Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2011/12595 K.2012/1504

Taraflar arasındaki istihkak iddiasının reddi davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı 3.kişi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı (alacaklı) vekili, Amasya 1. İcra Müdürlüğü’nün 2010/3875 sayılı Takip dosyasında ödeme emrinin tebliğ edildiği yerde hacze gidildiğini, üçüncü kişi şirketin iş yerini dava ve takip dışı ...Ltd. Şti.nden devraldığını belirterek istihkak iddiasında bulunduğunu, ancak adı geçen şirketin takip borçlusu ile organik bağ içinde olduğunu ve üçüncü kişiye yapılan devri gizlemek için araya girdiğini, bu işlemlerin takip ve borç tarihlerinden sonra gerçekleştiğini belirterek davanın kabulü ile istihkak iddiasının reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı (üçüncü kişi) vekili, dava konusu haczin üçüncü kişinin faaliyet adresinde yapıldığını, iş yerinin mülk sahibinden 07.01.2011 tarihli sözleşme ile kiralandığını, Milli Eğitim Müdürlüğü’ne gerekli başvurunun yapıldığını, adres değişikliğinin onaylandığını, binadaki demirbaşların dava ve takip dışı ... Ltd. Şti.nden fatura karşılığı satın alındığını, yapılan işlemlerin borçlu ile ilgisinin bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Davalı (borçlu), usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara katılmadığı gibi cevap da vermemiştir.

Mahkemece toplanan delillere göre: “takip borçlusu şirket müdürünün aynı zamanda iş yerini borçludan devralıp daha sonra üçüncü kişiye devreden dava ve takip dışı ...Ltd. Şti.nin müdürü olduğu, fiilen şirketlerin sahibinin de aynı kişi olduğu, devirlerin takip tarihinden sonra alacaklıdan mal kaçırmak için danışıklı olarak yapıldığının kabulü geretiği, kaldı ki üçüncü kişiye yapılan devir gerçek kabul edilse bile İİK’nun 44. maddesindeki gereklerin yerine getirildiğinin iddia ve ispat edilemediği, BK’nun 179. maddesi gereğince devralanın da işletmenin borçlarından sorumlu olduğu“ gerekçesi ile davanın kabulü ile istihkak iddiasının reddine karar verilmiş; hüküm, davalı üçüncü kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, alacaklının İİK’nun 99. maddesi uyarınca açtığı “istihkak iddiasının reddi” davası niteliğindedir.

Dava konusu haciz, takip borçlusu şirkete ödeme emrinin de tebliğ edildiği, borçlu şirketin ticaret sicil kaydında geçen takip adresinde yapılmıştır. Buna göre İİK’nun 97/a maddesindeki mülkiyet karinesinin borçlu, dolayısıyla alacaklı yararına olduğunun kabulü gerekir. İcra Müdürlüğü tarafından sehven İİK’nun 99. maddesinin uygulanması ispat yükünün yer değiştirmesi sonucunu doğurmayacaktır.

İspat yükü altında olan üçüncü kişi, karinenin aksini her türlü delille kanıtlama olanağına sahiptir.

Somut olayda davalı üçüncü kişi, kira ve devir sözleşmesi, fatura gibi delillere dayanmaktadır.

Haciz adresindeki iş yeri, borç ve takip tarihlerinden sonra üçüncü kişi şirkete devredilmiştir. Devreden şirket ise, borçlu ile sıkı bir biçimde organik bağ içindedir ve haciz adresindeki faaliyetine de yine borç ve takip tarihlerinden sonra 07.09.2010’da başlamıştır. Faaliyete başladıktan yaklaşık 3–4 ay sonra da aynı yeri üçüncü kişiye devretmiştir. Kısa aralarla yapılan tüm bu işlemlerin alacaklıdan mal kaçırmaya yönelik örtülü iş yeri devri niteliğinde olduğunun kabulü gerekir. Kaldı ki devir gerçek kabul edilse bile İİK’nun 44. maddesindeki gerekleri yerine getirdiğini iddia ve ispat edemeyen üçüncü kişinin BK’nun 179. maddesi gereğince devralan sıfatı ile işletmenin borçlarından 2 yıl süre ile sorumldur.