Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2014/24160 K.2017/5032

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, 29.05.2012 tarihinde davalıya trafik sigortalı ... plakalı otomobilde yolcu olarak bulunan ...’ün dava dışı ... ...’ın kullandığı otomobilin direksiyon hakimiyetini kaybederek ... plakalı kamyona çarpması neticesinde; vefat ettiğini, davalı şirketten destek zararının tahsiline yönelik yapılan ihtara rağmen ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı Baba ... için 5.000,00 TL, anne ... için 5.000,00 TL olmak üzere toplam 10.000,00 TL destek zararının 17.07.2012 temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre; davanın kabulüne, davacılardan ... için 19.664,32 TL, ... için 19.042,87 TL olmak üzere toplam 38.707,19 TL tazminatın 17.07.2012 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-)Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin asağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-)Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Davalı vekili tarafından yargılama aşamasında yaralanan davacılar desteğinin kazaya karışan araçta hatır için taşındığını ileri sürerek belirlene-

cek zarardan indirim yapılması gerektiğini savunmuştur. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 818 sayılı BK.’nun 43. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse ... İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hâkim, tazminattan mutlaka indirme yapmak zorunda değilse de, bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi gerekir.

O halde mahkemece, ceza dosyası getirtilerek bu savunma üzerinde durularak, taşımanın hatır için olup olmadığı, tarafların yakınlığı, varsa hatır için taşımanın kimin arzusu ve ne amaçla yapıldığı gibi olayın özel şartları göz önüne alınarak araştırma ve inceleme yapılması gerekmekte olup davalının savunmasına itibar edilmeyerek ve karar yerinde tartışılmayarak hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.

3-)6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52. maddesine (818 sayılı BK 44) göre zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir.

Somut olayda, davacıların içinde bulunduğu araç sürücüsü ... ...'ın ehliyetinin bulunmadığı ve alkollü olduğu sabittir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve trafik mevzuatı uyarınca ehliyeti olmayan sürücülerin araç kullanması yasaktır. Zira ehliyeti olmayan kimsenin gerekli eğitimleri almaması sebebiyle tehlikeli bir şekilde araç kullanma ve hata yapma riski yüksektir. Ehliyetsiz olduğu bilinen bir sürücü idaresindeki araca binilmesi zararın doğmasına veya artmasına sebebiyet vermektedir.

Bu durumda mahkemece, ceza dosyası da getirtilerek 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52. maddesi (818 sayılı BK 44) gereğince davacıların murisinin dava dışı ehliyetsiz ve alkollü sürücünün aracına bilerek binip binmedeği , müterafik kusuru olup olmadığı araştırılmak ve müterafik kusur nedeniyle tazminattan indirim yapılması hususu tartışılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu hususun değerlendirilmemiş olması doğru görülmemiştir.

Kabule göre de, sigortalı aracın özel otomobil olup ticari niteliğinin bulunmamasına göre uygulanacak faizin yasal faiz olması gerektiği halde mahkemece ticari faize hükmedilmesi doğru değildir.

4-)Davacılar vekilinin temyiz itirazlarının incelemesine gelince;

Davacılar vekili, davacıların desteği Derya'nın sağlığında kuaför olarak gelir elde ettiğini ileri sürerek destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanmasını istemiştir. Yargılama sırasında davacı anne ve baba açısından düzenlenen sosyal ve ekonomik durum araştırma tutanağında davacıların desteğinin kaza tarihinde kuaförlük işi ile iştigal ettiği belirtilmiştir.

Mahkemece, desteğin asgari ücret üzerinden elde ettiği gelire göre yapılan hesaplama sonucu belirlenen destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmiştir.

TBK'nun 53. maddesi gereği, ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde, onların bu zararını da tazmin etmek lazım gelir. Yasa metninden de anlaşılacağı gibi destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır.

Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Yoksun kalınan gerçek destek miktarının tespit edilebilmesi için öncelikle desteğin sağlığında elde ettiği net gelirin doğru saptanması icap eder. Destekten yoksunluk zararının hesabında müteveffanın gelirinin belirlenmesi tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır.

Bu durumda; desteğin ölümünden önce çalıştığı işyerinin tespiti ile bu işyerinde çalışarak elde ettiği gelirin işvereninden sorulması, ...'dan desteğin hizmet döküm cetvelinin getirtilmesi ve desteğin ölümünden önceki geçmiş bir yıla ilişkin geliri saptandıktan sonra, hesaplama yapılması için ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.