Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2008/2655 K.2009/86

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı .... İnş. Soğ. Day. Tük. Kuy. Taah.San.Tic.Ltd.Şti. vekilince istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 20.1.2009 Salı günü davacı ... İnş.Malz. ve Tah.Tar.Ür.Test.Tur.Tic.San.Ltd.Şti vekili Av. ... ..., davalılardan gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı Avukatı dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili dava dilekçesiyle, davalılardan ... İnş. Turz. Gıda Petrol Tem. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin müvekkiline olan borcu nedeniyle yaptıkları icra takibi sırasında borcuna yetecek haczi kabil malının bulunmadığını; ancak, alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla ve muvazaalı olarak diğer davalı olan ... ... İnş. Soğutma Dayanaklı Tük. Kuy. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.ne borçlanarak, hakkında yapılan icra takibine itiraz etmeyerek alacakları üzerine haciz koydurttuğunu öne sürerek borçlu şirket hakkında diğer davalı tarafından yapılan icra takibinin iptalini talep etmiştir.

Davalılardan ... İnş. Soğutma Dayanaklı Tük. Kuy. Taah. San. Tic. Ltd. Şti, davacı tarafından aciz belgesi ibraz edilmediğini, borcun gerçek olduğunu, davanın reddini savunmuş, diğer davalı davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davalı şirketlerin ekonomik büyüklükleri itibariyle aralarında düzenlenen bononun muvazaalı olduğunu gösterdiği gerekçesiyle davanın kabulüne ve muvazaalı takibin iptaline, 23.280.00 YTL.nin takip tarihi 14.11.2005, 83.580.00 YTL.nin 02.09.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte borçlu şirketten alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş; hüküm, davalılardan ... ... İnş. Soğutma Dayanaklı Tük. Kuy. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından temyiz edilmiştir.

Her ne kadar mahkemece borçlu şirketi temsile yetkisi bulunmayan kişi tarafından düzenlenen bonoya dayanılarak ve yine aynı kişi tarafından icra takiplerindeki yasal itiraz sürelerinden vazgeçilerek icra takibinin kabul edildiği, bono miktarlarının davalı şirketlerin ekonomik büyüklükleri ile orantılı olmadığı ve davalılar arasındaki icra takibinin muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Bu nedenle mahkemece, borçlu davalı ... İnş. Turz. Gıda Petrol Tem. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin ticaret sicil dosyasının getirtilerek, şirketin ortaklarının, yöneticilerinin ve temsile yetkili kişilerin kimler olduğunun belirlenmesi ve bu arada ... ...’nın şirket adına borçlanma ve hukuki işlemlerde bulunma yetkisinin bulunup bulunmadığının, böyle bir yetkisi varsa hangi tarihten itibaren olduğunun açıklığa kavuşturulması gerekir.

Ayrıca, davalı şirketlerin ekonomik büyüklüklerinin borç miktarı ile orantılı olmadığı kabul edilmişse de bu yönden de davalı şirketlerin ticari defterleri üzerinde herhangi bir araştırma ve inceleme yapılmadığından, bu konuda davalıların ticari defterleri üzerinde gerektiğinde HUMK.nun 227. maddesi gereğince yetki verilmek suretiyle, konusunda uzman bir bilirkişi marifeti ile bir inceleme yapılarak, 6 milyon TL. tutarındaki bir nakit alışverişinin olup olmadığı, senedin defterlerde kayıtlı bulunup bulunmadığı,

kaynağı şirketlerin bu miktar alışveriş ve borçlanma kapasitelerinin bulunup bulunmadığı defter açılış ve kapanış tasdikinin olup olmadığı yönünde ayrıntılı ve gerekçeli bir rapor alınmalı, ondan sonra toplanan ve toplanacak olan tüm deliller birlikte değerlendirilerek, varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Değinilen biçimde araştırma, soruşturma yapılmadan eksik inceleme ile yazılı olduğu üzere davanın kabulüne karar verilmiş olması doğru değildir.

Kabule göre de dava, İİK.nun 277 ve devamı maddelerine dayalı tasarrufun iptali isteğine ilişkin olduğundan mahkemenin davacının davasına dayanak yaptığı icra takip dosyasındaki alacak miktarı ile sınırlı olarak yapılan tasarrufun iptali ve davacıya cebri icra yapma yetkisi verilmesi ile sınırlı olarak hüküm vermesi gerekirken, yapılan takibin iptaline ve ayrıca faizi ile birlikte alacağa hükmedilmesi de doğru bulunmamıştır.