Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2013/13111 K.2014/19084

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalıya trafik (ZMSS) sigortalı aracın sebebiyet verdiği trafik kazasında davacının eşi E.. C.. vefat ettiğini ileri sürerek, şimdilik 5.000,00 TL. destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın usul, husumet ve zamanaşımı yönünden reddini savunmuştur.

Mahkemece, aynı konuda daha önce açılan davada İzmir 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/115 E., 2011/328 K. sayılı kararı ile olayda kesin hüküm oluştuğundan, davanın HMK'nin 114/1 ve 115/2.maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Kesin hükmün amacı, kişiler arasındaki uyuşmazlıkların kesin biçimde çözümlenmesidir. Dava konusu uyuşmazlığın daha önce bir kesin hüküm (kazıyei muhkeme, HUMK madde 237, 6100 S.HMK madde 303) ile çözümlenmemiş olması dava şartıdır. Aynı konuda, aynı taraflar arasında, aynı dava sebebine dayanarak daha önce dava açılmış ve verilen hüküm kesinleşmiş ise, artık o dava konusu hakkında kesin hüküm vardır. Aynı dava (uyuşmazlık), yeni bir dava konusu yapılamaz; yapılırsa, mahkemenin kesin hükmün varlığını kendiliğinden gözeterek, davayı esasa girmeden (usulden) reddetmesi gerekir.

Öte yandan, usule ilişkin nihai kararlar, "ancak mevzuunu teşkil eden husus hakkında muteber" olduğundan (HUMK m. 237,1), bu kararlar sadece ilişkin oldukları usuli sorun hakkında kesin hüküm teşkil eder; yoksa dava konusu uyuşmazlığın esası hakkından kesin hüküm teşkil etmez.

Somut olayda, mahkemece, olaya ilişkin İzmir 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2008/115 E., 2011/328 K. sayılı kararının eldeki dava yönünden kesin hüküm oluşturduğundan bahisle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de, anılan dava dosyasından verilen hüküm mahkemece kesin mehile karşın masraf yatırılmadığı için (usule ilişkin olarak) davanın reddine ilişkin olup, uyuşmazlık esastan çözülmüş olmadığından, dava konusu uyuşmazlığın esası hakkında da maddi anlamda bir kesin hüküm teşkil etmeyeceği açıktır.

Bu durumda mahkemece, işin esasına girilerek sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken, yanlış değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğundan hükmün bozulması gerekmiştir.