Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2008/1302 K.2008/4172

Taraflar arasında görülen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün temyizen tetkiki davalılar ... ... AŞ, ... ..., ... İçmece ve Kaplıca Fizik ve Tedavi ve Reh. .... AŞ ile davacılar vekilince temyiz edilmiş, davalılar ... ... ve ... İçmece ve Kaplıca, Fizik ve Tedavi ve Reh. .... AŞ, tarafından duruşma talep edilmiş olmakla işin duruşmaya tabi olduğu belirlendikten sonra 16.9.2008 Salı günü davalılar ... ... ve ...

İçmece ve Kaplıca, Fizik ve Tedavi ve Reh. .... AŞ vekili Avukat , ... ... Sigorta AŞ. vekili Avukat ... ..., diğer davalı Türkiye Sigorta Reasürans Şirk. Birliği AŞ. ve davacılar vekilinin gelmediği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf avukatlar dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, asıl dava ve birleştirilen davada, müvekkillerinden ...’nın eşi, ...’nın oğlu, ... ve ...’in kardeşi, ..., ve ...’nin babası olan ...

Ekiz’in kullandığı davalı ...tarafından trafik sigortası ile sigortalanan araç ile diğer davalıların işleteni, sürücüsü, trafik sigortacısı ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğu aracın çarpışması sonucu hayatını kaybettiğini ve kazada ...’nın da yaralandığını ileri sürerek, ...’nın yaralanması nedeni ile maddi ve manevi tazminat ile ve ... ’in ölümü nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... İçmece ve Kaplıca Fizik Tedavi ve Reh. Mer. A.Ş ve ... vekili, müvekkilinin kazada kusuru olmadığını ve talep edilen tazminatların fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... ... Sigorta A.Ş vekili, müvekkili tarafından davacılara ödenmesi gereken poliçe limitinin tamamının ödendiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş vekili, poliçe limiti ile sorumlu olduklarını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı T.Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Garanti Fonu vekili, kazaya karışan araçlar sigortalı olduğundan müvekkilinin sorumlu olmayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ...vekili, davacıların, kazada kusurlu olan sürücünün yakınları olduğunu, müvekkilinin, genel şartlar uyarınca tazminat ödemekle yükümlü olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre, davalılar Ak Sigorta A.Ş, ... Sigorta A.Ş ve T.Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği Garanti Fonu aleyhine açılan davanın reddine, Sincan Ağır Ceza Mahkemesi kararı uyarınca kazada davalı sürücünün 3/8 müteveffa ...’nın 5/8 oranında kusurlu olduğu, kazada yaralanan davacı ...’nın 3 ay süre ile iş göremez halde kaldığı gerekçesi ile, bilirkişi raporu hükme esas alınarak destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemine ilişkin asıl dava ve cismani zarardan kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm, davacılar vekili, davalılar ... İçmece ve Kaplıca Fizik Tedavi ve Reh. Mer. A.Ş ile ... vekili ve davalı ... ... Sigorta A.Ş vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, Sincan Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilen ancak henüz kesinleşmeyen hükme esas alınan kusur raporuna itibar edilmiştir. Oysa, B.K’nun 53. maddesine göre ceza mahkemesi kararında belirlenen kusur oranı hukuk mahkemesi hakimi için bağlayıcı değildir. O halde, mahkemece ceza dosyası getirtilerek dosyadaki olgular da değerlendirilmek suretiyle İ.T.Ü gibi kuruluşlarda görevli uzmanlardan oluşan bir heyetten yeni bir rapor alınması gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın davacılar, davalı ... ve davalı ... İçmece ve Kaplıca Fizik Tedavi ve Reh. Mer. A.Ş yararına bozulması gerekmiştir.

2-Davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince, kabule göre, davacılar vekili dava dilekçesinde kazada hayatının kaybeden ...’nın kızı ...’nin zihinsel özürlü olduğunu ve sağlık sorunları olduğunu ileri sürmüş olmasına rağmen bu hususta herhangi bir araştırma yapılmaksızın ...’nin 25 yaşında evlenerek destek ihtiyacının son bulacağı ihtimaline dayalı bilirkişi raporuna itibar edilerek karar verilmeside doğru olmamıştır.

3-Ayrıca, kabule göre, mahkemece davalı ...aleyhine açılan dava, davacıların miras bırakanının kusuru nedeniyle davacıların uğradığı zararı, aracın trafik sigortacısından talep edemeyecekleri gerekçesi ile reddedilmiş ise de, 2918 sayılı yasanın 91’inci maddesine göre zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı, işletenin yasadan kaynaklanan sorumluluğunu limiti dahilinde üstlenmiş sayılır.

Aksine ilişkin bir düzenleme yasada ya da genel şartlarda bulunmamaktadır.Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus, sürücünün kendi kusurundan yararlanmaması gerektiğidir. O halde sürücünün ve yakınlarının haksız eylem nedeni ile işletene karşı açtığı davada işleten zararın oluşumunda sürücünün de birlikte kusuru olduğunu ileri sürerek, B.K’nun 44/1’nci maddesi gereğince tazminatın sürücünün kusuru oranında indirilmesini isteyebilecektir.

Bu nedenlerle sürücünün trafik sigortacısından talep edebileceği tazminatın ancak işletene karşı talep edebileceği tutar kadar olması gerekir. O halde mahkemece, davalı ... şirketinin de sürücünün kusuru dikkate alınarak sorumluluğuna hükmetmek gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

4-Yine kabule göre, Karayolları Trafik Garanti Sigortası Hesabı Yönetmeliği'nin 8/c maddesine göre, bu hesap asgari teminat tutarlarının artırılmasına rağmen zeyilname düzenlenmeyip, eksik teminatlı kalan motorlu araçların kişilere verdiği zararlardan kazanın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan zorunlu mali sorumluluk sigorta tarifesindeki teminatlar ile poliçede belirtilen teminatlar arasındaki farka kadar ödenecek tazminat tutarından sorumludur.

Buna göre, bu davalının yani Garanti Sigortası Hesabı’nın sorumluluğu, eksik kalan teminat miktarına isabet eden tazminata ilişkindir. Kaza tarihinde davalılardan ... ... Sigorta A.Ş ve ...tarafından düzenlenmiş zorunlu mali sorumluluk poliçesinde yazılı kişi başına ölüm halindeki teminat tutarı 7.000,00 YTL olup olması gereken teminat tutarı 11.000,00 YTL’dir. Artırılan teminat tutarı için zeyilname düzenlenmemiştir.

O halde anılan düzenleme uyarınca zeyilname düzenlenmeyen tutar için Garanti Fonu’nun sorumluluğuna karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde anılan davalı yönünden davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

5-Öte yandan, kabule göre, davalılardan ... Sigorta A.Ş, davalı ... İçmece ve Kaplıcaları A.Ş’ye ait aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olup, anılan sigorta genel şartlarının 1’inci maddesi uyarınca, zararın, zorunlu trafik sigortası teminatı üzerinde kalan kısmını teminatı dahilinde ödemekle yükümlüdür. O halde, davalının, zorunlu trafik sigortası teminatı olan 11.000,00 YTL’nin üzerinde olan zararı, poliçe limiti olan 2.500,00 YTL ile sorumlu olacak şekilde ödemesine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru değildir.

6- Davalı ... ... Sigorta A.Ş vekilinin temyiz itirazlarına gelince, davalı ... şirketine dava açılmadan önce ödeme için başvuruda bulunulduğu ve davalının temerrüde düştüğü anlaşıldığından, dava açılmasına sebebiyet veren davalı aleyhine poliçe limiti ile oranlı vekalet ücreti ve yargılama gideri yüklenmesinin yerinde olmasına göre buna ilişkin temyiz itirazının reddi gerekmiştir.

Ancak, davalı ... şirketinin yargılama sırasında davacılara poliçede yazılı teminat tutarı olan 7.000.00YTL'yi

ödediği konusunda uyuşmazlık olmadığı gibi, hükme esas alınan bilirkişi raporunda da yapılan bu ödeme hesaplanan tazminattan indirilmiştir. O halde, mahkemece, anılan davalı yönünden karar verilmesine yer olmadığına ilişkin hüküm kurulması gerekirken, davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

7-Bozma neden ve şekline göre, davacılar vekili ve davalılar ... İçmece ve Kaplıca Fizik Tedavi ve Reh. Mer. A.Ş ile ... vekilinin manevi tazminata ilişkin temyiz itirazlarına gelince, hükmedilen manevi tazminatın tarafların soysal ve ekonomik durumları, kazanın oluş biçimi ve somut koşullar dikkate alındığında B.K’nun 47’nci maddesine uygun olduğundan reddine karar verilmesi gerekmekle birlikte, tarafların kazanın meydana gelmesindeki kusur oranlarının değişmesi halinde yeniden değerlendirilmesi gerekeceğinden bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.