuna ve 6831 sayılı Kanuna göre orman sayılan yerlerden olduğunun belirtildiği gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu Uşak İli Eşme İlçesi ...Köyü 113 ada 1, 2, 3, 4, 5, 7 ve 119 ada 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 83, 84, 94 nolu parsellerin orman vasfı ile Hazine adına tespit ve tesciline karar verilmiş; karar, davacı Hazine, davalı ...

İdaresi ve davalılar ... ve ... tarafından süresi içinde temyiz edilmiştir.

Dava konusu 119 ada 76 parsel sayılı taşınmaz, 1999 tarihinde kadastro sonucu ... adına tescil edildikten sonra, 30.07.2012 tarihinde Mehmet Yılmaz’a, 23.09.2013 tarihinde ise Tüprag Metal Madencilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketine satılmıştır. Ne var ki, ne davanın açıldığı tarih itibari ile malik olan ... ne de yargılama sırasında taşınmaza satışla malik olan kişiler davada taraf değillerdir. Bu haliyle davada taraf teşkilinin sağlandığından söz edilemez. Oysaki, taraf teşkilinin sağlanması dava şartlarından olup, mahkemece yargılamanın her aşamasında re'sen göz önünde bulundurulmalıdır. Bu koşul yerine getirilmeden davanın esasına girilmesi hukuken mümkün bulunmamaktadır.

Ayrıca, adil yargılanma hakkının garantileri arasında yer alan "aleni yargılanma ilkesi" ve "hukuki dinlenilme hakkı", kararların gerekçeli olmasını zorunlu kılar. Bu prensiplerin amacı, yargılama sürecini ve kararın verilişini kamu denetimine açık tutmak suretiyle adaletin yerine getiriliş biçimini görünür kılmak; kamu eliyle karar verme sürecini denetleyerek kişinin adil yargılanma hakkını güvence altına almak ve adalete güveni korumaktır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297/1-c maddesi uyarınca gerekçenin; "tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri" göstermesi gerekir.

Bir başka anlatımla; gerekçe, hüküm fıkrasında yazılı sonuçlara nasıl varıldığının tereddüte yer bırakmayacak şekilde açıklanmasıdır. Kararın gerekçesi ile hüküm fıkrası birbirine sıkı sıkıya bağlı olup uyumlu bulunması zorunludur.

Somut olayda; davacı Hazine dava dilekçesinde taşınmazların mera olduğunu iddia ederek dava açmış olmasına ve dava konusu taşınmazlardan 113 ada 7 ve 119 ada 94 parsel sayılı taşınmazlar tapuda orman vasfı ile Hazine adına kayıtlı olmasına rağmen mahkemece davanın kabülüne ve tüm taşınmazların(tapuda orman vasfı ile kayıtlı olanlar da dahil olmak üzere) orman vasfı ile Hazine adına tesciline karar verilmiş olup hüküm ve gerekçe arasında bu anlamda bir çelişki oluşmuştur.

Hal böyle olunca. Mahkemece öncelikle, davacı tarafa 119 ada 76 parselin tapu malikini ve dava konusu taşınmazların tamamının tapu kayıtları dosyaya alınarak satışı yapılanlar varsa yeni tapu maliklerini davaya dahil etmesi için süre ve imkan tanınarak taraf teşkili sağlanmalı, tarafların sunacakları deliller değerlendirilmeli, davacının iddiası ve taşınmazların tapuda kayıtlı vasıfları da dikkate alınarak ortaya çıkacak sonuca göre bir karar verilmelidir.