Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/11839 K.2012/14804

Taraflar arasındaki istihkak davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davalı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı 3. Kişi vekili, Kadıköy 4.İcra Müdürlüğü’nün 2009/22365 Takip, ... 5.İcra Müdürlüğünün 2009/531 talimat sayılı dosyasından 18.11.2009 tarihinde haczedilen yurt dışından ithal ettikleri tescilsiz aracın müvekkili şirkete ait olduğunu, takip konusu alacağın muvazaalı olduğunu belirterek istihkak iddiasının kabulü ile haczin kaldırılmasını, %40 tazminatın tahsilini dava ve talep etmiştir.

Davalı alacaklı vekili, haczin dava dışı 4.kişiye ait galeride yapıldığını, dava konusu aracın davacı ile borçlu arasındaki bayilik sözleşmesi gereği yurt dışından davacı tarafından davalı borçlu adına ithal edilerek 30.4.2009 tarihli fatura ile borçluya satışının yapıldığını, haciz sırasında hazır bulunan galeri sahibi...'in geçerli bir istihkak iddiasında bulunmamakla beraber aracın ... oto. İnş. Tur. San. Ltd.

Şti'ne ait olduğunu ileri sürerek davacı tarafından dava dışı ... Oto adına düzenlenmiş 15.10.2008 tarihli faturayı sunduğunu, dava dışı 4.kişinin aracı borçlu adına elinde bulundurduğundan İİK 97/a maddesindeki karinenin lehlerine olduğunu, Kaan Kuranel'in 2010/12469 hazırlık dosyasındaki ifadesinde dava konusu aracı davalı borçludan satın aldığını beyan ettiğini, dava konusu araç trafik siciline kayıtlı olmadığından menkul hükmünde olup taşınır

malların haczine ilişkin hükümlere tabi olduğunu, aracın ithalat bedeli, vergi ve diğer masraflarının borçlu tarafından ödendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Davalı borçlu savunma yapmamıştır,

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere göre; dava konusu haczin borçlunun elinde değil dava dışı ... oto adresinde yapıldığı, hacze konu aracın davacı tarafından yurt dışı firmadan fatura ile satın alındığı ve Türkiye'ye ithalinin gerçekleştirildiği,

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.6.1995 gün 1995/15-411-644 sayılı kararında belirtildiği şekilde aracı ithal eden davacı şirket tarafından noterden satış sözleşmesi yapılmadığı sürece davacı ile sözleşme yapan borçlunun özel yasal düzenlemesi olan aracın mülkiyetini kazanamayacağı, 30.5.2011 tarihli bilirkişi raporuna itibar edilerek davacı 3.kişinin istihkak iddiasının kabulü ile araç üzerindeki haczin kaldırılmasına, davalı alacaklının ve borçlunun kötü niyeti ispatlanamadığından tazminat talebinin şartları oluşmaması nedeniyle reddine karar verilmiş; hüküm, davalı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava İİK 96 ve devamı maddeleri gereğince 3.kişi tarafından açılmış istihkak davasına ilişkindir.

2918 Sayılı KTK'nun 3.maddesi tescilsiz araçlarda araç sahibi olarak; aracı sahiplik belgesi ile satın alan, taşıt alım vergisini ödemiş ve elinde teknik belge ile karayolu uygunluk belgesi bulunan kişi olarak tanımlamaktadır.

Tescile tabi ve ancak tescil edilmemiş aracın yetkili satıcıdan alındığı sahiplik belgesi olan fatura ile ispat edilebilir.Bu fatura, yetkili satıcı tarafından araç alıcısı adına düzenlenen belgedir.Araç mülkiyeti bu faturanın düzenlenmesi ile alıcısına geçer.Bu şekilde araç maliki (sahibi)olan kişiler tescili zorunlu ve ilk tescili yapılacak araçlarını satın alma tarihinden itibaren üç ay içinde yönetmelikte belirtilen bilgi ve belgeleri sağlayarak tescil ettirmek zorundadır.(2918 Sayılı KTK'nun md.20/a-1) Tescil için başvuran araç sahibi;

sahiplik belgesi, taşıt alım vergisi belgesi, teknik belge (karayolları uygunluk belgesi)sunmak zorundadır.(Karayolları Trafik Yönetmeliği md.31/a-2) Aracın yetkili satıcıdan fatura ile alınmasından ve fakat tescilden önce satış ve devrinin geçerli olabilmesi için sahiplik belgesi esas alınarak

Noterce yapılması ve ayrıca satış işleminin sahiplik belgesine tarih konularak tasdik edilmesi gerekir. (Karayolları Trafik Yönetmeliği md 36/c) Noter tarafından satış belgesi düzenlenince aracın mülkiyeti alıcıya geçer. Mülkiyetin nakli için ayrıca zilyetliğin alıcıya devri koşul değildir.Bu şekilde araç sahibi olan kişi aracını trafik siciline tescil ettirmekle yükümlüdür. Şu halde araç sahibi, aracın yetkili satıcıdan alınması halinde adına sahiplik belgesi olan fatura, bundan sonraki satış ve devirlerde noterce yapılan satış belgesi düzenlenen kişidir.

Somut olayda dava konusu 18.11.2009 tarihli haciz, davalı borçlunun adresinde 20.10.2009 tarihli haciz sırasında bulunan davacı tarafından davalı borçlu adına düzenlenmiş 30.4.2009 tarih 028418 nolu ... ... ... 2008 model ... şasi no lu araç satışına ilişkin 255.352,00 TL bedelli faturaya istaden dava dışı ... oto galerisinde galeri sahibi... huzurda yapılmıştır. Kaan Kuranel haciz sırasında dava konusu aracın davacı ... Oto.İnş Turz San ve Tic Ltd Şti tarafından ... Otomotiv İnş Tur San ve Tic Ltd Şti'ne fatura edildiğini aracın ... Oto. İnş. Tur. San. Ltd. Şti'ne ait olduğunu satılmak üzere kendisine bırakıldığını belirterek davacı tarafından dava dışı ... Oto.İnş.Tur.San ve Tic Ltd Şti'ne kestiği 15.10.2008 tarih 028433 nolu 228 920.00 TL bedelli faturayı sunmuştur.

Davacı vekili tarafından İcra Müdürlüğüne verilen 20.11.2009 tarihli istihkak dilekçesi ve dava dilekçesinde dava konusu aracın 4.8.2008 tarih 2008-1186 nolu 124.000,00 Euro bedelli fatura ile ... firmasından satın alındığını, 19.8.2008 tarihli gümrük belgesi ile ithal edildiğini, 19.8.2008 tarihinde aracın KDV ve damga vergisinin ve ardiye ücretinin ödendiğini aracın 30.4.2009 tarihinde davalı borçluya satılmasına rağmen bedeli ödenmediği için 9.7.2009 tarih 113366 nolu 255.352,00 TL bedeli iade faturası ile aracın geri alındığı belirtmiştir.

İstihkak iddiasına itiraz eden borçlu vekili 1.12.2009 tarihli dilekçesinde dava konusu aracın 31.7.2008tarihinde kurulan borçlu şirkete, şirket ortaklarından... tarafından sermaye olarak konan araç olduğunu aracın bedel ödenmeden şirket ortağı...'ın eşine ait ... Gmbh firmasından borçlu şirketin ithalatçı belgesi olmadığı için

ithalatçı şirket olan davacı şirket ile anlaşarak 18.8.2008 tarihinde ithal ettirildiğini, aracın bu nedenle borçlu şirkete ait olduğunu aracın ...kiye'ye nakli için gerekli nakliye ücreti, KDV, İthalat bedeli ve açık masrafın kendileri tarafından ödendiğini ayrıca davacı ile 1.8.2008 tarihinde yaptıkları bayilik sözleşmesi gereği de aracın borçlu adına ithal edildiğini aracın 30.4.2009 tarihli fatura gereği müvekkili şirkete ait olduğunu iade faturası kesilmediği aracın 2.6.2009 tarihli protokol gereği 325.000 Euro bedelle ... oto...'e satıldığını belirterek 2.6.2009 tarihli protokolü,

davacı tarafından borçlu adına kesilmiş 30.4.2009 tarihli satış faturasını, davacı tarafından borçluya verilen yetki belgesi ile bayilik sözleşmesini 19.8.2008 tarihli davacı şirket yetkilisine gönderilen 40.000 TL ve 1750 Euro bedelli banka dekontlarını sunmuştur.Davacı şirket yetkilisi Kadıköy Cumhuriyet Başsavcılığını 2010/32011 HZ dosyasındaki 19.10.2010 tarihli ifadesinde dava konusu aracı ... otomotiv adına ithal ettiklerini, sonra borçluya faturalandırdıklarını bedeli ödenmediğinden iade faturası ile geri aldıklarını sonra ...

Otomotive sattıklarını, ... otomotivinde aracı...'e sattığını beyan etmiştir. ... 2.Sulh Ceza Mahkemesinin 2010/2557 sayılı dava dosyasındaki 11.12.2009 tarih 034133 nolu 423.384,00 TL bedelli fatura ile dava konusu aracın ... Otomotiv İnş Tur San ve Tic Ltd Şti tarafından ...adına satıldığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda açıklanan yasal mevzuat çercevesinde dava konusu aracın 18.11.2009 haciz tarihi itibarıyla sahibinin belirlenmesi amacıyla öncelikle davacı ve davalı borçlunun ticari defterleri üzerinde ,dosyada mevcut bilirkişi raporları arasındaki çelişkiyi de giderecek şekilde gümrük mevzuatı konusunda uzman, ticari defterde inceleme yapabilecek nitelikte hesap uzmanı veya mali müşavir bilirkişiye inceleme yaptırılarak, ithalat ve gümrük belgeleri, vergi beyannameleri, ithalat faturası, KDV ve damga vergisi, ardiye ve nakliye bedelleri, gümrük ücretleri, taşıt alım vergisi, karayolu uygunluk belgesi, davacı ile davalı borçlu arasındaki 1.8.2008 tarihli bayilik sözleşmesi ve aynı tarihli yetki belgesi, davacı tarafından davalı borçlu adına düzenlenen 30.4.2009 tarih 028418 nolu satış

faturası ile borçlu tarafından davacı adına düzenlenen 9.7.2009 tarih 113366 nolu iade faturası ile davacı tarafından dava dışı ... Oto.İnş.Tur.San ve Tic Ltd Şti'ne kesilen 15.10.2008 tarih 028433 nolu fatura ve dava dışı ... Otomotiv İnş Tur San ve Tic Ltd Şti'nin ticari defterleri üzerinde inceleme yaptırılarak 15.10.2008 tarih 028433 nolu ve 11.12.2009 tarih 034133 nolu (dava konusu aracın ... Otomotiv İnş Tur San ve Tic Ltd Şti tarafından ...adına satıldığına) faturalar yönünden rapor alınması ve tüm delillerin birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.