Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2010/11807 K.2011/1344

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... şirketi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili dava dilekçesiyle, davalı tarafa ait araç sürücüsünün kusurlu hareketi ile meydana gelen kazada destekleri ...’nın öldüğünü açıklayıp, fazlaya dair haklarını saklı tutarak davacı ... için 1.000 TL destekten yoksun kalma tazminatının ve her bir davacı için 15.000’er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen (davalı ... şirketi sadece maddi tazminattan poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olarak) tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen dava ile de, davacılar vekili aynı trafik kazasında destekleri ... öldüğünü, araçlarının da hasar gördüğünü belirtip fazlaya dair haklarını saklı tutarak, davacılar için 5.000 TL hasar bedeli, ... için 3.000 TL, ... ve ... için 1.000'er TL destekten yoksun

kalma tazminatının ve her bir davacı için 25.000'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen (davalı ... şirketi sadece maddi tazminattan poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olarak) tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacılar vekili ıslah ile maddi tazminat talebi miktarı toplamını bilirkişi raporu doğrultusunda davacı ... için 9.034,25 TL, ... için 3.062,60 TL, ... için 14.723,12 TL'ye yükseltmiştir.

Davalılar vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için 9.034,25 TL, ... için 14.723,12 TL, ... için 3.062,60 TL, ... için 1.000 TL destek tazminatının kaza tarihi olan 21.07.2003 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, (davalıların 6/8 oranında merkep sahibine rücu hakkının bulunduğuna), davacılar ... ve ... ... destek tazminatı taleplerinin reddine, davacı ... ...‘ın kendisine asalaten oğlu ... ... ve kızı ... ...'a velayeten,

... ... ve ... ... kendi adlarına asaleten açmış açmış araç zararına ilişkin davanın kabülü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 5.000 TL maddi tazminatın davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, davalı ...

Sigortanın sorumluluğunun poliçe limiti olan 2000 TL ile sınırlı tutulmasına (davalıların 6/8 oranında merkep sahibine rücu hakkının bulunduğuna), davacılar ... ve ... ...'nun Muris ... ...'nun vefat etmesi nedeniyle manevi tazminat davasını kısmen kabulü ile 5.000'er TL manevi tazminat olmak üzere toplam 25.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... ... ...'den müteselsilen alınarak davacılara verilmesine (davalıların 6/8 oranında merkep sahibine rücu hakkının bulunduğuna,

davacılar ... ve ... ... için Muris ... ...'nun vefat etmesi ve kendilerinin de yaralanması nedeniyle manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile, 7.500'er TL manevi tazminat olmak üzere toplam 15000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek

yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... ... ...'den müteselsilen alınarak davacılara verilmesine (davalıların 6/8 oranında merkep sahibine rücu hakkının bulunduğuna), davacı ... ...‘ın kendisine asaleten oğlu ... ... ve kızı ... ...'a velayeten, ... ... ve ... ... kendi adlarına asaleten açmış olduğu ... ...'ın vefat etmesi ve kendilerininde yaralanması nedeniyle manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 7.500'er TL manevi tazminat olmak üzere toplam 37.500 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... ... ...'den müteselsilen alınarak davacılara verilmesine (davalıların 6/8 oranında merkep sahibine rücu hakkının bulunduğuna) karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ve davalı ... şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına ve manevi tazminatın takdirinde B.K.nun 47.maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nesafet kuralları çerçevesinde hüküm kurulmuş olmasına göre, davacılar vekilinin ve davalı ... şirketi vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davacılar vekili dava dilekçesi ile davalılardan müşterek ve müteselsilen istemde bulunmuştur.

BK.nun 51.maddesi uyarınca, Müteaddit kimseler muhtelif sebeplere (haksız muamele, akit, kanun) binaen mesul oldukları takdirde haklarında, birlikte bir zarar vukuuna sebebiyet veren kimseler hakkındaki hükümlere göre muamele olunur. Aynı yasanın 142. maddesi uyarınca da; Alacaklı müteselsil borçluların cümlesinden veya birinden borcun tamamen veya kısmen edasını istemekte muhayyerdir.Borcun tamamen edasına kadar bütün borçluların mesuliyeti devam eder.

Bu yasal düzenlemeler gereği zarara sebebiyet verenler müteselsilen sorumludurlar. Müteselsil sorumlulukta, kural olarak borçlulardan her biri, BK.nun 141. 142. maddesine göre, borcun tamamından sorumludur. Nitekim, 2918 sayılı

KTK.nun 88/1 maddesinde trafik olayı nedeniyle müteselsil sorumluluk öngörülmüştür. BK.nun 146.maddesi uyarınca, sorumluların iç ilişkide kusur oranına göre, birbirlerine rücu haklarıda mevcuttur.

Davacılar vekili, kusurun tamamının davalı araç sürücüsünde olduğunu ileri sürerek dava açmıştır. Yargılama aşamasında yola çıkan sahibi belli olmayan hayvanın kazaya %75 oranında etkili olduğu ifade edilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 88. maddesinde; bir motorlu aracın katıldığı kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunların müteselsil olarak sorumlu tutulacağı hüküm altına alınmıştır. Müteselsil sorumlulukta, BK'142 maddesi uyarınca zarar görenin, borçlulara başvurma hakkı vardır; dilerse sorumlulardan birine, dilerse hepsine veya bir kısmına karşı dava açabilir. Müteselsil sorumlulukta kural olarak borçlulardan herbiri borcun tamamından sorumludur.

Somut olayda; davacılar davayı tam kusura ve teselsül hükümlerine dayanarak açmıştır. Bu durumda müteselsil sorumluluk hükümlerine göre bu kaza sonucu meydana gelen zararın tamamından davalıların sorumlu tutulmaları gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

3-Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının “sigortanın kapsamı” başlıklı A.1.maddesinde, Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder hükmüne yer verilmiştir. Buna göre, davalı ... şirketinin kaza tarihinde poliçe limiti 18.000 TL olup, limit aşılacak biçimde 18.785,72 TL sorumlu tutulması isabetli değildir.

4-2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 99/1 maddesi ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının Genel Şartlarının B-2 maddelerinde, sigortacının zarar giderim yükümlülüğü, zararın ihbarı ve gerekli belgelerin sigortacıya bildirildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortasının poliçe limiti dahilinde tazminatı ödemekle yükümlü olup, bu sürenin sonunda ödeme yapılmadığı takdirde

temerrüt gerçekleşeceği öngörülmüştür. O halde, davalı ... şirketine davacılar tarafından dava tarihinden önce yapılmış bir ihbar bulunup bulunmadığının tespiti ile yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda temerrüt tarihinin belirlenmesi, ihbar bulunmadığı taktirde dava tarihinde temerrüde düşürülmüş olduğunun kabulü gerekirken, yazılı olduğu şekilde davalı ... şirketinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden sorumlu tutulması doğru olmamıştır.

5-Davalı ... şirketi aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olup sigorta genel şartlarının B.2 maddesi 5.fıkrası uyarınca, hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderlerini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlüdür.Davalı ... şirketi hükmedilen toplam maddi tazminat için hesaplanan avukatlık ücreti, yargılama masrafları ile karar harcının tamamından diğer davalılar ile birlikte sorumluluğuna hükmedilmesi bozmayı gerektirmiştir.