Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/1609 K.2015/9025

Taraflar arasındaki maddi ve manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, davacının otobüste yolcu iken meydana gelen tek taraflı trafik kazası sonucu yaralandığını ve malul kaldığını, olayda davalı tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurlu olduğunu, davacının ev hanımı olduğunu, uzun süre ev işlerini yapamadığını, geçirdiği ameliyatlar sonrasında çektiği acılar ve bacağındaki görüntü nedeni ile manevi açından zarar gördüğünü belirterek 500,00-TL sürekli, 500,00-TL geçici iş göremezlik olmak üzere toplam 1.000,00-TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen, 50.000,00-TL manevi tazminatın ise davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davacı vekili 07/06/2013 havale tarihli ıslah dilekçesi ile geçici iş göremezlik zararını 811,14-TL arttırarak 1.311,14 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... vekili, davanın haksız ve dayanaksız olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı sigorta şirketi vekili, davacının yolcu olarak bulunduğu aracın kaza tarihi itibariyle müvekkili şirket nezdinde .... sigortası ile sigortalı olduğunu, davacının maluliyetinin tespit edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ..... vekili, davalı araç maliki ile şirketleri arasında taşıma sözleşmesi düzenlendiğini ve aracın müvekkili şirketin yurt içi yolcu taşıma işlerini yapmakta olduğunu, iş gücü kaybına ilişkin iddiaların ispatlanması gerektiğini, talep edilen manevi tazminatın haksız ve fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile, 1.311,14-TL geçici iş göremezlik zararının davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, alacağa davalı sigorta şirketi yönünden 07/06/2012 dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 23/07/2011 olay tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 4.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ... ve ....'den 23/07/2011 olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacı vekili'nin temyiz itirazı yönünden;

Dava trafik kazasından kaynaklanan sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, .... dalı başkanlığı tarafından verilen raporda davacının vücut genel çalışma gücünden kaybetmediği iki ay geçici iş göremezlikten kaldığı belirlenmiş ve bu rapor esas alınarak hesaplama yaptırılmıştır. Ancak raporun tüzük ya da yönetmeliğe göre düzenlenip düzenlenmediği belli değildir.

Mahkemece davacının Çalışma Gücü Kaybı ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine uygun şekilde maluliyet oranının tespitine ilişkin İstanbul Adli Tıp Kurumu İhtisas dairesinden rapor alınarak sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2)Davalı ... vekili'nin temyiz itirazına gelince;

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nu ile yazılı yargılama usulünde ilk derece yargılaması beş aşamadan oluşmaktadır. Bunlar, davanın açılması ve karşılıklı dilekçelerin verilmesi, ön inceleme, tahkikat, tahkikatın sona ermesi ve sözlü yargılama ile hükümdür.

Davanın açılması üzerine dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra ön inceleme yapılır.

Ön incelemede öncelikle dava şartları (HMK md.114-115) ve ilk itirazlar incelenir (HMK. md.116-117). Dava şartları mevcutsa ve ilk itirazlar yerinde değilse iddia ve savunma içinden tarafların uyuşmazlık noktalarının neler olduğu belirlenir. Taraflar ön inceleme duruşmasında sulhe teşvik edilir. Ön inceleme duruşmasından sonra mahkemece hak düşürücü süreler ve zamanaşımı hakkında itiraz ve def’iler incelenerek karara bağlanır (HMK.md.142).

Mahkeme ön inceleme aşamasından sonra tahkikat işlemine gerek olmaması halinde nihai bir karar verebilir (HMK.md.138-142). Ancak mahkemenin ön inceleme aşamasında nihai karar verebilmesi için dava şartlarından birinin bulunmaması, ilk itirazların yerinde olması, hak düşürücü sürenin geçmiş olması veya zamanaşımı def’inin dinlenebilir olması gerekir.

Mahkemece bu nedenler dışında işin esasına girilerek delillerin değerlendirilmesi sonucu bir karar verilecekse, HMK.nin 143 ve devamı maddeleri uyarınca tahkikat aşamasına geçilmesi ve özellikle HMK.nin 147.maddesi uyarınca taraflar tahkikat için duruşmaya davet edilmeli, tarafların tahkikatın tümü hakkındaki açıklamalarından sonra,

tahkikatı gerektiren bir husus kalmadığı durumda, tahkikatın bittiği taraflara tefhim edilmeli (HMK md.184), mahkemece, tahkikatın bitiminden sonra sözlü yargılama ve hüküm için tayin olunacak gün ve saatte mahkemede hazır bulunmalarını sağlamak amacıyla iki yanı davet etmeli ve davetiyeye belirlenen gün ve saatte mahkemede hazır bulunmadıkları takdirde yokluklarında hüküm verileceği hususu bildirilmeli, sözlü yargılamada ise taraflara son sözleri sorulup, hüküm verilmelidir (HMK.md.186).

6100 sayılı HMK ile öngörülen yargılama kesitlerine kanunda belirtilen sebepler dışında uyulmadan karar verilemez.

Hal böyle olunca, mahkemece 26.06.2013 günlü duruşma oturumunda tahkikat aşamasına gelinmiş olduğu halde sonraki duruşmalarda tahkikatın bittiği tefhim edilmeden (HMK. md.184) ve sözlü yargılama ve hüküm için tayin olacak gün ve saatte mahkemede hazır bulunulması amacı ile davet hususu (HMK. md.186)yerine getirilmeden, davalı ... vekilinin mazereti de reddedilerek, yokluğunda karar verilmiş olduğundan kararın bozulması gerekmiştir. 3-Bozma neden ve şekline göre davacı vekilinin ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.