Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/16662 K.2017/1075

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ile davalı ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, davalı ...'ın sürücülüğünü yaptığı, davalı şirkete ait olup diğer davalı ...

A.Ş'ye mali mesuliyet sigortası ile sigortalı olan aracın yol kenarında beklenen davacıya çarpması nedeniyle davacının ağır şekilde yaralandığını, davalı ...'ın birinci derecede kusurlu olduğunu, davacının 4 ay işe gidemediğini, kazanma gücünde azalma olduğunu, olay nedeniyle ilaç ve zorunlu tedavi giderleri yaptığını belirterek 10.000,00 TL manevi tazminat, fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak 1.000,00 TL iş güçten kalma nedeniyle tazminat,

2.000,00 TL iş gücünün azalması nedeniyle tazminat ve 2.238,22 TL ilaç ve zorunlu giderler için yapılan masrafların kazanın olduğu 23/04/2006 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ...vekilleri, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne, davacının olay nedeniyle çalışamadığı dönemlere ilişkin olarak uğradığı zararına karşılık 1521,84 TL ve davacının olay nedeniyle yaptığı tedavi giderlerine karşılık 2238,22 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 23/04/2006 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalı sigortanın sigorta poliçesindeki sorumluluk limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına, davacı tarafın iş göremezlik nedeniyle talep ettiği geri kalan maddi tazminat taleplerinin reddine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 23/04/2006

tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... firmasından müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş, karar davacı vekili ile davalı ... vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı ... vekilinin ve davacı vekilinin yerinde görülmeyen ve aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacılar vekilinin temyiz itirazları yönünden;

Dava Borçlar Kanunu'nun 46. maddesi (6098 sayılı TBK m. 54) gereğince çalışma gücü kaybı nedeniyle maddi tazminat ve 47. maddesi (TBK m. 56) gereğince manevi tazminat istemine ilişkindir.

Sorumluluğu doğuran olayın, zarar görenin vücut bütünlüğünü ihlâl etmesi hali BK m. 46/I’de özel olarak hükme bağlanmıştır (6098 sayılı TBK m. 54). Bu hüküm gereğince “Cismani bir zarara düçar olan kimse külliyen veya kısmen çalışmaya muktedir olamamasından ve ileride iktisaden maruz kalacağı mahrumiyetten tevellüt eden zarar ve ziyanını ve bütün masraflarını isteyebilir”. Bu hüküm gereğince, vücut bütünlüğünün ihlâli halinde mağdurun malvarlığında meydana gelmesi muhtemel olan azalmanın ve dolayısıyla maddî zararın türleri; masraflar, çalışma gücünün kısmen veya tamamen kaybından doğan zararlar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan zararlar şeklinde düzenlenmiştir.

Sorumluluk hukukunun temel amacı, bir kimsenin malvarlığında iradesi dışında meydana gelen eksilmeleri aynen veya nakden gidererek zarar görenin zarar verici olay sonucunda malvarlığında eksilen değer yerine nitelik veya nicelik yönünden eş bir değer koymaktır.

Zarar görenin malvarlığında eksilen değer yerine aynı nitelikte bir değer konulması mümkün olduğu takdirde bu değer; bu mümkün olmadığı takdirde, nicelik yönünden, yani para ile ona denk bir değer konulur ve zarar verenin yerine getirmek zorunda olduğu bu yükümlülüğe tazminat yükümlülüğü adı verilir. Tazminat yükümlülüğünün, bir diğer ifadeyle zarar verenin ödeyeceği tazminat miktarının tespit edilebilmesi için, öncelikle zararın hesaplanması gerekmektedir.

Zarar görenin malvarlığının zarar verici olaydan sonraki durumu ile böyle bir olay meydana gelmeseydi göstereceği durum arasındaki farkı ifade eden zarar, eşyaya ilişkin olabileceği gibi kişiye ilişkin de olabilecektir. Vücut bütünlüğünün ihlalinden doğan zararların da kişiye ilişkin zarar kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.

Somut olayda beden gücü kaybına uğrayan davacının tasarım sanatçısı olması ve bu konu ile iştigal eden bir şirketinin varlığı gözönünde tutulduğunda asgari ücretin üzerinde gelir elde edeceğinin kabulü gerekmektedir.

Bu durumda mahkemece tasarımcılık yapan bir kişinin aylık kazancının araştırılarak ve feshedilen sözleşmenin süresi, bedeli ve işin niteliği gereği yerine başkasının çalıştırılmasının da mümkün olmadığı gözetilerek davacının kazanç kaybının tespiti yönünde ek bilirkişi raporu veya yeni bir bilirkişiden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, davacının asgari ücret düzeyinde geliri olduğu kabul edilerek yazılı olduğu şekilde eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

3-Davalı ....Şti vekilinin temyiz itirazları yönünden;

BK'nın 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370) Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alındığında, takdir olunan manevi tazminatın bir miktar fazla olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun şekilde manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.