Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2021/661 K.2021/1084

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu, ...,... Mahallesi çalışma alanında bulunan 952 parsel sayılı 23.240,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, hükmen ... ve ... oğlu ... adlarına tescil edilmiştir. Davacı ... ve arkadaşları, irsen intikal, satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, taşınmazın tapu kaydının iptali ve taşınmazın adlarına tescili istemiyle dava açmışlardır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli taşınmazın tapu kaydının iptali ile payları oranında davacı ... ve arkadaşları adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... davalı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nı temsilen Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, tapu kayıt maliklerinden ...,...’nün, ortaklığın giderilmesi davası ile paylarını alarak taşınmazla ilgilerini kestikleri gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Dava, kadastro tespitinden önceki nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkin olup, bu nitelikteki davaların kayıt maliki ya da mirasçılarına karşı açılması gerekir.

Dava konusu taşınmaz ... oğlu ...,... adına hükmen tescil edilmiş olup, davacı dava dilekçesinde, kayıt malikleri ...,... ile birlikte Hazine ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nı da davalı olarak göstermiştir. Dava konusu taşınmazın kayıt malikleri ölü oldukları halde mirasçıları belirlenerek davanın onlara yöneltilmesi gerektiği üzerinde durulmamıştır.

Her ne kadar Mahkemece, ilanen tebligat yapılmak suretiyle taraf teşkili sağlanmaya çalışılmış ise de, söz konusu ilanen tebligatların kime yapıldığı belirsiz olup, bu haliyle yöntemince taraf teşkili sağlanmadan davanın esası hakkında hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.

Oysaki taraf teşkilinin sağlanması kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olduğundan, yargılamanın her aşamasında re' sen gözetilmesi gerektiği gibi, bu koşul yerine getirilmeden davanın esasına girilmesi de hukuken mümkün bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca; Mahkemece öncelikle, davacılara ölü kayıt malikleri ... oğlu ...,... kızı ... ' nin mirasçılarının belirlenmesi ve davalarını adı geçenlerin mirasçılarına yöneltmeleri için süre ve imkan tanınmalı, bu şekilde taraf teşkilinin sağlanması halinde işin esasına girilerek, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda toplanacak tüm deliler birlikte değerlendirilmek suretiyle sonucuna göre bir karar verilmelidir. Mahkemece bu hususlar gözetilmeksizin, yöntemince taraf teşkili sağlanmadan esas hakkında hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, davada kayıt maliki olmayan Hazine ve Çevre ve Şehircilik