Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/14936 K.2013/15207

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın yetki yönünden reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalıların işleteni ve trafik sigorta şirketi oldukları aracın, 17.09.2007 tarihinde neden olduğu trafik kazası sonucunda, müvekkillerinin desteğinin yaşamını yitirdiğini belirterek, toplam 220.000,00 TL manevi ve 200,00 TL maddi tazminatın tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Hatay Birlik Tarım Gıda San ve Tic A.Ş vekili, yetki itirazında bulunmuş ve dava dilekçesinin yetki yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Diğer davalı ...vekili ise, davanın zamanaşımı ve esastan reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, dava dilekçesinin yetki yönünden reddine karar verilmiştir. Karar, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

1086 sayılı HUMK.nun 9/2 (6100 sayılı HMK'nın 7). maddesi uyarınca, bir davada davalı sayısı birden fazla ise, bunlardan birisinin ikametgahı mahkemesinde dava açılabileceği gibi aynı Kanunun 21 (6100 sayılı HMK'nın 16).maddesi uyarınca, haksız fiilin vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir. Yine 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 110. maddesi uyarınca, motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, zorunlu trafik sigortacısının ikametgahı mahkemesinde de açılabilir.

Zarar görenler tarafından, trafik sigortasını yapan şirketler aleyhine de işleten ve sürücü ile birlikte dava açılması halinde, KTK.’un 110. ve HUMK.’nun 9. maddesi uyarınca, dava, davalılardan birinin ikametgahı mahkemesinde de açılabilir. Davacı, bu mahkemelerin birinde dava açmak hususunda seçimlik hakka sahiptir.

Trafik kazasından kaynaklanan tazminat davalarında, yetkili mahkeme yukarıda da açıklandığı üzere, HUMK.nun 9,21(HMK'nın 7,16). ve 2918 sayılı Yasanın 110. maddelerine göre belirlenir. Bu yetki kurallarından hiçbirisi, kamu düzenine ilişkin ve kesin yetki kurallarından değildir.

Somut olayda, kaza yeri Antakya/Hatay, davalı Hatay Birlik Tarım Gıda San ve Tic A.Ş'nin merkezi Antakya/Hatay, diğer davalı ...nin merkezi Kadıköy olup, davacılar iş bu davayı, davalı ... şirketinin merkez adresine göre Kadıköy'de açmıştır.

Mahkemece davalı Hatay Birlik Tarım Gıda San ve Tic A.Ş vekilinin yetki itirazı benimsenmek suretiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. Oysa ki; davacılar, seçimlik haklarını kullanarak, davayı, 2918 Sayılı Kanunun 110 maddesine uygun olarak Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısının ikametgahı mahkemesinde açmışlardır.

O halde, dava yetkili mahkemede açılmış olup, mahkemece, davalı Hatay Birlik Tarım Gıda San Tic A.Ş vekilinin yetki itirazının reddi ile işin esasının incelenmesi gerekirken yetkisizlik kararı verilmesi yerinde görülmemiştir.

-KARŞI OY-

Davalıların, işleteni ve ZMSS Sigortacısı bulunduğu 31 FP 192 plakalı aracın neden olduğu trafik kazası sonucu davacılar desteğinin hayatını kaybetmesi nedeni ile davacılar tarafından davalılar aleyhinde destekten yoksun kalma tazminatı davası açılmış,

Davalılardan Hatay Birlik Tarım Gıda San ve Tic. AŞ vekili cevap dilekçesinde haksız fiilin ika yeri ve yerleşim yerinin Hatay olduğunu bildirerek yetki itirazında bulunmuş,

Diğer davalı ... AŞ zamanaşımı ve esas yönünden davanın reddini savunmuş,

Mahkemece yargılama sonucunda 6100 sayılı HMK 7/1 maddesinde yetkili kılınan haksız fiilin vuku bulduğu yer mahkemesi olan Hatay Asliye Hukuk Mahkemesinin ortak ve kesin yetkili mahkeme olduğu gerekçesiyle re'sen yetkisizlik kararı verilmiş,

Davacı vekilinin temyizi üzerine sayın çoğunluğun " HMK 7/1 maddesinde getirilen yetki kuralınının kesin yetki olmadığı, davanın 2918 Sayılı yasanın 110.maddesinde öngörülen sigortacının yerleşim yerinde açıldığı, İstanbul Anadolu 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin uyuşmazlıkda yetkili bulunduğu görüşü doğrultusunda yerel mahkeme kararı bozulmuştur.

Sayın çoğunluğun HMK 7/1 maddesinde öngörülen yetki kuralının kesin yetki olmadığına ilişkin görüşüne katılamıyorum.

Dava 6100 sayılı HMK yürürlüğünden sonra 02.01.2012 tarihinde açılmıştır.

6100 sayılı HMK 7/1 maddesinde "davalı birden fazla ise bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde davanın açılabileceği; Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkemenin belirtilmiş olması durumunda davaya o yer mahkemesinde bakılacağı" öngörülmüştür.

Yasalarda kesin yetki olduğu anlaşılan hallerde başka yer mahkemesinde dava açılması mümkün değildir.

Yetkinin kesin olduğu bazen yasa metninde açıkça ifade edilmekte, bazende maddenin düzenleme şeklinden anlaşılabilmektedir.

HMK 7/1 maddesindeki "... Davaya ancak o yer mahkemesinde bakılır" şeklindeki mutlak ifadeden, yetkinin kesin yetki olduğu sonucu çıkmaktadır.

HMK 7/1 maddesinin hükümet gerekçesinde de (madde 12) öngörülen yetki kuralının kesin yetki kuralı olduğu vurgulanmıştır.

Ortak yetkili mahkemenin yetkisi, hükmün gerekçesinde de ifade edildiği üzere kesin yetkidir. (Ejder Yılmaz HMK sayfa 120)

Somut uyuşmazlıkta davacıların yerleşim yeri Hatay, davalılardan Hatay Birlik Tarım Gıda San. Ve Tic. AŞ'nin yerleşim yeri Hatay, ZMSS poliçesinin düzenlendiği yer Hatay, davalı ... AŞ'nin yerleşim yeri de Bağlarbaşı-Altunizade-İstanbul olup, davaya konu trafik kazası da Hatay'da gerçekleşmiştir.

Hatay Mahkemeleri haksız fiilin vuku bulduğu yer mahkemesi olarak tüm taraflar yönünden ortak yetkiyi taşıyan mahkeme olup, yerel mahkemenin HMK 7/1 maddesinde öngörülen yetki kuralının kesin olması nedeniyle yetkisizlik kararı vermesinde hukuka aykırı bir yön bulunmadığından yerel mahkeme kararının onanması gerekirken bozulmasına ilişkin sayın çoğunluk görüşüne karşıyım.