Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/14337 K.2014/16391

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı P.. Fab. Plastik ve Makine Tic. San. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili davalı B.. İnş. Yapı Malz. Turz. San. Tic. Ltd. Şti.nin müvekkiline olan borcu nedeniyle hakkında yaptıkları icra takibi sırasında borcuna yetecek haczi kabil malının bulunmadığını, ancak alacaklılardan mal kaçırmak amacı ile kendisine ait Granür makinasını diğer davalı şirkete sattığını öne sürerek yapılan tasarrufun iptalini, makinanın borçlu şirkete aidiyetine veya kendilerine teslimine bu olmadığı takdirde ise fatura bedelinin kendilerine ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı P..Fab. Plastik ve Makine Tic. San. Ltd. Şti. vekili davanın reddini savunmuş, diğer davalı cevap vermemiştir.

Mahkemece davacı tarafından alacak talebi ile ilgili açılan davanın kısmen kabulüne, İzmir 8.İcra Müdürlüğünün 2004/5199 E.sayılı icra takibi ile tahsilde tekerrür teşkil etmemek kaydıyla, taktiren 49.900,00 TL alacağın 03/07/2004 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı tarafın talebinin terditli olmasına göre; faturada belirtilen malların satışı ile ilgili tasarrufun iptali, malın davalı B.. İnşaat Ltd. Şti.’ne aidiyeti ve davacıya teslimi yönündeki talepler konusunda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; hüküm, davalı P.. Fab. Plastik ve Makine Tic. San. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, İİK.277 ve devamı maddelerine dayanılarak açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir. İİK.nın 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz yada iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.

Davacı, iptal davası sabit olduğu takdirde, tasarruf konusu mal üzerinde cebri icra yolu ile hakkını almak yetkisini elde eder ve tasarruf konusu taşınmaz mal ise, davalı üçüncü şahıs üzerindeki kaydın düzeltilmesine gerek olmadan o taşınmazın haciz ve satışını isteyebilir (İİK. md.283/1 ). Bu yasal nedenle iptal davası, alacaklıya alacağını tahsil olanağını sağlayan, nisbi nitelikte yasadan doğan bir dava olup; tasarrufa konu malların aynı ile ilgili değildir.

Ayrıca tasarrufun iptali davasında iptal kararı verilmesi halinde, yapılan tasarrufların davacının dayanağı takip konusu alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere iptaline karar vermek, dava konusu malın davalı 3. kişi tarafından da elden çıkarılmış olması halinde ise o malın davalı 3.kişi tarafından elden çıkarıldığı tarihteki belirlenecek olan gerçek değeri oranında ve davacının alacak ve ferileri ile sınırlı olarak tazminata hükmedilir.

Bu tazminat borçlu davalı zaten borçlu konumunda olduğundan dolayı sadece malı elinden en son çıkaran kişi tarafından ve faizsiz olarak ödenir. Bu durumda mahkemece dava İİK.nın 277 ve devamı maddeleri uyarınca açılan tasarrufun iptali davası olmakla yukarda belirtildiği şekilde hüküm oluşturulması gerekirken eda hükmü niteliğinde karar oluşturulması doğru bulunmamıştır.